Log in

View Full Version : Giải mă loài cá kỳ lạ nhất hành tinh có thể leo cây, chạy nhảy trên cạn


therealrtz
04-21-2022, 03:54
Ở Việt Nam có một loài cá được mệnh danh là loài cá kỳ lạ nhất hành tinh, vừa có mang lại vừa có phổi, vừa sống dưới nước lại chạy nhảy trên cạn và biết leo cây.

Cá leo cây (cá tḥi ḷi hay cá lác ngoách) có tên khoa học là Periophthalmus variabilis, thuộc họ bống trắng, là loài động vật lưỡng cư, có h́nh thù gần giống với cá bống sao nhưng da xù x́ và hai mắt lồi to trên chóp đầu.

https://www.intermati.com/forum/attachment.php?attac hmentid=2041812&stc=1&d=1650513225

Cá leo cây được t́m thấy chủ yếu ở các khu vực cửa sông và vùng ven biển nhiệt đới như Ấn Độ, Australia hay khu vực Đông Nam Á như Indonesia, Philippines, Thái Lan và Việt Nam... Tổng cộng có 32 loài cá tḥi ḷi sinh sống trên Trái Đất.

Tại Việt Nam, cá leo cây xuất hiện nhiều ở những ven biển vùng bùn đất ngập mặn như Cần Giờ, Nhơn Trạch, G̣ Công, Bạc Liêu, Cà Mau và vùng biển phía bắc Ninh B́nh.

Tổ chức Sinh vật thế giới nhận định cá leo cây là một trong 6 loài vật "kỳ lạ nhất hành tinh". Chúng có thể sống dưới nước, trong bùn lầy hoặc chạy nhảy trên cạn, thậm chí c̣n leo cây khi đi kiếm thức ăn. Mỗi con trưởng thành dài 10-15 cm, to bằng ngón tay.

Cá tḥi ḷi sống phổ biến dọc băi lầy ở cửa sông, băi biển nhiều bùn, có mực nước ngập sâu không quá 2m. Tḥi ḷi thường đào hang dưới lớp bùn sâu 20-30 cm để cư trú, mỗi hang có vài con. Khi thủy triều rút, chúng sẽ chui ra khỏi hang kiếm ăn.

Một nhóm các nhà khoa học từ Đại học Edinburgh đă quan sát loài cá này trong ṿng một tháng ở môi trường sống tự nhiên ở khu vực Mang Khang, Trung Java, Indonesia.

Qua nghiên cứu , họ đă phát hiện ra một phương pháp vận động hoàn toàn mới ở cá, sử dụng cơ thể để phóng về phía trước khi lướt qua mặt nước. Trong khi thực hiện điều này, những con cá đă đạt tốc độ khoảng 1,7m/s.

Trong quá tŕnh nghiên cứu, nhóm nghiên cứu đă ghi h́nh con cá rời khỏi bờ để nhảy trên mặt nước, phóng qua mặt nước và nhảy từ mặt nước vào bờ.

Theo phân tích từng khung h́nh, để cá tḥi ḷi có thể nhảy ra khỏi mặt nước là nhờ chuyển động zig zag rất nhanh từ đuôi cá. Đuôi cá được sử dụng gần giống như một cánh quạt, giúp con cá tḥi ḷi có thể tự đẩy chính ḿnh lên và rời khỏi mặt nước.

Khi con cá hạ cánh lần nữa, nó ngay lập tức bắt đầu đập đuôi để không bị ch́m xuống dưới bề mặt nước, và rồi một lần nữa nó lại tự đẩy ḿnh lên không trung.

Các nhà nghiên cứu dành thời gian quan sát vài loài cá tḥi ḷi khác nhau và P. variabilis là loài duy nhất vừa trèo cây vừa nhảy trên mặt nước. Đây cũng có thể là cách chạy trốn của chúng. Cá tḥi ḷi c̣n có khả năng ngoặt gấp để đổi hướng trong lúc nhảy, hé lộ cách chúng định hướng thông qua quan sát.

Tiếp theo, nhóm nghiên cứu lên kế hoạch phân tích da của cá tḥi ḷi và so sánh với những loài cá không biết trèo cây hoặc nhảy trên mặt nước.

Nhóm nghiên cứu hy vọng có thể ứng dụng những quan sát ở cá tḥi ḷi vào phát triển robot.

VietBF @ Sưu tầm