Một thẩm phán liên bang do Trump bổ nhiệm vào thứ sáu đã đưa ra phán quyết có lợi cho chính quyền, mở đường cho một cuộc cải tổ toàn diện Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID). Thẩm phán Quận Hoa Kỳ Carl Nichols đã hủy bỏ lệnh trước đó của mình, tạm thời dừng kế hoạch của chính quyền nhằm cho hàng nghìn nhân viên của USAID nghỉ hành chính và rút nhân sự khỏi các văn phòng quốc tế quan trọng.
Vụ kiện do hai công đoàn đại diện cho nhân viên USAID đệ trình, nhằm thách thức cái mà họ gọi là "giải thể có hệ thống" của cơ quan này. Tuy nhiên, Thẩm phán Nichols đã xác định rằng nguyên đơn đã không chứng minh được nhu cầu cứu trợ sơ bộ tiếp theo, trên thực tế đã dọn đường cho chính quyền tiến hành các nỗ lực tái cấu trúc.
Vào ngày đầu tiên trở lại nhiệm sở, Tổng thống Trump đã ký Sắc lệnh Hành pháp “Đánh giá lại và Điều chỉnh lại Viện trợ nước ngoài của Hoa Kỳ”. Sắc lệnh này yêu cầu tạm dừng ngay lập tức trong 90 ngày các nghĩa vụ và khoản giải ngân hỗ trợ phát triển mới, trong khi chờ đánh giá toàn diện các chương trình của USAID để đánh giá hiệu quả và sự phù hợp của các chương trình này với lợi ích chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ.
Sắc lệnh nêu rõ: "Ngành công nghiệp viện trợ nước ngoài và bộ máy hành chính của Hoa Kỳ không phù hợp với lợi ích của Mỹ và trong nhiều trường hợp [là] trái ngược với các giá trị của Mỹ".
Bộ trưởng Ngoại giao Marco Rubio đã tiếp tục chỉ thị tạm dừng mọi nghĩa vụ tài trợ mới cho các chương trình hỗ trợ nước ngoài do USAID quản lý. Trong khi chính quyền đã cấp miễn trừ cho các chương trình hỗ trợ nhân đạo và quân sự thiết yếu, hàng nghìn nhân viên của USAID đã được cho nghỉ hành chính có lương như một phần của cuộc kiểm toán toàn diện của cơ quan.
Các công đoàn đại diện cho nhân viên USAID lập luận rằng hành động của chính quyền cấu thành việc giải thể bất hợp pháp cơ quan này và yêu cầu lệnh cấm tạm thời để dừng quá trình này. Vào ngày 7 tháng 2, Thẩm phán Nichols đã chấp thuận một phần yêu cầu của họ, chặn việc sắp xếp hàng loạt nhân viên nghỉ phép và triệu hồi nhanh chóng nhân sự Hoa Kỳ đang đồn trú ở nước ngoài.
Tuy nhiên, sau nhiều phiên điều trần và tuyên bố bổ sung, Nichols phán quyết rằng nguyên đơn không chứng minh được thiệt hại không thể khắc phục hoặc khả năng thành công về mặt bản chất. Ông đã dỡ bỏ lệnh cấm tạm thời, cho phép chính quyền Trump tiếp tục quá trình xem xét của mình.
Phán quyết nêu rõ : “Các nguyên đơn chưa chứng minh được rằng các thành viên của họ sẽ phải chịu tổn hại không thể khắc phục được ngay lập tức do các hành động bị thách thức của chính phủ nếu không có lệnh cấm sơ bộ”.
Nichols nhấn mạnh thêm rằng các nhân viên USAID đang nghỉ phép vẫn được tiếp cận các nguồn lực thiết yếu và an ninh ngoại giao, trái ngược với tuyên bố rằng nhân viên đang bị bỏ mặc trong các nhiệm vụ ở nước ngoài có nguy cơ cao.
Nichols viết rằng: “Việc cân nhắc các khẳng định của nguyên đơn về những câu hỏi này so với chính phủ cũng giống như so sánh táo với cam vậy”. “Khi một bên tuyên bố rằng các hoạt động của USAID là thiết yếu đối với sự phát triển của con người và bên kia tuyên bố rằng họ hiện đang bất đồng quan điểm với USAID, thì Tòa án không thể kết luận, về mặt pháp lý hoặc công bằng, rằng lợi ích công cộng ủng hộ hay phản đối lệnh cấm”.
Quyết định này là một chiến thắng quan trọng cho những nỗ lực của Trump nhằm cắt giảm những gì ông từ lâu đã chỉ trích là chi tiêu viện trợ nước ngoài quá mức và không hiệu quả. Chính quyền đã lập luận rằng các hoạt động của USAID phải được tinh giản để đảm bảo người nộp thuế Hoa Kỳ không tài trợ cho các chương trình không phục vụ lợi ích quốc gia.
Các quan chức của Trump đã ám chỉ đến một kế hoạch tái tổ chức lớn hơn có thể chứng kiến USAID được hợp nhất trở lại Bộ Ngoại giao hoặc thu hẹp đáng kể phạm vi hoạt động.