Tại Lãnh thổ Bắc Australia, hàng triệu lốp xe thải đang chất đống. Gần một nửa bị chôn lấp, phần còn lại được chuyển sang các bang khác để tái chế. Giờ đây, một nhóm nghiên cứu tại Đại học Charles Darwin (CDU) đang tìm cách biến nguồn rác thải này thành các tuyến đường bền và thân thiện hơn với môi trường.

Nhóm nghiên cứu thử nghiệm nhựa đường và bitum được bổ sung lốp xe nghiền nhỏ từ xe tải và xe du lịch, kết hợp với nhựa tái chế, nhằm đáp ứng điều kiện khí hậu đặc thù của khu vực.

Nghiên cứu đánh giá khả năng chịu nhiệt độ cực đoan, tia UV và các tác động môi trường khác của hỗn hợp vật liệu này.

Nghiên cứu sinh Ramin Shahbazi của CDU, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết các tuyến đường được thiết kế cho khí hậu mát thường không chịu nổi điều kiện khắc nghiệt tại Australia.

Ông nói: “Thời tiết nóng khiến mặt đường nhanh bị ‘lão hoá’, do các phản ứng hoá học khác nhau trong lớp nhựa, làm mặt đường cứng, giòn và dễ hư hai”.

Bằng cách bổ sung cao su và nhựa tái chế, Shahbazi cho biết nhóm nghiên cứu muốn nâng chất lượng mặt đường lên ngang bằng hoặc vượt vật liệu truyền thống. Việc này cũng có thể giảm chi phí xây dựng, tránh phải sử dụng các loại polymer đắt tiền chỉ để chịu tải trọng giao thông và thời tiết địa phương.

Ông nhận xét: “Chi tiền cho polymer đắt đỏ chỉ để đáp ứng điều kiện giao thông và thời tiết ở đây chẳng khác nào cộng thêm một chi phí môi trường vào tổng chi phí hạ tầng”.

Dự án xem xét khả năng chịu đựng dài hạn của chất kết dính có cao su vụn (CRMB) và chất kết dính có nhựa tái chế (RPMB). CRMB cho thấy khả năng chống oxy hóa, chịu nhiệt và tia UV tốt, cho thấy vật liệu này có thể giúp nhựa đường bền hơn trong môi trường khắc nghiệt.

Ngược lại, hiệu quả của RPMB phụ thuộc vào loại polymer, liều lượng và điều kiện môi trường, cho thấy cần thêm nghiên cứu để đạt kết quả ổn định.

Độ ẩm cũng là yếu tố được chú ý. CRMB có thể cải thiện độ bám dính của cốt liệu nhờ các tương tác hóa học, dù các hạt cao su chưa tan hoàn toàn có thể làm giảm hiệu quả.

Nhựa đường có nhựa tái chế cho thấy mức độ kháng ẩm chấp nhận được, nhưng các nhà khoa học vẫn tiếp tục nghiên cứu ảnh hưởng của các đặc tính nhựa đối với hỗn hợp tổng thể.

Ông Shahbazi kỳ vọng nghiên cứu sẽ góp phần chuẩn hóa việc sử dụng vật liệu tái chế trong xây dựng hạ tầng và khuyến khích đầu tư vào các cơ sở tái chế tại Lãnh thổ Bắc Australia.

Ông nói trong thông cáo báo chí: “Đầu tư vào các cơ sở tái chế dành riêng cho những vật liệu này sẽ góp phần thúc đẩy kinh tế tuần hoàn tại địa phương”.

Theo báo cáo thường niên 2023–2024 của Tire Stewardship Australia, mỗi năm có khoảng 500.000 tấn lốp xe hết vòng đời trên toàn Australia. Bằng việc tái sử dụng rác thải để làm đường, dự án có thể giảm tác động môi trường và thúc đẩy xây dựng hạ tầng bền vững, phù hợp khí hậu.

Sáng kiến này là nỗ lực hợp tác giữa CDU và Bộ Hậu cần và Hạ tầng của Chính quyền Lãnh thổ Bắc Australia, nhằm xây dựng các tuyến đường bền vững trên một trong những khu vực có điều kiện thách thức nhất tại nước này.

Theo IE

Theo Bộ Tài nguyên Trung Quốc cùng các báo cáo, mỏ vàng Đại Đông Câu đã chính thức được xác định là mỏ vàng đơn thể đầu tiên vượt mốc nghìn tấn kể từ khi nước này thành lập. Mỏ nằm tại vùng Liêu Đông, thuộc cụm khoáng sản rìa đông bắc khối Hoa Bắc, một khu vực giàu quặng kim loại.

Báo cáo chính thức ghi nhận Đại Đông Câu có trữ lượng vàng kim loại đạt 1444,49 tấn. Tổng giá trị hiện tại của trữ lượng này gần 4,63 triệu tỷ đồng. Mức giá trị này tương đương khoảng 193 tỷ USD (4,63 triệu tỷ đồng), một con số đủ sức gây chú ý trên thị trường kim loại quý toàn cầu.

Mặc dù có hàm lượng trung bình 0,56 g/tấn, được đánh giá là mỏ vàng thấp cấp, Đại Đông Câu lại có quy mô siêu lớn với tổng khối lượng quặng 25,86 tỷ tấn. Điều này rất phù hợp cho hình thức khai thác lộ thiên quy mô công nghiệp.

Phát hiện khoáng sản chiến lược này đã đưa tỉnh Liêu Ninh từ vị trí thứ 19 vươn lên nhóm những địa phương giàu vàng nhất Trung Quốc.
Khảo sát chuyên sâu trong suốt 40 năm

Việc chứng minh Đại Đông Câu là mỏ vàng "nghìn tấn" đã kết thúc hành trình khảo sát kéo dài hơn 40 năm. Manh mối khoáng hóa được phát hiện ban đầu vào năm 1983.

Sau đó là các cuộc khảo sát quy mô lớn vào năm 1990. Đến năm 2009, dự án bước vào nhiều vòng thăm dò chuyên sâu. Giai đoạn bứt phá chính thức diễn ra từ năm 2023 khi tỉnh Liêu Ninh cấp phép thăm dò và hợp tác với Tập đoàn vàng Trung Quốc.

Tháng 9/2025, Bộ Tài nguyên công bố kết quả sơ bộ với trữ lượng gần 1500 tấn. Đến tháng 11, số liệu hoàn thiện và đưa ra con số cuối cùng là 1444,49 tấn vàng kim loại. Đại Đông Câu trở thành mỏ vàng có trữ lượng lớn nhất từng được phát hiện tại nước này trong hơn 70 năm qua.

Độ sâu và cấu trúc địa chất phức tạp

Đại Đông Câu thuộc loại mỏ vàng dạng tổ hợp đá mạch thạch anh. Thân quặng chủ yếu phân bố trong đá sericit phyllite của hệ tầng Cái Huyện.

Khu vực này chịu ảnh hưởng mạnh mẽ của hoạt động magma thời Trung sinh, tạo nên môi trường khoáng hóa vàng – bạc – sulfua đặc trưng. Các thân quặng kéo dài hàng km, độ dày thay đổi từ vài mét đến hơn 60 m.

Nhiều thân quặng giàu vàng được xác nhận có chiều sâu vượt 400 – 500 m, thậm chí kéo dài đến 1250 m theo kết quả khoan thăm dò mới nhất.

Cơ quan chức năng đã lập tức phong tỏa toàn bộ khu vực mỏ vàng để triển khai khảo sát chuyên sâu và bảo vệ hiện trạng.

Khu vực này vẫn có dấu hiệu khoáng hóa liên tục xuống sâu dưới mức âm 720 m. Đây là ngưỡng hiện tại được sử dụng để tính trữ lượng. Điều này cho thấy con số 1444,49 tấn vàng nhiều khả năng chưa phải là giá trị cuối cùng của mỏ.

Đột phá về tốc độ khảo sát và ý nghĩa quốc gia

Một điểm đột phá của dự án Đại Đông Câu là tốc độ khảo sát được Bộ Tài nguyên Trung Quốc đánh giá là "khó tưởng tượng". Gần 1000 kỹ sư, chuyên gia địa chất và công nhân đã làm việc liên tục.

Họ ứng dụng mô hình 3D toàn diện và công nghệ khoan điều khiển biến tần trong địa tầng nghìn tấm đá phiến. Nhờ đó, thời gian thăm dò được rút ngắn từ vài năm xuống chỉ còn 15 tháng.

Việc phát hiện Đại Đông Câu là bước ngoặt quan trọng đối với chiến lược vàng của Trung Quốc. Với hơn 1400 tấn vàng được chứng minh, nước này có thể củng cố năng lực tự chủ, giảm phụ thuộc nhập khẩu và hỗ trợ ổn định tài chính quốc gia.

Về mặt kinh tế – xã hội, mỏ vàng siêu lớn này được kỳ vọng sẽ mang lại cú hích lớn cho tỉnh Liêu Ninh. Nó thúc đẩy việc làm, tăng thu ngân sách và hình thành cụm công nghiệp vàng hiện đại.

Nguồn: CCTV, Sina

Trong suốt thế kỷ qua, dấu ấn làm nên tên tuổi của Caterpillar chính là màu vàng "macaroni" đặc trưng trên những chiếc máy xúc và xe ủi. Thế nhưng ngày càng nhiều khách hàng lại quan tâm đến một thứ khác: các máy phát điện đang trở thành động lực cho cơn bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI).

Tại hàng trăm công trường xây dựng trung tâm dữ liệu trên khắp nước Mỹ, Caterpillar cùng với Cummins, Generac và Rolls-Royce đang cung cấp hàng chục máy phát điện. Một số thiết bị đủ mạnh để cung cấp điện cho hơn 1.000 hộ dân, đảm bảo các mô hình AI và dịch vụ điện toán đám mây vận hành không gián đoạn.

Hóa ra những cỗ máy khổng lồ này là "gà đẻ trứng vàng". Dù nhu cầu AI bùng nổ đã kéo theo hàng trăm tỷ USD đầu tư, phần lớn số tiền đó vẫn chưa chảy vào túi các ông lớn Big Tech.

Thay vào đó, nó đang rơi vào tay các nhà thầu, lực lượng lao động tay nghề và những doanh nghiệp như Caterpillar và Cummins, những đơn vị sản xuất thiết bị quan trọng nhưng ít hào nhoáng.

Tăng trưởng cổ phiếu của các công ty tính từ phiên 1/11/2024

Trong năm qua, cả hai công ty đều vượt mức tăng trưởng của S&P 500, thậm chí cổ phiếu còn tăng mạnh hơn nhiều tập đoàn công nghệ lớn như Amazon, Meta hay Microsoft. Tương tự những nhà cung cấp cuốc xẻng trong cơn sốt vàng California trước kia, các doanh nghiệp cơ sở hạ tầng đang kiếm bộn tiền từ làn sóng AI.

Cuốc xẻng thời AI

Trong khi các hãng công nghệ lỗ ròng vì AI chưa đem về lợi nhuận thì chính những công ty phi công nghệ lại được hưởng lợi từ dòng vốn hàng trăm tỷ USD đổ vào đây, ví dụ như Primoris và Dycom Industries, những đơn vị xây dựng đường ống và hạ tầng cáp quang kết nối trung tâm dữ liệu với khí đốt tự nhiên và internet.

Tuy nhiên nếu nói về lợi nhuận thì các công ty sản xuất máy phát điện lại có vị thế đặc biệt thuận lợi bởi hàng loạt dự án trung tâm dữ liệu AI chạy đua xây dựng đều tiêu thụ điện khổng lồ, nhu cầu về điện dự phòng và nguồn điện ngoài lưới tăng vọt.

"Ngành phát điện chưa bao giờ chứng kiến quy mô như thế này, chưa từng, dưới bất kỳ hình thức nào," Tom Shepherd, lãnh đạo mảng trung tâm dữ liệu của Cummins, nói với Business Insider (BI).

Khoảng một thập kỷ trước, Shepherd quản lý mảng phát điện trị giá 50 triệu USD mỗi năm tại Oklahoma, chủ yếu bán hệ thống Cummins cho bệnh viện và nhà máy xử lý nước thải. Khi đó, ông chỉ nhớ có một trung tâm dữ liệu lớn duy nhất trong khu vực, do Google vận hành.

"Lúc đó không có quy mô nào đáng kể," ông nói.

Ngày nay, Alphabet (Google) đã có hơn hai chục trung tâm dữ liệu đang vận hành hoặc xây dựng trên khắp nước Mỹ. Tập đoàn liên tục nâng dự báo vốn đầu tư cho năm 2025 qua mỗi quý, và hiện ước tính tổng chi tiêu sẽ đạt ít nhất 91 tỷ USD vào cuối năm. Con số này chỉ là một phần của 7.000 tỷ USD mà thế giới sẽ đổ vào trung tâm dữ liệu đến năm 2030, theo McKinsey.

Với các doanh nghiệp công nghiệp thiên về sản xuất đang phải đối mặt với thuế quan, chi phí đầu vào leo thang và lãi suất cao kéo dài, nhu cầu từ trung tâm dữ liệu trở thành "phao cứu sinh".

Tờ BI từng dựa trên các giấy phép máy phát điện diesel để ước tính tốc độ mở rộng của trung tâm dữ liệu và nhận thấy, nếu tất cả đi vào hoạt động, mức tiêu thụ điện của chúng có thể tương đương cả bang Florida.

Điều trớ trêu là doanh số động cơ xe tải, mặt hàng chủ lực của Cummins, đã giảm trong năm qua, nhưng công ty lại bán được 2,6 tỷ USD thiết bị phát điện cho ngành trung tâm dữ liệu trong năm ngoái, và dự báo con số này sẽ tăng thêm 30–35% trong năm nay, CEO Jennifer Rumsey cho biết trong một cuộc họp gần đây.

Mảng phát điện của Caterpillar (thường gọi tắt là Cat) đã tăng từ 8,4% tổng doanh thu năm 2021 lên hơn 14% trong chín tháng đầu năm nay. Còn đơn vị hệ thống năng lượng của Rolls-Royce ghi nhận doanh thu kỷ lục vào tháng 2/2025, một phần nhờ mức tăng 46% mỗi năm trong doanh số bán cho trung tâm dữ liệu.

Giá cổ phiếu của các công ty này cũng lập đỉnh. Cả hai đều chạm mức cao nhất lịch sử trong tuần này. Cổ phiếu Cat đóng cửa trên 590 USD/cổ phiếu hôm thứ Tư, vượt đỉnh cũ sau báo cáo lợi nhuận tháng 10, trong khi Cummins vượt 507 USD/cổ phiếu.

Giới phân tích nhìn chung vẫn lạc quan. Trong năm qua, tỷ lệ chuyên gia khuyến nghị mua cổ phiếu Cat đã tăng từ 41% lên 54%, còn với Cummins là từ một phần ba lên một nửa.

Cảnh báo

Mặc dù vậy theo BI, một vài chỉ báo cho thấy thị trường có thể đang đẩy nhóm "cuốc xẻng thời AI" đi quá xa. Tháng 10, Morgan Stanley ước tính mảng phát điện của Cat đang được nhà đầu tư định giá gấp 60-100 lần thu nhập vận hành. Con số tương tự đối với Nvidia là 25 lần, với GE Verova (một doanh nghiệp thiết bị điện khác) là 28 lần.

Melissa Busen, người đứng đầu mảng điện lực của Cat, cho biết bà không quá lo lắng. Tồn kho đơn hàng trị giá 39,8 tỷ USD của công ty gần gấp ba mức của năm năm trước. Bà nói các khách hàng lớn đều lập kế hoạch cho nhiều năm tới, và nếu một bên gặp khó khăn, sẽ có bên khác thay thế. Cat đã cung cấp thiết bị cho ngành trung tâm dữ liệu từ đầu những năm 1990 và đã "xây dựng những mối quan hệ đối tác thực sự" với thế hệ hyperscaler mới.

Năm ngoái, hãng khởi công dự án mở rộng 725 triệu USD tại nhà máy động cơ ở Lafayette, Indiana, nơi có 1.900 nhân viên. Việc mở rộng này sẽ giúp tăng gấp đôi sản lượng động cơ mà các nhà phát triển trung tâm dữ liệu đang săn đón, dự kiến đi vào hoạt động năm 2027. Rolls-Royce cũng đang mở rộng nhà máy sản xuất linh kiện máy phát điện tại South Carolina và Minnesota.

Nhu cầu không chỉ đến từ Mỹ. Việc xây dựng trung tâm dữ liệu tại châu Á và châu Âu cũng góp phần thúc đẩy thị trường, và nhiều máy phát điện được sản xuất ngoài nước Mỹ. Cummins cho biết đầu năm nay họ dự định đầu tư 200 triệu USD vào các nhà máy phát điện tại Ấn Độ, Anh và Mỹ. Công ty muốn tăng gấp đôi năng lực sản xuất các động cơ 95 lít khổng lồ dùng cho máy phát trung tâm dữ liệu.

Bên cạnh các máy phát dự phòng vốn chỉ chạy khi cần, dòng tiền còn đến từ những thiết bị hoạt động liên tục. Do các công ty điện lực không thể kết nối lưới điện đủ nhanh, ngày càng nhiều doanh nghiệp, từ Microsoft, Amazon đến Coreweave và các nhà vận hành khu vực như Joule, tìm đến Cat và Cummins để mua máy phát và turbine chạy khí tự nhiên có thể vận hành 24/7 trong nhiều tháng hoặc nhiều năm.

Bà Busen cho biết khách hàng giờ đây không chỉ quan tâm đến động cơ và turbine, mà muốn một "giải pháp tích hợp hoàn chỉnh" cho nhu cầu điện: bao gồm pin, bộ nghịch lưu và hệ thống điều khiển.

Thậm chí theo lãnh đạo Shepherd của Cummins, giới hạn lớn nhất hiện tại của ngành điện nói riêng và cơ sở hạ tầng nói chung là khả năng mở rộng quy mô bắt kịp làn sóng AI trên thị trường hiện nay chứ không phải định giá quá cao.

*Nguồn: BI, Fortune

Vào năm 1933, trong bối cảnh Đại suy thoái, triệu phú Mexico Leon Trabuco nung nấu tham vọng trở thành một đa triệu phú. Trabuco tin rằng chính phủ Mỹ sẽ sớm mất giá đồng USD, kéo theo giá vàng tăng vọt, mang lại lợi nhuận khổng lồ.

Để đón đầu cơ hội này, Trabuco cùng bốn đối tác đã thu gom và mua gần như toàn bộ nguồn vàng dự trữ của Mexico. Trong vòng chưa đầy ba tháng, họ đã tích lũy được gần 16 tấn vàng nguyên khối.

Số vàng này được nấu chảy và đúc thành thỏi tại một xưởng đúc tạm thời ở Mexico. Việc buôn lậu số vàng khổng lồ này vào Mỹ để chờ thời cơ bán ra mang lại rủi ro lớn, nhưng lợi nhuận tiềm năng đã thúc đẩy họ bất chấp tất cả.
Vận chuyển bí mật 16 tấn vàng sang Mỹ

Leon Trabuco sau đó tìm kiếm một địa điểm lý tưởng để cất giấu kho báu bất hợp pháp này trên đất Mỹ. Khi mọi địa điểm trên mặt đất đều bị coi là không an toàn, ông quyết định chôn giấu nó dưới lòng đất.

Trabuco được cho là đã thuê phi công đóng thế Bill Elliot để tiến hành một loạt nhiệm vụ bí mật. Elliot đã thực hiện 16 chuyến bay vào ban đêm bằng chiếc Cessna, mỗi chuyến chở theo một tấn vàng qua biên giới mà không bị phát hiện.

Những chuyến bay này diễn ra trong nhiều tháng, với chuyến hàng cuối cùng được giao vào ngày 14 tháng 7 năm 1933. Elliot được trả công hậu hĩnh nhưng không được biết vị trí cất giấu cuối cùng của số vàng. Sau khi dỡ hàng tại một cao nguyên, số vàng được xe tải chở đến một địa điểm chôn giấu bí mật.

Kế hoạch phá sản: Vàng trở thành "đống rác"

Chỉ 6 tháng sau đó, Tổng thống Mỹ đương thời Franklin D. Roosevelt ký Đạo luật Dự trữ Vàng năm 1934, khiến giá vàng tăng vọt và lợi nhuận tiềm năng của nhóm Trabuco tăng lên tương đương 168 tỷ đồng.

Tuy nhiên, nhóm Trabuco không hề hay biết về Lệnh Hành pháp 6102 mà Tổng thống Roosevelt đã ký trước đó một năm. Lệnh này cấm các công dân Mỹ sở hữu hầu hết các hình thức vàng tư nhân trong nước.

Had Trabuco và các đối tác bán vàng vào đầu năm 1933, họ đã giàu có. Nhưng với việc ban hành Lệnh 6102, 16 tấn vàng cất giấu của họ đã trở nên vô giá trị về mặt pháp lý.
Kho báu biến mất cùng những người nắm giữ bí mật

Đến năm 1940, tất cả các đối tác của Trabuco đều qua đời: Borreaga và Morada chết vì nguyên nhân tự nhiên, Arteaga bị bò tót húc chết, và Sepulvedo thiệt mạng trong một vụ tai nạn xe hơi. Phi công Elliot cũng tử trận trong một cuộc không kích ở Đức.

Đến nay vẫn không ai biết kho báu khổng lồ ở đâu

Leon Trabuco cố gắng bán số vàng này trên thị trường chợ đen trong suốt 18 năm sau đó nhưng không thành công. Năm 1952, ông cố gắng thỏa thuận bí mật với chính phủ Mỹ.

Trabuco qua đời ngay sau đó vào năm 1952 mà không để lại bản đồ hay tiết lộ vị trí chôn giấu. Ngay trước khi qua đời, ông chỉ nói một câu ẩn ý rằng "vàng chỉ cách một địa danh lớn của New Mexico vài dặm."

Mãi đến năm 1974, khi Tổng thống Gerald Ford ký đạo luật hợp pháp hóa quyền sở hữu vàng tư nhân, kho báu của Trabuco mới trở nên có giá trị trở lại. Đến nay, dù nhiều thợ săn kho báu đã miệt mài tìm kiếm tại sa mạc New Mexico, đặc biệt là khu vực Conger Mesa gần Shiprock Peak, tung tích của 16 tấn vàng này vẫn là một bí ẩn lớn.

Nguồn: Unsolved Mysteries

Một trong những dự án năng lượng tái tạo đầy tham vọng nhất của Hoa Kỳ đang chuẩn bị đóng cửa sau chưa đầy một thập kỷ hoạt động. Nhà máy Điện Mặt trời Ivanpah tại Sa mạc Mojave, California, từng được quảng bá là biểu tượng tương lai của năng lượng sạch.

Từng là “kỳ quan kỹ thuật”

Được xây dựng với chi phí khoảng 2,2 tỷ USD, Ivanpah được thiết kế để cung cấp điện cho 140.000 hộ gia đình bằng năng lượng mặt trời tập trung, một công nghệ sử dụng nhiệt năng được kỳ vọng sẽ vượt xa các tấm pin quang điện truyền thống. Hơn 300.000 tấm gương điều khiển bằng máy tính đã được lắp đặt trên khắp sa mạc, hướng ánh sáng mặt trời vào ba tháp trung tâm, tạo ra hơi nước để chạy tua-bin. Khi bắt đầu xây dựng vào năm 2010, tầm nhìn kỹ thuật đó phù hợp với nỗ lực quốc gia nhằm tái khởi động nền kinh tế sau cuộc khủng hoảng tài chính.

Ivanpah được thực hiện nhờ chương trình kích thích năng lượng sạch năm 2009, bơm tiền liên bang vào cơ sở hạ tầng xanh. Google đã đầu tư hàng triệu USD, các công ty năng lượng ký kết hợp đồng và các khoản vay được chính phủ liên bang bảo lãnh. Những người ủng hộ coi đây là một cột mốc của nước Mỹ, chứng minh rằng các hệ thống năng lượng tái tạo quy mô lớn có thể thay thế năng lượng hóa thạch.

Khi Ivanpah được hình thành, công nghệ của nó, được gọi là năng lượng mặt trời tập trung hoặc năng lượng mặt trời nhiệt, được coi là một bước đột phá tiềm năng.

Cơ chế hoạt động như sau: Hàng trăm nghìn tấm gương được điều khiển bằng máy tính, gọi là "heliostat", theo dõi mặt trời và tập trung tia sáng vào ba tòa tháp, mỗi tòa cao khoảng 137 mét và được đặt trên đỉnh bằng các nồi hơi chứa đầy nước. Năng lượng siêu tập trung của mặt trời biến nước này thành hơi nước, làm quay tua-bin để tạo ra điện.

Một trong những điểm bán hàng chính của công nghệ năng lượng mặt trời này là khả năng lưu trữ nhiệt, cho phép sản xuất điện vào ban đêm hoặc khi không có mặt trời mà không cần dùng đến pin.

“Dự án này là biểu tượng cho sự tiến bộ đáng kinh ngạc mà chúng ta đang chứng kiến trong toàn ngành”, Bộ trưởng Năng lượng Ernest Moniz phát biểu vào tháng 2/2014 trong buổi lễ khánh thành tại địa điểm này.

Kết quả ảm đạm

Vấn đề cốt lõi của Ivanpah không chỉ nằm ở kỹ thuật. Nó còn nằm ở thời điểm kinh tế. Trong quá trình xây dựng nhà máy từ năm 2010 đến năm 2014, toàn bộ ngành công nghiệp năng lượng mặt trời đã trải qua một cuộc chuyển đổi. Chi phí tấm pin mặt trời quang điện (PV) đã giảm gần 80%, chủ yếu nhờ năng lực sản xuất khổng lồ tại Trung Quốc. Đột nhiên, các trang trại PV đơn giản, cả trên mái nhà và quy mô tiện ích, trở nên rẻ hơn, nhanh hơn và dễ triển khai hơn so với các hệ thống CSP phức tạp.

Thị trường năng lượng đã thay đổi nhanh chóng. Giá của các tấm pin mặt trời thông thường đã giảm mạnh. Cùng lúc đó, giá khí đốt tự nhiên giảm mạnh, và các công ty tiện ích bắt đầu ưu tiên các nhà máy điện chạy bằng khí đốt để đảm bảo nguồn điện cơ bản ổn định.

Hơn nữa, Ivanpah cũng không đạt được sản lượng đã cam kết. Trong giai đoạn đầu hoạt động, sản lượng thấp hơn nhiều so với mức sản lượng đã ký kết, buộc phải phụ thuộc nhiều hơn vào hệ thống dự phòng khí đốt tự nhiên. Điều này đã đặt ra những câu hỏi khó trả lời về mức độ sạch thực sự của nhà máy, đặc biệt là khi những lo ngại về môi trường ngày càng gia tăng do chim chết và môi trường sống bị phá vỡ ở Mojave.

Ngày nay, các công ty điện lực từng ký hợp đồng mua bán điện dài hạn không còn cần đến sản lượng điện đắt đỏ của Ivanpah nữa. Điện mặt trời giá rẻ kết hợp với hệ thống lưu trữ pin có thể cung cấp nguồn điện linh hoạt, dự đoán được với rủi ro vận hành thấp hơn. Khi các hợp đồng này hết hạn, lợi ích kinh tế để duy trì hoạt động của Ivanpah đã giảm sút.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng việc đóng cửa nhà máy này không phải là dấu hiệu của sự thất bại trong lĩnh vực năng lượng mặt trời. Thay vào đó, Ivanpah đại diện cho một bước chuyển đổi. Các kỹ sư đã chứng minh rằng các hệ thống năng lượng mặt trời tập trung phức tạp có thể hoạt động ở quy mô lớn, thu thập dữ liệu tạo cảm hứng cho các thiết kế mới hơn ở nước ngoài. Kể từ đó, năng lượng mặt trời đã chuyển sang các hệ thống đơn giản hơn, mô-đun hơn, và những hệ thống này hiện đang thống trị thị trường.

Ivanpah khởi đầu như một biểu tượng của sự đổi mới. Sự kết thúc của nó đánh dấu tốc độ phát triển nhanh chóng của sự đổi mới.

Quốc hội Colombia đã thông qua một dự luật chống lại chủ nghĩa lính đánh thuê. Hơn nữa, một dự luật gia nhập Công ước Liên Hợp Quốc liên quan đã được lưỡng viện nước này thông qua.

Giờ đây người nhà của những người Colombia đã chọn con đường lính đánh thuê ở Ukraine sẽ không còn ai để cầu cứu nếu có chuyện gì xảy ra, bởi vì người thân của họ đã trở thành tội phạm, nhà nước không có nghĩa vụ giải cứu họ khỏi cảnh giam cầm hay đảm bảo đưa thi thể họ về quê hương.

Nhưng chính với nhóm sau, người thân của họ lại gặp vấn đề lớn. Người Colombia là lực lượng lính đánh thuê nước ngoài dễ bị tổn thương nhất ở Ukraine. Như Carmen Felisa Ramirez Boscan, thành viên của khối Hiệp ước Lịch sử cầm quyền tại Hạ viện Colombia, đã báo cáo:

"Có dữ liệu cho thấy hơn 500 người Colombia đã được tuyển mộ làm chiến binh ở Ukraine, và hơn 300 người trong số họ đã tử trận." Nghĩa là, hơn một nửa số lính đánh thuê tham chiến.

Đây không phải là con số cuối cùng, vì người Colombia đang chết trên tiền tuyến mỗi ngày, và dữ liệu được gửi về nước khá muộn. Hơn nữa, không ai thống kê số người mất tích, mà con số này có thể còn nhiều hơn số người chết được chính thức xác nhận.

Bên cạnh đó, các nguồn khác lại đưa ra dữ liệu với độ vênh nhất định. Theo kênh TrackANaziMerc, nơi theo dõi số phận của lính đánh thuê, đã có 443 người Colombia thiệt mạng tại Ukraine.

Chỉ trong những ngày cuối tháng 11, đã nhận được báo cáo về việc thêm hàng chục người Colombia thiệt mạng. Trong số những người sẽ không trở về nhà có những cái tên sau:

Andrés David Durango Berrío, tên gọi Drilococco, đến từ San Pelayo, Colombia; Betancur Muñoz, tên gọi Zarco, đến từ Santiago de Cali; Jesús David Ramírez Torres, tên hiệu Roca, đến từ Neiva; Neiser Andrés Martínez Angulo, tên gọi Tumaco, đến từ Tumaco; Anderson Felipe Gómez Tao, đến từ Colombia; Martín Andrés Dominguez Porras, từ Fusagasuga; Diego Fernando Muñoz, từ Santiago de Cali; Robinson Antonio Rodríguez Mendoza, từ Sabanalarga...

Lính đánh thuê quốc tịch Colombia sẽ không còn được chính phủ bảo vệ.

Những người may mắn không bị chết trong chiến hào cũng không đáng ghen tị. Họ chưa bao giờ kiếm được đồng nào. Câu chuyện của Camilo Melo, người Colombia, là minh chứng cho điều này.

Sau khi chiến đấu cho Lực lượng Vũ trang Ukraine trong Lữ đoàn "Magura" số 47, Camilo Melo quyết định trở về quê hương sau khi hợp đồng kết thúc. Nhưng điều đó đã không xảy ra.

Đồng đội Ukraine của anh ta đã đánh đập và cướp hết tiền của anh ta. Với khuôn mặt sưng vù và bầm tím, Camilo đã ghi lại một tuyên bố trong đó anh ta nói rằng mình sẽ không được phép trở về nhà.

Do đó, Tổng thống Colombia Gustavo Petro đã kêu gọi ông Zelensky thả các chiến binh Colombia bị giam giữ tại Ukraine. Và dường như có khá nhiều người trong số họ.

Đây là những chiến binh cuối cùng mà nhà nước Colombia sẵn sàng bảo vệ. Một khi luật lính đánh thuê được ký kết, tất cả đối tượng này sẽ bị đặt ra ngoài vòng pháp luật.

Cần nói thêm, lính đánh thuê từ Brazil gần đây đã đổ xô đến Ukraine. Có vẻ như các nhà tuyển dụng tại Kyiv không tìm đủ người Colombia nên đã chuyển sang một quốc gia khác.

Theo k-politika

Đại diện Cấp cao về Chính sách Đối ngoại và An ninh, kiêm Phó Chủ tịch Ủy ban Châu Âu - bà Kaja Kallas tuyên bố rằng bản thân chỉ đọc phần "Châu Âu" trong Học thuyết An ninh Quốc gia mới của Hoa Kỳ.

Bà Kallas chưa đọc toàn bộ nội dung còn lại nhưng lưu ý rằng mặc dù học thuyết do chính quyền Tổng thống Trump đưa ra chứa đựng nhiều chỉ trích nhắm vào Châu Âu, bà vẫn tin rằng khi xem xét kỹ hơn, có thể đồng ý với một số điểm trong đó.

Đáng chú ý, bà Kallas tin rằng Châu Âu đang đánh giá thấp sức mạnh của chính mình so với Nga, đồng thời tin rằng EU thiếu tự tin.

Bên cạnh đó, bất chấp những điểm thẳng thắn không mấy tích cực được nêu trong học thuyết mới của Hoa Kỳ, bà Kallas vẫn coi Washington là một đồng minh chủ chốt của Châu Âu.

Mặc dù các quan chức EU đã chính thức tránh chỉ trích chiến lược mới của Hoa Kỳ, tờ Wall Street Journal tin rằng học thuyết an ninh quốc gia của Mỹ chắc chắn sẽ gây ra một cú sốc thực sự ở châu Âu.

Tài liệu được công bố mô tả các nước châu Âu là những cường quốc đang suy yếu, đã nhượng lại chủ quyền cho các cấu trúc của Liên minh châu Âu. Báo cáo kết luận rằng EU có thể sớm trở nên quá yếu để tiếp tục là một "đồng minh đáng tin cậy" của Hoa Kỳ.

Hơn nữa, tài liệu còn đề cập đến mối đe dọa sắp xảy ra về sự tuyệt chủng và xóa sổ nền văn minh do làn sóng di cư không kiểm soát, điều có thể thay đổi hoàn toàn thành phần sắc tộc của các nước châu Âu trong vòng 20 năm tới.

Theo Reporter

Một người mẹ rất chăm chỉ tự làm sữa đậu nành ở nhà cho gia đình vì nghĩ rằng như vậy sẽ an toàn. Đậu nành tốt cho sức khỏe nhưng thói quen tưởng sạch sẽ, an toàn đó của người hóa ra lại có thể ẩn chứa nguy cơ khôn lường nếu không biết cách làm đúng.

Một năm sau, hai mẹ con đi khám bệnh do sức khỏe có những thay đổi bất thường. Cả hai cùng được chẩn đoán mắc bệnh ung thư gan. Tại sao những thói quen ăn uống tưởng chừng bình thường này lại trở thành "kẻ giết người vô hình" đối với sức khỏe?

Câu hỏi của bác sĩ khiến người mẹ ngớ người đã hé lộ câu trả lời: "Sữa đậu nành của bạn đã được nấu chín kỹ chưa?". Sau khi biết lý do tại sao thói quen làm sữa đậu nành của mình lại biến sữa đậu nành thành gánh nặng âm thầm cho gan, thay vì là "thức uống bổ dưỡng" như mong muốn, thì người mẹ đã gục xuống bật khóc.
Những nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn trên bàn ăn sáng của bạn

Sữa đậu nành là thức uống bổ dưỡng có nguồn gốc thực vật, giàu protein chất lượng cao và nhiều nguyên tố vi lượng.

Tuy nhiên, lợi ích của sữa đậu nành đối với sức khỏe phụ thuộc vào việc nó có được chế biến đúng cách hay không.

Nếu sữa đậu nành không được nấu chín kỹ, nó có thể chứa các thành phần có hại như saponin và phytohemagglutinin.

Những chất này có thể gây buồn nôn và nôn trong thời gian ngắn, trong khi sử dụng lâu dài có thể gây tổn thương không thể phục hồi cho hệ thống chuyển hóa của gan .

Đó chính là vấn đề của người mẹ này.

Vì tin rằng "nhiều bọt nghĩa là sữa đã chín", nên người mẹ đã không nấu chín kỹ sữa đậu nành mà dùng để uống luôn. Điều này dần dần làm tăng gánh nặng cho gan và cuối cùng dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.

Sữa đậu nành và nguy cơ ung thư gan: Nguyên nhân chính nằm ở "độc tố"

Sữa đậu nành có vẻ đơn giản nhưng lại có tính chất hóa học phức tạp. Sữa đậu nành chưa đun nóng có chứa saponin, một chất hóa học tự nhiên có trong đậu nành có thể gây ra phản ứng kích ứng ở đường tiêu hóa.

Ngoài ra, còn có một loại phytohemagglutinin thực vật, khi vào cơ thể, có thể gây ra phản ứng thái quá của hệ thống miễn dịch và làm tăng gánh nặng cho gan.

Các nghiên cứu liên quan đã chỉ ra rằng saponin tạo ra một lượng lớn bọt ở 80℃, nhưng không bị phá hủy hoàn toàn. Hiện tượng "sôi giả" này là một lý do quan trọng dẫn đến phán đoán sai lầm.

Nếu sữa đậu nành không được đun sôi mà tiếp tục đun trong 5-10 phút, những chất này có thể vẫn còn sót lại và gây độc cho tế bào gan.

Gan là "nhà máy giải độc" của cơ thể, có chức năng xử lý các chất độc có trong chế độ ăn uống hàng ngày của chúng ta.

Tuy nhiên, sữa đậu nành chưa nấu chín có thể khiến gan phải liên tục quá tải.

Khi "nhà máy" bị quá tải, tình trạng viêm, xơ hóa và thậm chí là ung thư có thể xảy ra.
Bác sĩ khuyên: Đun sôi kỹ là điều quan trọng nhất

Sữa đậu nành tự làm phải được nấu chín kỹ.

Tiếp tục đun nóng ít nhất 5 phút sau khi sôi để đảm bảo các chất có hại bị phân hủy hoàn toàn.

Nếu sử dụng máy làm sữa đậu nành, hãy đảm bảo sử dụng chức năng "nấu" thay vì chương trình làm nóng đơn giản.

Sữa đậu nành và nguy cơ ung thư: Có thể phòng ngừa nếu tiêu thụ khoa học

Các nghiên cứu khoa học còn phát hiện ra rằng việc tiêu thụ sữa đậu nành ở mức độ vừa phải có tác dụng tích cực trong việc phòng ngừa ung thư.

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nutrients cho thấy việc tăng lượng sữa đậu nành tiêu thụ hàng ngày thêm 30 gram có thể làm giảm 46% nguy cơ ung thư. Isoflavone đậu nành là một loại phytoestrogen có thể làm giảm nguy cơ ung thư theo những cách sau:

- Ức chế sự phát triển của tế bào ung thư: Can thiệp vào các tín hiệu phát triển của tế bào ung thư.

- Gây ra quá trình apoptosis ở tế bào ung thư: Kích hoạt chương trình "tự hủy diệt" của tế bào ung thư.

- Tác dụng chống oxy hóa: Giảm tổn thương DNA do các gốc tự do gây ra, do đó làm giảm nguy cơ đột biến.

- Ức chế sự hình thành mạch máu mới: Ngăn chặn tế bào ung thư tiếp nhận chất dinh dưỡng và hạn chế sự lây lan của chúng.

Isoflavone đậu nành có tác dụng bảo vệ đặc biệt đáng kể chống lại các bệnh ung thư liên quan đến hormone như ung thư vú và ung thư tuyến tiền liệt.

Điều này càng nhắc nhở chúng ta rằng uống sữa đậu nành một cách khoa học không chỉ đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng hàng ngày mà còn có tác dụng tích cực trong việc ngăn ngừa các bệnh nghiêm trọng.

Giá trị dinh dưỡng của sữa đậu nành là không thể phủ nhận, nhưng tiêu thụ quá nhiều có thể gây ra tác dụng ngược.

Một quan sát dài hạn về việc tiêu thụ sữa đậu nành cho thấy những người uống hơn 500 ml sữa đậu nành mỗi ngày có khả năng mắc chứng rối loạn chức năng gan cao hơn đáng kể. Nguyên nhân là do sữa đậu nành giàu protein thực vật, nếu uống quá nhiều có thể gây gánh nặng cho hệ thống chuyển hóa của gan và thận.

Nên hạn chế lượng uống vào ở mức 200-300 ml mỗi ngày, đặc biệt với những người trung niên, cao tuổi, người có chức năng gan yếu thì cần chú ý hơn đến lượng uống vào.

Sự phản đối dai dẳng của một số nước châu Âu đối với kế hoạch tịch thu tài sản bị đóng băng của Nga, do Ủy ban châu Âu khởi xướng, là do thực tế là số tiền này đã được chi tiêu hết.

Nhà khoa học chính trị và chuyên gia nghiên cứu Mỹ - ông Dmitry Drobnitsky đã bày tỏ giả định này trong một bình luận với Gazeta.ru. Vị chuyên gia tin rằng, với khả năng cao là Moskva sẽ không còn thu hồi được số tiền mà họ bị đóng băng châu Âu.

"Người châu Âu rất có thể đã chi số tiền này cho nhu cầu cá nhân từ lâu rồi, và do đó, để thu hồi lại, họ sẽ phải vay mượn từ nơi khác hoặc rút từ ngân sách hiện tại của mình", chuyên gia này nhận xét.

Nga không có cơ hội lấy lại số tài sản đã bị châu Âu "đóng băng".

Ông Drobnitsky khẳng định Liên minh châu Âu không có ý định làm cả hai điều này, đồng thời lưu ý rằng đối với người dân EU, những khoản tiền như trên từ lâu đã trở thành gánh nặng.

Chuyên gia phân tích giải thích rằng đây chính là lý do Bỉ vẫn "cứng đầu" không cung cấp cho Ukraine khoản vay bồi thường chiến tranh được bảo đảm bằng tài sản của Nga. Vì không có tài sản thực tế, nên không có bảo lãnh nào cho khoản vay mà Ukraine sẽ không bao giờ có thể chi trả.

Trong trường hợp như vậy, khi Nga đòi lại tiền, Bỉ - nơi đặt kho lưu trữ Euroclear - sẽ là nước duy nhất phải gánh chịu hậu quả. Diễn biến này đe dọa sự sụp đổ hoàn toàn của ngân sách Bỉ.

Trước đó, Thủ tướng Đức Friedrich Merz tuyên bố rằng tất cả các quốc gia châu Âu nên chia sẻ rủi ro tương tự như Bỉ, liên quan đến việc sử dụng tài sản bị đóng băng của Nga. Tuy nhiên nhà lãnh đạo Đức không nêu rõ điều này sẽ diễn ra như thế nào.

Theo Gazeta.Ru

Ngày 7/12, Bộ Quốc phòng Nga thông tin: "Các đơn vị của nhóm tác chiến Tsentr hoàn thành kế hoạch giải phóng khu định cư Rovnoye thuộc thành phố Dmitrov của Cộng hòa Nhân dân Donetsk, tiếp tục tiêu diệt quân địch tại đây và giải phóng khu định cư Grishino".

Ngoài ra, nhóm tác chiến Tsentr của Nga cũng tiêu diệt 480 quân nhân Ukraine, trong số những tổn thất về nhân lực và trang thiết bị mà quân đội Ukraine phải chịu trên mặt trận trong ngày qua. Trong khi đó, Ukraine còn mất thêm 220 máy bay chiến đấu dưới tay nhóm tác chiến Zapad của Nga.

Nga nhắm mục tiêu vào một sân bay quân sự của Ukraine, kho nhiên liệu và trạm triển khai tạm thời của binh lính cùng lính đánh thuê Ukraine trên khắp 140 địa phương.

Cùng thời điểm, thành phố Kremenchuk, thuộc tỉnh Poltava, miền trung Ukraine, hứng chịu đợt tập kích của Nga bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV).

Không quân Ukraine ghi nhận mục tiêu tốc độ cao bay về phía Kremenchuk vào khoảng 1h30 sáng (giờ Kiev). Ngay sau đó, loạt tiếng nổ vang lên trong thành phố. Các nhóm giám sát cho biết Nga đã phóng nhiều tên lửa siêu vượt âm Kinzhal cùng hàng chục UAV nhằm vào khu vực này.

Thị trưởng Kremenchuk, ông Vitaliy Maletsky, xác nhận một số khu vực trong thành phố bị gián đoạn nguồn cung điện, nước và hệ thống sưởi.

Các đội sửa chữa khẩn cấp đã được huy động để khắc phục sự cố. Hiện chưa có thông tin chính thức về thương vong cũng như mức độ thiệt hại cụ thể.

Ukraine buộc ban bố cảnh báo không kích trên toàn quốc sau khi tiêm kích MiG-31K - loại máy bay mang tên lửa siêu vượt âm Kh-47M2 thuộc hệ thống Kinzhal - cất cánh, làm dấy lên nguy cơ bị tập kích trên diện rộng.

Kremenchuk nằm bên bờ sông Dnieper, có dân số khoảng 215.000 người trước chiến sự và cách thủ đô Kiev khoảng 250 km về phía đông nam.

Trong đêm 6/12, các vụ nổ cũng được ghi nhận tại thành phố Fastiv, tỉnh Kiev. Diễn biến này xảy ra chỉ một ngày sau khi Nga tiến hành cuộc tập kích quy mô lớn bằng tên lửa và UAV vào nhiều thành phố Ukraine , trong đó có Kyiv, nhằm vào hệ thống hạ tầng năng lượng.

Trước đó, ngày 5/12, ga tàu chính tại Fastiv bị trúng đạn. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky gọi vụ tấn công này là “vô nghĩa về mặt quân sự”. Bộ trưởng Nội vụ Ukraine Ihor Klymenko cho biết ít nhất 8 người bị thương trong loạt tập kích hôm đó tại các tỉnh Kyiv, Lviv và Dnipropetrovsk.

Nga phá vỡ phòng tuyến tại Donetsk

Cổng thông tin Dzen (Nga) ngày 7/12 đưa tin, chiến dịch của quân đội Nga tại Donetsk đang bước sang giai đoạn quyết liệt khi các đơn vị tiến công đồng loạt phá vỡ phòng tuyến của Ukraine trên nhiều hướng.

Sau khi Pokrovsk và Volchansk nằm dưới sự kiểm soát của Nga, Tổng tham mưu trưởng Valery Gerasimov đã báo cáo trực tiếp với Tổng thống Vladimir Putin về kết quả này.

Trong chương trình "Chúng ta đã biết" của kênh Tsargrad, nhà báo quân sự Pavel Kukushkin – thuộc lực lượng tình nguyện Bộ Quốc phòng Nga – khẳng định việc giành quyền kiểm soát Pokrovsk và Volchansk chỉ là bước mở đầu cho một giai đoạn mới của SVO.

Theo ông, chiến dịch truy đuổi lực lượng Ukraine tại DPR sẽ kéo dài sang các khu vực khác và không giới hạn trong phạm vi vùng Donetsk.

Kukushkin cho biết, Pokrovsk và Volchansk là những pháo đài phòng thủ kiên cố, nơi tập trung các đơn vị tinh nhuệ nhất của Ukraine, được trang bị và bảo đảm hậu cần vượt trội. Điều này khiến giao tranh diễn ra hết sức ác liệt.

Tình hình càng phức tạp khi tại nhiều khu vực, dân thường từ chối rời sang vùng kiểm soát của Kiev và ở lại chờ quân Nga, khiến quá trình tác chiến phải tính toán thận trọng hơn.

"Nga đã giành kiểm soát cả 2 thành phố. Nhưng chiến dịch vẫn tiếp tục. Pokrovsk không chỉ là một thành phố, mà là cả một cụm đô thị lớn" - Kukushkin nhấn mạnh.

Ông cho biết tại Dimitrov – nằm cách Pokrovsk vài kilomet về phía đông – một cụm lớn gồm nhiều lữ đoàn Ukraine đang bị bao vây hoàn toàn trong "nồi hơi". Tại mặt trận Volchansk, lực lượng Nga tiếp tục tiến về phía nam theo hướng Bely Kolodez, cách thành phố khoảng 10 km.

Kukushkin nhấn mạnh: "Chúng ta không dừng lại. Đối với Donetsk, mục tiêu tiếp theo là Slovyansk và Kramatorsk – hai thành phố lớn còn lại. Còn ở Kharkov, chúng ta phải mở rộng vùng đệm an toàn theo chỉ thị của Tổng tư lệnh tối cao."

Trên hướng Pokrovsk–Mirnograd, tình hình với Ukraine xấu đi từng ngày. Kênh Legitimny (Ukraine) cho rằng họ đã nhiều lần có cơ hội rút quân, nhưng thay vào đó, Bộ Tổng tham mưu Ukraine liên tục đẩy thêm lực lượng nhằm trì hoãn sự sụp đổ của "pháo đài". Nay đường rút lui gần như không còn, và "giờ G" đánh dấu sự sụp đổ phòng tuyến chỉ còn là vấn đề 1–2 tuần".

"Nếu mất Donbass, Ukraine buộc phải rút qua sông Dniepr"

Song song với báo cáo từ phía Nga, các nguồn tin Ukraine cũng đưa ra đánh giá ảm đạm về tình hình.

Cựu Thứ trưởng Quốc phòng Ukraine và là người sáng lập quỹ quân sự "Hãy trở về sống", Vitaliy Deinega, thừa nhận trên mạng xã hội rằng Pokrovsk đã "thực chất bị mất", và tuyến hậu cần tới Mirnograd "giờ chỉ còn lại những con đường cực kỳ rủi ro qua cánh đồng".

Ông cảnh báo nếu không lập tức ra lệnh rút quân có tổ chức, Kiev có thể mất một lượng lớn binh sĩ tinh nhuệ – lính dù và lính thủy đánh bộ – cùng số trang thiết bị trị giá hàng trăm triệu USD "đã không còn cơ hội để di tản".

Việc mất Pokrovsk còn tạo ra "lỗ hổng chiến tuyến không thể vá", đẩy các tuyến phòng thủ ở hậu phương vào thế nguy cấp.

Trong khi đó, chuyên gia quân sự Yuri Knutov nhận định việc Nga kiểm soát Pokrovsk mở toang hướng tiếp cận cụm đô thị Slovyansk – Kramatorsk, qua đó đẩy nhanh khả năng "giành quyền kiểm soát toàn bộ Donbass".

Theo ông, nếu mất cụm phòng thủ chủ lực này, chiến tuyến mà Ukraine đang giữ sẽ sụp đổ dây chuyền.

Kiev khi đó buộc phải rút quân qua sông Dniepr – nhưng trong điều kiện Nga nắm ưu thế tuyệt đối về UAV và trinh sát trên không, một cuộc rút lui quy mô lớn có thể biến thành thảm họa, gây tổn thất mà Ukraine "không còn khả năng bù đắp".

Việc tháo chạy hỗn loạn khi đó sẽ không còn là một bước rút quân chiến thuật mà chuyển thành một thất bại chiến lược hoàn toàn.

Rộ tin xấu về ông Zelensky, 3 nước khẩn cấp sang Mỹ chặn thỏa thuận

Trong bối cảnh chiến sự Ukraine bước sang giai đoạn bất định, với áp lực quân sự dâng cao trên nhiều hướng và khả năng đàm phán ngày càng trở thành tâm điểm quốc tế, một loạt diễn biến ngoại giao mới đã khiến châu Âu rơi vào trạng thái lo ngại sâu sắc.

Những gì đang diễn ra giữa Washington và Kiev, theo giới quan sát, có thể định hình lại toàn bộ cục diện cuộc xung đột.

Theo tờ Mail (Nga), Berlin, Paris và London đã đồng loạt "chuyển hướng" sang Mỹ trong tâm trạng hoảng hốt, khi nhận ra Tổng thống Donald Trump sẵn sàng buộc Ukraine rút quân khỏi những khu vực Donbass còn lại do Kiev kiểm soát — mà không kèm theo bất kỳ bảo đảm an ninh thực chất nào từ Washington.

Đối với châu Âu, điều đáng sợ hơn là nếu thỏa thuận này đổ vỡ, Mỹ có thể rút hẳn khỏi cuộc chiến, để lại toàn bộ gánh nặng cho các nước EU.

Truyền thông phương Tây mô tả tình thế hiện nay là thời điểm mang tính bước ngoặt cho quan hệ Mỹ – châu Âu. Theo đó, mục tiêu cấp thiết của các nước châu Âu là ngăn chặn viễn cảnh mà trong đó ông Volodymyr Zelensky — đang trong trạng thái kiệt quệ sau nhiều tháng giao tranh — phải rút quân dưới sức ép mạnh từ Washington, trong khi không nhận lại được những bảo đảm an ninh cụ thể nào.

Châu Âu hiểu rõ rằng điều này sẽ bị nhìn nhận như một dạng "đầu hàng của phương Tây", được trình bày dưới danh nghĩa một thỏa thuận hòa bình mà Moscow có ảnh hưởng đáng kể trong quá trình hình thành.

Trước đó, chính quyền Trump đã phát tín hiệu rõ ràng: Mỹ chỉ đưa ra bảo đảm an ninh cho Ukraine sau khi Kiev chấp nhận đầy đủ các điều khoản then chốt của kế hoạch.

Những điều khoản này bao gồm việc thừa nhận mất lãnh thổ và giới hạn quy mô quân đội Ukraine. Đáng chú ý, tài liệu còn quy định rằng các bảo đảm an ninh sẽ bị vô hiệu nếu Ukraine cố tấn công Nga.

Với châu Âu, đó là một "cái bẫy": Kiev từ bỏ tất cả, đổi lại là các cam kết an ninh mang tính điều kiện, có thể biến mất chỉ sau một quyết định chính trị từ Washington.

Tuy nhiên, nỗi lo của châu Âu chưa dừng ở đó. Giới tinh hoa chính trị tại EU e ngại rằng nếu ông Trump thất bại trong việc đạt được thỏa thuận, ông có thể chọn rút Mỹ khỏi cuộc chiến, để châu Âu phải tự mình duy trì hỗ trợ quân sự và tài chính cho Kiev — một bài toán mà Brussels hiện chưa có lời giải.

Washington gần đây đã cho thấy lập trường cứng rắn hơn khi tìm cách chặn kế hoạch của EU sử dụng tài sản Nga bị đóng băng để cấp khoản vay 90 tỷ euro cho Ukraine, với lý do động thái này có thể kéo dài chiến tranh và làm suy yếu triển vọng đạt thỏa thuận hòa bình.

Bức tranh càng thêm căng thẳng khi chiến lược an ninh quốc gia mới của ông Trump nêu rõ rằng châu Âu đối mặt nguy cơ "bị xóa sổ về mặt văn minh" nếu không thay đổi chính sách và văn hóa. Với các nước EU, cảnh báo này không còn mang sắc thái của một lời khuyên từ đồng minh, mà giống một tối hậu thư chiến lược.

Trong bối cảnh đó, ông Zelensky dự kiến gặp Thủ tướng Anh Keir Starmer, Chủ tịch CDU Đức Friedrich Merz và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại London vào thứ Hai để bàn về hướng giải quyết và cố gắng thống nhất lập trường trước vòng đàm phán mới với Mỹ.

Tuy nhiên, theo đánh giá của truyền thông châu Âu, khả năng EU xoay chuyển được ý định của Washington ngày càng thu hẹp.

BSCKI Nguyễn Tiến Dũng, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội cho biết, không có bằng chứng khoa học nào cho thấy tắm đêm gây đột quỵ trên người khỏe mạnh. Trong các khuyến cáo phòng ngừa đột quỵ của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ/Hiệp hội Đột quỵ Hoa Kỳ (AHA/ASA) và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), “tắm đêm” không được liệt kê là yếu tố nguy cơ. Đột quỵ chủ yếu xảy ra trên những người có bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu, xơ vữa động mạch, bệnh tim mạch (rung nhĩ, mạch vành), hút thuốc, béo phì, ít vận động…

Dù vậy, tắm nước quá lạnh hoặc quá nóng vào thời điểm muộn trong ngày có thể khiến huyết áp dao động mạnh, làm tăng nguy cơ biến cố ở những người vốn đã có vấn đề về tim mạch hoặc mạch máu.

Tắm đêm không phải nguyên nhân trực tiếp gây đột quỵ ở người khỏe mạnh.

Theo phân tích của bác sĩ, khi đang ở trong phòng ấm và tiếp xúc đột ngột với nước lạnh, các mạch máu ngoại vi co lại, khiến huyết áp và nhịp tim tăng nhanh. Nghiên cứu về ngâm nước 14°C cho thấy các chỉ số tim mạch tăng đáng kể so với khi ngâm nước ấm. Ở người tăng huyết áp hoặc bệnh mạch vành, những thay đổi này có thể kích hoạt cơn tăng huyết áp, đau thắt ngực hoặc thiếu máu não thoáng qua.

Ngược lại, nước quá nóng lại gây giãn mạch, dẫn đến tụt huyết áp. Người tắm có thể cảm thấy choáng, hoa mắt và ngã trong phòng tắm. Ở người cao tuổi, hoặc người đang dùng nhiều thuốc hạ áp, cú ngã trong nhà tắm có thể gây xuất huyết não thứ phát hoặc chấn thương sọ não – những tình huống dễ bị nhầm với đột quỵ.

Một số nghiên cứu tại Nhật Bản ghi nhận tình trạng đột tử trong phòng tắm vào mùa đông. Đa số trường hợp xảy ra khi người tắm chuyển đột ngột từ môi trường lạnh sang ngâm mình trong nước nóng, dẫn đến sốc nhiệt, rối loạn nhịp, ngất hoặc đuối nước. Đây là những trường hợp trong dân gian thường bị gọi nhầm là “đột quỵ do tắm” – bác sĩ Dũng thông tin.

4 đối tượng dễ gặp nguy hiểm khi tắm đêm

Theo bác sĩ Dũng, tắm đêm chỉ trở nên nguy hiểm khi người tắm thuộc một trong các nhóm sau:

- Tăng huyết áp không kiểm soát

- Bệnh mạch vành, suy tim, rối loạn nhịp tim

- Tiền sử đột quỵ

- Người cao tuổi

Ngoài ra, các hành động sau cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ:

- Tắm nước quá lạnh, quá nóng hoặc ngâm quá lâu

- Tắm khi cơ thể đang mệt, đau đầu, chóng mặt

- Tắm sau vận động mạnh hoặc sau khi uống rượu bia

Ở các nhóm nguy cơ này, sự dao động mạnh của huyết áp có thể dẫn đến ngất, tai biến tim mạch hoặc chấn thương do té ngã.
Khuyến cáo khi phải tắm buổi tối

Để hạn chế rủi ro, bác sĩ đưa ra một số hướng dẫn:

- Chọn nước ấm từ 36–40°C, tránh nhiệt độ quá lạnh hoặc quá nóng.

- Thời gian tắm nên ngắn, khoảng 5–10 phút, không ngâm lâu.

- Tránh tắm khi đang đau đầu, mệt mỏi hoặc huyết áp cao.

- Người cao tuổi cần có tay vịn, thảm chống trượt và không khóa cửa kín.

- Không tắm ngay sau khi vận động mạnh hay dùng rượu bia.

Bác sĩ Dũng nhấn mạnh, tắm đêm không phải nguyên nhân trực tiếp gây đột quỵ. Các trường hợp “đột quỵ khi tắm” thường xảy ra trên: nền bệnh lý tim mạch nặng, tắm sai cách hoặc là hậu quả của ngã – chấn thương trong nhà tắm.

Với người trẻ, huyết áp ổn định và không có bệnh nền, việc tắm tối hoàn toàn bình thường nếu nước đủ ấm và thời gian tắm không kéo dài.

Chia sẻ trên Eating Well, một số chuyên gia dinh dưỡng và ung thư học đều có chung một quan điểm, đó là ăn nhiều chất xơ hơn mỗi ngày để giảm nguy cơ mắc ung thư đại tràng. Đây không phải lời khuyến cáo chung chung mà là kết luận được rút ra từ các nghiên cứu và phân tích khoa học trong nhiều năm.

Vì sao bổ sung chất xơ lại giúp ngăn ngừa ung thư đại tràng?

Chất xơ chính là “vũ khí” quan trọng nhất để bảo vệ đường ruột. Tiến sĩ, chuyên gia dinh dưỡng người Úc Shyamala Vishnumohan nhấn mạnh: “Nếu chỉ được chọn một thói quen để giảm nguy cơ ung thư đại tràng, tôi sẽ chọn ăn nhiều chất xơ mỗi ngày. Tuy nhiên, đó phải là chất xơ từ thực phẩm tự nhiên như rau củ, các loại đậu, yến mạch, ngũ cốc nguyên hạt, chứ không phải từ bột hay viên bổ sung”.

Bác sĩ Simran Malhotra, chuyên gia về y học lối sống người Mỹ, giải thích: “Chất xơ giúp phân di chuyển nhanh hơn qua đại tràng, nghĩa là thời gian tiếp xúc giữa niêm mạc ruột và các chất gây kích ứng sẽ giảm đáng kể”. Quan điểm này cũng được Jennifer L. Armendariz, điều dưỡng chuyên khoa ung thư (Mỹ), đồng thuận. Cô cho rằng chất xơ giúp nhu động ruột hoạt động đều đặn hơn, đồng thời hỗ trợ cơ thể loại bỏ độc chất sớm hơn.

Ngoài tác động lên tiêu hoá, chất xơ còn nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột - yếu tố then chốt trong phòng ngừa ung thư đại tràng. Khi hệ vi sinh mất cân bằng, nguy cơ viêm và tổn thương niêm mạc ruột tăng lên. Một trong những chất gây hại được đề cập là hydro sulfide (H₂S). Đây là sản phẩm từ nhóm vi khuẩn có hại trong ruột. Nồng độ cao H₂S có thể phá vỡ cấu trúc tế bào, tạo nền cho bệnh lý mạn tính.

Theo điều dưỡng Armendariz, chế độ ăn giàu chất xơ giúp nuôi các vi khuẩn có lợi, từ đó làm giảm hoạt động của nhóm vi khuẩn tạo ra H₂S. Điều này giúp môi trường đường ruột ổn định hơn, ít viêm hơn và ít nguy cơ dẫn tới ung thư đại tràng hơn.

Không chỉ vậy, khi được chuyển hoá bởi vi khuẩn có lợi, chất xơ tạo ra các acid béo chuỗi ngắn có tính chống viêm và bảo vệ tế bào. “Chúng duy trì lớp niêm mạc khỏe mạnh, điều hòa miễn dịch và ngăn chặn sự phát triển bất thường của tế bào”, bác sĩ Malhotra cho biết.

Bổ sung chất xơ là chưa đủ

Tất cả các chuyên gia đều nhận định một lối sống lành mạnh toàn diện sẽ giúp bảo vệ sức khỏe đại tràng tối ưu hơn, cụ thể:

Hạn chế thịt chế biến sẵn vì mức tiêu thụ thường xuyên có thể làm tăng nguy cơ ung thư.
Duy trì vận động mỗi ngày để giảm viêm và giữ cân nặng hợp lý.
Hạn chế rượu bia.
Tầm soát định kỳ từ 45 tuổi hoặc sớm hơn với người có nguy cơ cao.

Ung thư đại tràng đang có xu hướng gia tăng ở người trẻ tuổi, Eating Well thông tin. Tuy nhiên, việc phòng bệnh không quá phức tạp. Ngay từ hôm nay, hãy bắt đầu từ bữa cơm hằng ngày với rau xanh, trái cây, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt. Đó là một thói quen nhỏ, nhưng mang lại hiệu quả lớn cho sức khỏe lâu dài.

Nguồn: Eating Well

Vào những ngày đông lạnh giá, mùi thơm lừng của những món ăn ngon lan tỏa trong gian bếp luôn khiến người ta thèm thuồng. Trong quan niệm ẩm thực truyền thống, thịt bò thường là lựa chọn hàng đầu để giữ ấm và bổ dưỡng cho cơ thể, trong khi cá lại là đại diện cho nguồn protein dồi dào. Thịt gà với giá thành chỉ bằng một phần ba thịt bò, hương vị mềm mại hơn thịt heo và giá trị dinh dưỡng tương đương với cá, xứng đáng đã trở thành một lựa chọn hoàn hảo cho bữa cơm nhà vừa ngon miệng vừa bổ dưỡng trong mùa đông lạnh giá.
1. Giá cả phải chăng: Phá vỡ định kiến "thực phẩm bổ dưỡng = đắt tiền".

Trong khi giá thịt bò ở mức cao, giá thịt heo thường xuyên biến động do cung cầu, giá thịt gà vẫn ổn định và ở mức phải chăng. Giá thịt gà ở chợ rất đa dạng tùy loại, phổ biến nhất là gà công nghiệp khoảng 40.000 - 60.000 VNĐ/kg, gà ri khoảng 50.000 - 70.000 VNĐ/kg, còn gà ta (gà thả vườn) có thể lên tới 120.000 - 150.000 VNĐ/kg.

Ưu thế về giá này xuất phát từ đặc điểm chăn nuôi gà. Các kỹ thuật chăn nuôi thâm canh hiện đại đã rút ngắn chu kỳ sinh trưởng của gà thịt xuống còn 40-50 ngày, với tỷ lệ chuyển đổi thức ăn lên tới 1.6:1 (tức là cứ 1.6 kg thức ăn thì tăng được 1kg trọng lượng), thấp hơn nhiều so với tỷ lệ 6:1 và 3:1 của bò và heo. Đối với những bà nội trợ coi trọng hiệu quả chi phí, số tiền bỏ ra cho 500g thịt bò có thể được dùng mua được 1 con gà và nấu thành nhiều món khác nhau trong bữa cơm.

2. Bí quyết dinh dưỡng: "Nguồn dinh dưỡng toàn diện" tiềm ẩn

Giá trị dinh dưỡng của thịt gà thường bị đánh giá thấp. Cứ 100g ức gà chứa 24.6g protein và chỉ 1.2 gram chất béo, khiến nó trở thành nguồn protein chất lượng cao được công nhận cho những người đam mê thể hình. Thành phần axit amin của ức gà gần với nhu cầu của con người, và khả năng tiêu hóa lên tới 94%, dễ hấp thụ hơn so với thịt bò (89%). Đối với những người cần tăng cường miễn dịch trong mùa đông, thịt gà chứa gấp đôi lượng selen (12.4 microgam trên 100g) so với thịt lợn.

Điều đáng chú ý hơn nữa là sự khác biệt về dinh dưỡng giữa các bộ phận khác nhau của con gà:

Thịt đùi gà: Giàu chất sắt (1.3 mg/100g), khả năng hấp thụ có thể tăng gấp 3 lần khi ăn cùng vitamin C, là thực phẩm tuyệt vời mang lại lợi ích cho sức khỏe.

Gan gà: Chứa lượng vitamin A cao gấp 25 lần so với sữa. Ăn gan gà 2-3 lần một tuần có thể cải thiện đáng kể tình trạng da khô vào mùa đông.

Đặc tính "một con gà, nhiều công dụng" này cho phép thịt gà đáp ứng chính xác nhu cầu dinh dưỡng của nhiều nhóm người khác nhau, bao gồm mọi thứ từ sự phát triển của trẻ em đến việc duy trì sức khỏe của người cao tuổi.

3. Thẩm mỹ ẩm thực: Nhiều trải nghiệm hương vị mới trong mùa đông

Hương vị thơm ngon của thịt gà đặc biệt được tăng cường nhờ phương pháp nấu sous-vide. So với thịt bò, cần hầm lâu mới mềm, thịt gà đạt được kết cấu tối ưu chỉ sau 20 phút ở nhiệt độ 70°C. Đặc điểm này đã tạo nên nhiều phương pháp nấu ăn mùa đông đa dạng:

Gà luộc: Đây là một món ăn yêu thích của rất nhiều người và là món thường được sử dụng trong các mâm cỗ của người Việt Nam. Gà luộc chế biến rất dễ, chỉ cần bạn cho vào nồi nước, thêm chút gia vị, bột nêm vài lát gừng. Sau đó đậy nắp nồi rồi bật bếp nấu trong khoảng 15-20 phút thì vớt ra, ngâm vào chậu nước đá. Đến khi gà nguội thì mang đi chặt ra thành miếng vừa ăn, rắc chút lá chanh thái nhỏ lên là có ngay đĩa gà luộc thơm ngon.

Từ món gà luộc này chúng ta cũng có thể chế biến thêm được nhiều món ăn ngon như: gỏi gà, gà xé phay, gà trộn măng...

Gà hầm: Được chế biến từ những miếng gà lông vàng, hầm với nấm hương và quả kỷ tử, các axit amin của gà và nucleotide của nấm tạo nên hiệu ứng umami hiệp đồng, tạo nên món ăn tươi mát và đậm đà. Món gà hầm có thể ăn kèm với cơm trắng, bún, phở...

Gà hấp thảo dược: Đương quy và hoàng kỳ được nhồi vào bụng gà đã sơ chế sạch sau đó ướp thêm một chút gia vị và đem hấp. Tinh dầu dễ bay hơi của thảo dược phản ứng với vị ngọt trong thịt gà, tạo nên hương vị bổ dưỡng.

Lẩu gà: Được làm từ nước dùng xương gà và ăn cùng các loai nấm, rau theo mùa. Món ăn này vẫn giữ được độ mềm của thịt gà, nước dùng thanh không bị ngấy như lẩu bò, khiến đây trở thành món ăn mới được giới trẻ yêu thích trong các buổi tụ tập.

Cháo gà: Là món ăn thường dùng để bồi bổ cơ thể, khi sức khỏe yếu hoặc những lúc khẩu vị kém vào ngày Đông. Gạo được nấu nhừ với nước dùng gà, thêm gia vị. Thịt gà được xé nhỏ rồi cho vào, trước khi ăn rắc thêm chút tiêu và hành lá thái nhỏ. Cháo ấm, thấm đẫm hương thơm nồng nàn của thịt gà, có tác dụng làm ấm tương đương với canh gừng. Phương pháp này giữ nguyên dưỡng chất của nguyên liệu và phù hợp với triết lý sức khỏe "làm ấm mà không gây khô".

4. Lựa chọn bền vững: Món quà kép bảo vệ môi trường và sức khỏe

Lựa chọn thịt gà không chỉ là một quyết định kinh tế mà còn là một hành động bảo vệ môi trường. Dữ liệu từ Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc cho thấy việc sản xuất 1 kg thịt gà chỉ thải ra 1/9 lượng khí nhà kính và 1/3 lượng nước so với thịt bò. Trong bối cảnh toàn cầu đang thúc đẩy chế độ ăn ít carbon, việc giảm tiêu thụ thịt đỏ và tăng lượng thịt gia cầm đã trở thành một sự đồng thuận. Đối với các gia đình trung lưu coi trọng chất lượng cuộc sống, việc chọn tiêu thụ thịt gà có thể giảm lượng khí thải carbon dioxide khoảng 1.5 tấn mỗi năm, tương đương với khả năng hấp thụ carbon của việc trồng 80 cây thông.

Việc tối ưu hóa chuỗi cung ứng từ trang trại đến bàn ăn cũng dẫn đến sự cải thiện liên tục về chất lượng thịt gà. Hệ thống truy xuất nguồn gốc đảm bảo giám sát toàn diện từ trang trại đến siêu thị, và việc áp dụng rộng rãi chuỗi cung ứng lạnh cho phép giao gà tươi trên toàn quốc trong vòng 48 giờ.

Khi đợt lạnh lại ập đến, một món gà được chế biến tỉ mỉ không chỉ thỏa mãn vị giác mà còn cung cấp dinh dưỡng toàn diện cần thiết cho cơ thể trong mùa đông, cũng là cách bạn thể hiện cam kết sống bền vững với môi trường. Mùa đông này, hãy cùng khám phá lại "vị quý tộc của thường dân" này trên bàn ăn, lựa chọn thông minh để sưởi ấm cơ thể và tâm trí, đồng thời nuôi dưỡng cuộc sống bằng những món ăn ngon. Suy cho cùng, loại thuốc bổ tốt nhất không bao giờ là loại đắt nhất, mà là loại phù hợp nhất.

Mùa đông đã đến, ai cũng dùng bình giữ nhiệt để thưởng thức đồ uống ấm áp. Tuy nhiên, bình giữ nhiệt không phù hợp với mọi trường hợp; việc cho đồ không đúng cách vào bình có thể làm hỏng bình và thậm chí gây hại cho sức khỏe! Những loại đồ uống không nên cho vào bình giữ nhiệt:
1. Sữa và các sản phẩm từ sữa khác

Sữa là một trong những thức uống tự nhiên lâu đời nhất, và một ly sữa mỗi ngày có thể giúp giảm mệt mỏi. Vào mùa đông, nhiều người thường cho sữa vào bình giữ nhiệt để giữ ấm, nhưng thực ra đây là một thói quen rất sai lầm.

Một mặt, các vitamin và chất dinh dưỡng khác trong sữa sẽ bị phá hủy trong môi trường nhiệt độ cao. Mặt khác, các vi sinh vật trong sữa sẽ sinh sôi nhanh chóng ở nhiệt độ thích hợp, khiến sữa rất dễ bị hỏng.

Nếu bạn phải dùng bình giữ nhiệt để bảo quản sữa, hãy uống hết trong vòng một giờ sau khi để trong bình. Ánh sáng có thể phá hủy các chất dinh dưỡng trong sữa, vì vậy tốt nhất nên dùng bình thủy tinh tối màu để bảo quản tốt hơn.
2. Sữa đậu nành

Sữa đậu nành là một phần không thể thiếu trong bữa sáng của nhiều người. Sữa đậu nành giàu dinh dưỡng và thơm ngon, nhưng cũng là "món khoái khẩu" của các loại vi sinh vật. Đổ sữa đậu nành vào phích nước nóng sẽ biến phích nước nóng thành môi trường nuôi cấy vi khuẩn, khiến sữa bị hỏng và chua theo thời gian.

Sữa đậu nành được bảo quản tốt nhất trong chai sứ hoặc chai thủy tinh. Tốt nhất, nên tránh sử dụng chai nhựa để tránh phản ứng hóa học giữa sữa đậu nành nóng và nhựa.
3. Trà

Cốc giữ nhiệt và trà là sự kết hợp phổ biến trên phố, nhưng nhiều người không biết rằng polyphenol trong trà dễ bị oxy hóa thành theaflavin ở nhiệt độ cao, dẫn đến mất đi các chất dinh dưỡng trong trà.

Ngoài ra, cốc giữ nhiệt cũng có thể làm hỏng hương vị của sữa đậu nành, khiến sữa không còn béo và ngọt như sữa đậu nành tươi.

Cách pha trà tốt nhất là dùng nước nóng khoảng 80 độ C trong ấm sứ đã được làm nóng trước. Pha trà bằng phích nước nóng sẽ khiến một lượng lớn các thành phần hòa tan trong lá trà bị hòa tan ngay từ lần pha đầu tiên, không chỉ làm giảm giá trị dinh dưỡng mà còn khiến trà bị đắng và mất vị.
4. Nước ép trái cây và đồ uống có ga

Hầu hết các bình nước giữ nhiệt trên thị trường đều được làm bằng thép không gỉ. Việc sử dụng bình nước giữ nhiệt để đựng đồ uống có tính axit cao như nước ép trái cây có thể đẩy nhanh quá trình di chuyển kim loại nặng từ thép không gỉ, dẫn đến nguy cơ sức khỏe, thậm chí là ngộ độc. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng hàm lượng mangan trong bình nước giữ nhiệt đựng nước ép trái cây có thể vượt quá giới hạn an toàn tới 34 lần.

Tương tự như vậy, vì đồ uống có ga cũng có tính axit nên không nên bảo quản chúng trong cốc cách nhiệt để tránh đẩy nhanh quá trình rò rỉ kim loại nặng từ cốc.
5. Thuốc Đông y

Ngày nay, ngày càng nhiều người sử dụng thuốc Đông y để điều hòa sức khỏe, và nhiều người sẽ cho thuốc đã pha vào bình giữ nhiệt để dễ mang theo. Tuy nhiên, thành phần của thuốc Đông y rất đa dạng về độ axit và độ kiềm. Một số loại thuốc Đông y có tính axit, khi cho vào bình thủy, chúng sẽ phản ứng hóa học với các nguyên tố như crom và vonfram trên thành trong của bình, gây độc cho cơ thể.

Ngoài ra, không nên ngâm trực tiếp thuốc Đông y trong bình giữ nhiệt hoặc bình giữ nhiệt vì điều này sẽ làm hạn chế hiệu quả của thuốc.
Mẹo đơn giản để khử mùi hôi trong bình giữ nhiệt

1. Kem đánh răng khử mùi hôi

Kem đánh răng có tác dụng khử mùi hôi miệng hiệu quả, đồng thời cũng có thể được dùng để khử mùi hôi bên trong bình giữ nhiệt. Việc vệ sinh cẩn thận bên trong bình bằng kem đánh răng sẽ khử mùi hôi hiệu quả.

2. Lát chanh khử mùi hôi

Sau khi vệ sinh bình giữ nhiệt, hãy cho vài lát chanh tươi cắt nhỏ vào, đổ nước nóng vào và ngâm qua đêm. Bình sẽ không còn mùi hôi nữa.

3. Vỏ cam khử mùi hôi

Như chúng ta đã biết, vỏ cam có khả năng hấp thụ mùi hôi, và phương pháp này cũng áp dụng cho bình giữ nhiệt. Đầu tiên, hãy rửa sạch bình giữ nhiệt, sau đó cho vỏ cam hoặc vỏ bưởi tươi vào, đậy kín và để qua đêm.

Khi được sử dụng đúng cách, bình giữ nhiệt có thể mang lại lợi ích cho sức khỏe của chúng ta!

Súp lơ xanh từ lâu được xem là một trong những loại rau bổ dưỡng nhất, thậm chí được mệnh danh là “vương miện của các loại rau” nhờ hàm lượng dưỡng chất dồi dào và lợi ích đa dạng. Không chỉ giàu vitamin C, chất xơ, canxi, kali, mà trong súp lơ xanh còn chứa sulforaphane – hợp chất được các nhà khoa học đánh giá là có khả năng hỗ trợ phòng ngừa ung thư.

Với lượng calo thấp, khả năng tạo cảm giác no lâu và giúp điều hòa đường huyết, súp lơ xanh thường xuyên xuất hiện trong thực đơn của những người giảm cân, người luyện tập thể thao hay những ai muốn tăng cường hệ miễn dịch. Thế nhưng, ít ai ngờ rằng loại rau tưởng như “an toàn tuyệt đối” này lại tồn tại một số mặt hạn chế, khiến một vài nhóm đối tượng cần đặc biệt cẩn trọng.

Theo ThS.BS Trần Ngọc Lâm - chuyên gia dinh dưỡng lâm sàng tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội - việc đánh giá thực phẩm “tốt” hay “xấu” luôn cần đặt trong bối cảnh sức khỏe của từng cá nhân. Ông khẳng định: “Súp lơ xanh rất giàu dưỡng chất và hoàn toàn có lợi nếu ăn đúng lượng. Nhưng giống như nhiều loại rau thuộc họ cải khác, nó có một số đặc tính sinh học mà người có bệnh nền cần hiểu rõ. Sự hiểu lầm rằng cứ rau xanh là ăn càng nhiều càng tốt có thể khiến bạn gặp những vấn đề sức khỏe không đáng có”.
Nhóm đầu tiên phải thận trọng là người có vấn đề về tuyến giáp

Súp lơ xanh thuộc nhóm cruciferous - họ rau cải, chứa các hợp chất goitrogen có thể ảnh hưởng tới khả năng hấp thụ i-ốt của cơ thể. Khi ăn quá nhiều, đặc biệt là ăn sống hoặc chỉ luộc sơ, nhóm chất này có thể làm giảm hoạt động của tuyến giáp ở những người vốn đã bị suy giáp hoặc đang điều trị bệnh.

Dù lượng goitrogen trong súp lơ xanh không gây hại với người khỏe mạnh, nhưng theo BS Lâm, những ai có tiền sử rối loạn tuyến giáp “nên hạn chế và ưu tiên chế biến kỹ để giảm tối đa hoạt tính của chúng”. Việc hấp chín ở nhiệt độ cao giúp phân hủy phần lớn goitrogen, làm món ăn an toàn hơn.
Nhóm thứ hai nên cẩn trọng là những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm hoặc dễ bị đầy hơi, chướng bụng

Súp lơ xanh chứa hàm lượng chất xơ cao và một phần carbohydrate khó tiêu (raffinose). Với người khỏe mạnh, chất xơ là “người bạn tốt” giúp tăng nhu động ruột, hỗ trợ giảm cân và cải thiện hệ vi sinh đường ruột. Tuy nhiên với người dạ dày yếu hoặc dễ bị hội chứng ruột kích thích (IBS), lượng chất xơ và raffinose này lại có thể gây lên men mạnh trong đại tràng, tạo khí, dẫn đến đầy bụng, khó tiêu hoặc đau quặn nhẹ.

BS Lâm nhấn mạnh: “Người có dạ dày nhạy cảm vẫn có thể ăn súp lơ xanh nhưng nên bắt đầu từ lượng nhỏ, ăn chín kỹ và kết hợp với các thực phẩm dễ tiêu khác. Không nên ăn kèm quá nhiều chất béo hoặc đạm khó tiêu vì sẽ làm tình trạng đầy hơi nặng hơn”.
Nhóm thứ ba là người có nồng độ axit uric cao hoặc đang điều trị bệnh gút

Nhiều người lầm tưởng rằng chỉ có thịt đỏ, hải sản hay nội tạng mới chứa purin - chất làm tăng axit uric. Nhưng thực tế, súp lơ xanh cũng chứa lượng purin tương đối cao so với mặt bằng các loại rau. Tất nhiên, purin từ thực vật ít gây tác động mạnh như purin từ động vật, nhưng với người đang trong giai đoạn cấp hoặc có cơ địa rất nhạy với axit uric, việc ăn quá nhiều súp lơ xanh vẫn có nguy cơ khiến bệnh trở nặng.

Ngoài ba nhóm đối tượng kể trên, một số người có thể gặp vấn đề nhẹ khi ăn súp lơ xanh như dị ứng (rất hiếm nhưng có thể xảy ra), hoặc thiếu hụt enzyme lactase khiến việc tiêu hóa một số loại carbohydrate trong rau trở nên khó khăn. Tuy nhiên, đa phần các triệu chứng này không nghiêm trọng và có thể được khắc phục bằng cách điều chỉnh lượng ăn hoặc cách chế biến.

Điều quan trọng là súp lơ xanh không phải “thủ phạm” gây hại mà vấn đề nằm ở việc tiêu thụ không đúng cách. Rau này chứa nhiều chất có lợi như glucosinolate - hợp chất đã được chứng minh giúp bảo vệ tế bào, giảm viêm và giảm nguy cơ ung thư vú, ung thư đại tràng. Chính vì thế, loại bỏ hoàn toàn khỏi chế độ ăn là điều không cần thiết. Thay vào đó, người tiêu dùng nên áp dụng quy tắc “ăn vừa đủ”, trung bình từ 100-200g mỗi ngày là hợp lý cho người trưởng thành khỏe mạnh.

Về cách chế biến, các chuyên gia khuyên rằng hấp (steam) là phương pháp tối ưu giúp giữ lại lượng vitamin C và sulforaphane cao mà vẫn phá hủy bớt hoạt chất cản trở hấp thụ i-ốt. Luộc quá lâu sẽ làm hao hụt dưỡng chất, còn chiên xào ở nhiệt độ cao lại dễ tạo ra chất béo xấu. Nếu muốn giữ độ giòn và màu xanh đẹp mắt, người nội trợ có thể trụng nhanh bằng nước nóng rồi xào nhẹ, nhưng người nhạy cảm đường ruột vẫn nên ưu tiên hấp mềm để dễ tiêu hóa hơn.

Tóm lại, Không có thực phẩm nào tốt cho tất cả mọi người, và súp lơ xanh cũng vậy. Hiểu rõ cơ thể mình, ăn với lượng phù hợp và chế biến đúng cách mới là chìa khóa để nhận trọn vẹn lợi ích dinh dưỡng.

Với những ai không thuộc các nhóm cần thận trọng, súp lơ xanh vẫn là lựa chọn lành mạnh hàng đầu trong bữa ăn hàng ngày. Nhưng nếu đang mắc bệnh tuyến giáp, dạ dày yếu hoặc có tiền sử gút, bạn nên cân nhắc và điều chỉnh hợp lý. Sức khỏe đến từ sự cân bằng và ngay cả “vương miện của các loại rau” cũng cần được ăn đúng người, đúng cách.

Những loại rau thuộc nhóm họ cải từ lâu đã được xem là thực phẩm có tiềm năng chống ung thư nhờ khả năng chống oxy hóa, chống viêm và hỗ trợ thải độc. Bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường (Đài Loan, Trung Quốc) chia sẻ về trường hợp thực tế: một bệnh nhân nữ 60 tuổi bị ung thư tế bào thận giai đoạn 1, sau phẫu thuật và duy trì ăn đều đặn rau họ cải, suốt 10 năm không hề tái phát, đồng thời số lần nhiễm trùng đường tiết niệu cũng giảm rõ rệt.

Bác sĩ Hồng kể lại người phụ nữ này nhiều năm liền bị nhiễm trùng đường tiết niệu, gần như mỗi năm tái phát 6 đến 7 lần, kèm theo tiểu buốt và thỉnh thoảng có máu. Kiểm tra nước tiểu ban đầu chỉ phát hiện bạch cầu, không thấy hồng cầu hay vi khuẩn nên không giống nhiễm trùng tiểu thông thường. Sau đó siêu âm, phát hiện trong thận có khối u kích thước khoảng 1.5cm, nghi ngờ ác tính.

Ca phẫu thuật được thực hiện để cắt bỏ khối u và kết quả giải phẫu bệnh xác định ung thư tế bào thận giai đoạn 1. Sau hậu phẫu, bác sĩ khuyên bệnh nhân điều chỉnh chế độ ăn, tăng cường nhóm rau củ quả đủ màu và đặc biệt là các loại rau họ cải như một phần của chế độ bảo dưỡng bổ trợ lâu dài.

Người phụ nữ làm theo hướng dẫn, duy trì thói quen ăn rau lâu dài. Kết quả là 10 năm không tái phát ung thư, đồng thời triệu chứng nhiễm trùng đường tiểu, vốn từng tái diễn nhiều lần, giảm đi rõ rệt.

Bác sĩ Hồng lý giải các loại rau họ cải như súp lơ (bông cải trắng), bắp cải, cải rổ, bông cải xanh chứa hàm lượng cao glucosinolate, chất này khi vào cơ thể sẽ chuyển hóa thành hợp chất hoạt tính có tác dụng chống viêm và chống ung thư. Chúng giúp giảm rủi ro tế bào ung thư, hỗ trợ gan thải độc và góp phần hạ nguy cơ bệnh mãn tính.

Bác sĩ cũng nhấn mạnh rằng bên cạnh việc tăng cường các loại rau, người dân cần duy trì lối sống điều độ, ăn uống cân bằng và khám sức khỏe định kỳ để xây dựng nền tảng phòng bệnh chắc chắn và ổn định hơn.
Lợi ích sức khỏe của rau họ cải

Rau họ cải như bông cải xanh, bắp cải, súp lơ, cải xoăn, cải thìa, cải bẹ xanh không chỉ là món ăn quen thuộc trong bữa cơm người Việt mà còn được xem như nhóm thực phẩm “vàng” cho sức khỏe. Điểm nổi bật nhất của rau họ cải nằm ở lượng chất chống oxy hóa mạnh, đặc biệt là sulforaphane, hoạt chất được nhiều nghiên cứu thế giới ghi nhận có khả năng hỗ trợ ức chế sự phát triển bất thường của tế bào, từ đó giảm nguy cơ một số bệnh ung thư như đại tràng, phổi và vú. Ngoài ra, vitamin C và beta-carotene trong rau họ cải giúp trung hòa các gốc tự do, làm chậm quá trình lão hóa và tăng cường sức đề kháng.

Lượng chất xơ dồi dào trong các loại rau này có tác dụng hỗ trợ tiêu hóa, ngăn táo bón, tạo cảm giác no lâu, từ đó hữu ích cho những người đang giảm cân hoặc muốn kiểm soát lượng tinh bột. Đối với sức khỏe tim mạch, rau họ cải mang lại nhiều lợi ích nhờ chứa folate, kali và các hợp chất thực vật giúp giảm cholesterol xấu, điều hòa huyết áp và hỗ trợ lưu thông máu tốt hơn. Nhóm rau này cũng cung cấp vitamin K - dưỡng chất cần thiết cho quá trình đông máu và duy trì mật độ xương, đặc biệt quan trọng đối với người lớn tuổi, phụ nữ sau sinh hoặc sau mãn kinh.

Một điểm quan trọng khác là rau họ cải có khả năng hỗ trợ cơ thể thải độc nhờ các enzyme tự nhiên kích hoạt gan hoạt động hiệu quả hơn, giúp loại bỏ các chất độc hại ra ngoài. Với chế độ ăn mỗi ngày hoặc ít nhất vài lần mỗi tuần, rau họ cải góp phần cải thiện tổng thể sức khỏe, phòng bệnh mạn tính và nâng cao chất lượng cuộc sống. Tuy nhiên, để giữ trọn dinh dưỡng, tốt nhất nên chế biến bằng cách hấp hoặc luộc nhanh, hạn chế nấu quá lâu khiến vitamin bị hao hụt. Nhờ hàm lượng dinh dưỡng phong phú và lợi ích vượt trội, rau họ cải xứng đáng là món ăn nên có thường xuyên trong mỗi gia đình.

(Tổng hợp)

Chiến thuật tác chiến đô thị kiểu mới của Nga được phản ánh rõ nét trong sự sụp đổ của pháo đài Pokrovsk sự đang phủ màn sương kinh hoàng lên quân đội Ukraine, theo Telegraph.

Khi những người lính đi ngược chiều tiến lại gần, trông họ giống hệt các binh sĩ Ukraine đang rời khỏi Pokrovsk. Họ đeo băng tay màu xanh và mang theo đúng loại trang bị. Một trong 4 người còn chào “Hello”.

Nhưng vài phút sau, một cảnh báo vang lên trên radio: “Cẩn thận, có nhóm lính Nga trà trộn trong khu vực của các anh”.

“Chúng tôi đã đi lướt ngay qua họ. Đám người tôi gặp trùng khớp mô tả hoàn toàn", Ivan – xạ thủ 21 tuổi thuộc đơn vị hệ thống không người lái của Lữ đoàn Sói Da Vinci – kể lại.

Bên trong Pokrovsk, các đường ranh chiến tuyến đã mờ hẳn. Thay vào đó là một màn sương hỗn loạn, nghi kỵ và kinh hoàng, nơi các nhóm lính Nga nhỏ lẻ len lỏi ngay giữa lực lượng phòng thủ Ukraine.

Người Nga luồn qua các kẽ hở trên chiến tuyến, mặc thường phục hoặc đạp xe vào thành phố. Trên bầu trời, drone thống trị tuyệt đối. Trong hầm trú, lính Ukraine thậm chí phải dùng “shibboleth” – những từ khó phát âm để kiểm tra gián điệp Nga.

Hôm thứ Hai, Moscow tuyên bố đã chiếm Pokrovsk sau 18 tháng giao tranh đẫm máu. Kiev phủ nhận. Nhưng dù thành phố đã thất thủ hay chưa, điều đó chỉ còn là vấn đề thời gian, Telegraph bình luận.

Các chiến lược gia của Ukraine lẫn NATO giờ buộc phải thích nghi với kiểu tác chiến đô thị mới – nơi lực lượng tấn công len lỏi như mối mọt, ăn dần từ bên trong thay vì đánh từ ngoài vào.
Chiến thuật “phi cơ giới hóa”: Nga tiến như sương mù

Theo nhà phân tích Emil Kastehelmi từ Black Bird Group (Phần Lan), chiến tranh đang “phi cơ giới hóa”. Nếu trước đây là xe tăng, thiết giáp và bộ binh tấn công ồ ạt, thì giờ đây sự bùng nổ của drone khiến mọi đội hình đông quân lập tức bị xóa sổ.

Thay vì tấn công bằng đại quân, Nga tiến theo từng nhóm 3–5 lính, khiến “đường chiến tuyến trở nên nhòe nhoẹt”.

Drone trinh sát Nga rà soát các lỗ hổng trong phòng tuyến Ukraine – nơi bị kéo dãn do thiếu quân và luôn có nguy cơ bị drone tấn công nếu di chuyển.

“Anh bước ra khỏi boong-ke, ngước lên, kiểu gì cũng có một chiếc drone lơ lửng trên đầu”, Ivan nói.

Một chỉ huy Ukraine nói rằng trời quang thì họ hạn chế được số lính Nga lọt vào thành phố, chỉ khoảng 10 người lọt vào mỗi ngày. Nhưng khi mưa hoặc sương mù, con số tăng lên tới 40 người.

Tháng trước, sương mù dày đặc đến mức drone Ukraine không nhìn thấy mặt đất. Nga tận dụng, tiến vào bằng xe máy, xe tải kiểu “Max Điên” (một bộ phim bom tấn).

Ông Zelensky cho biết khoảng 300 lính Nga đã lọt vào thành phố cuối tháng 11, nhưng lính ngoài chiến tuyến tin rằng con số còn cao hơn.
Hỗn loạn và nghi kỵ bên trong Pokrovsk

Theo bản đồ Deep State, Nga đã kiểm soát ít nhất một nửa Pokrovsk, phần còn lại là vùng xám – không bên nào kiểm soát hoàn toàn.

Và giữa mê cung nhà đổ nát, có lúc lính hai bên cách nhau chỉ vài bước chân nhưng không dám nổ súng vì sợ lộ vị trí cho drone đối phương.

Khi nghi ngờ có lính Nga gần đó, quân Ukraine sẽ hét ra một từ buộc người Nga khó phát âm, ví dụ “palianytsia” (bánh mì Ukraine). Trong tiếng Nga, không có âm để tạo khẩu hình chuẩn, nên gián điệp dễ lộ.

Trong khi đó, các nhóm Nga bắn vào mọi người họ gặp.

Trong hỗn loạn, lính Ukraine khó phân biệt bạn – thù. Ivan kể, có lúc họ định bắn một xe chiến đấu nghi là của quân Nga nhưng vẫn sợ đó là quân mình.

“Cuối cùng hóa ra không phải quân ta. Chúng tôi đã hạ nó bằng drone FPV”, người lính Ukraine cho biết.

Tuy nhiên, một lữ đoàn Ukraine khác xác nhận đã phá nhầm 4 xe UGV Termite của quân mình.

Nhiều chỉ huy Ukraine bị cáo buộc báo cáo sai thực trạng chiến trường để tránh phải nhận lệnh phản công tự sát. Có nơi được ghi là “đang giữ vững” phòng tuyến, trong khi thực tế chỉ còn… một binh sĩ bị thương nằm lại.
Tiếp tế sụp đổ

Đường tiếp tế vào Pokrovsk bị drone Nga đánh liên tục. Xe tải, xe bọc thép và cả xe tải dân dụng đều bị FPV tấn công.

Ukraine phải dùng UGV chở đạn, nước và lương thực, nhưng chúng chở ít và cũng bị bắn hạ nhanh chóng - một số chỉ sống sót 4 chuyến.

Đặc biệt, phi công drone Ukraine trở thành mục tiêu số 1. Nga đẩy lính xâm nhập đến rất sâu, khiến khu vực vốn an toàn phía sau cũng không còn an toàn.

Ukraine buộc phải rút các phi công về tuyến sau, nhưng khi làm vậy, 90% hỏa lực tầm xa của họ bị suy yếu, tạo lỗ hổng để lính Nga tràn vào.
Nỗ lực tuyệt vọng để giữ Pokrovsk

Quân đội Ukraine điều các đơn vị tinh nhuệ nhất – như Azov và đặc nhiệm GUR - vào Pokrovsk. Thậm chí có lúc họ phải đi trực thăng Black Hawk chui vào thành phố để mở đường tiếp tế.

Nhưng từng đợt thâm nhập nhỏ giọt của Nga dần trở thành một dòng thác không thể ngăn lại.

Pokrovsk từng là trung tâm hậu cần quan trọng và có thể là bàn đạp để Nga tấn công Kramatorsk và Sloviansk – hai thành trì cuối cùng của Ukraine ở Donbass.

Chiến thuật “mối mọt” như ở Pokrovsk của Nga thực tế tiến rất chậm, không tạo ra đột phá lớn như chiến dịch bao vây cổ điển. Nhưng giống như loài mối, chiến thuật này tuy chậm nhưng gần như không thể tiêu diệt hoàn toàn.

Ukraine đã củng cố tuyến phòng thủ phía tây. Nga sẽ còn phải chiếm thêm nhiều thị trấn nhỏ trước khi tiến được đến Kramatorsk.

Các nhà lãnh đạo trên khắp châu Âu được cho là đang ngày càng lo lắng khi sự bất ổn ngoại giao làm lu mờ sự ủng hộ trong tương lai dành cho Kiev.

Các nhà lãnh đạo Tây Âu ngày càng lo ngại rằng Mỹ có thể rút lui khỏi cuộc xung đột Ukraine, Bloomberg đưa tin.

Các quan chức lo ngại Tổng thống Mỹ Donald Trump có thể đạt được một thỏa thuận với Moscow khiến những người ủng hộ còn lại của Kiev phải tự giải quyết xung đột mà không có sự hỗ trợ về quân sự hoặc an ninh từ Washington, hãng tin này cho biết, trích dẫn nguồn tin.

Hôm thứ Ba, đặc phái viên của ông Trump, Steve Witkoff và con rể Jared Kushner, đã đến Moscow để thảo luận về các phương án khả thi hướng tới một thỏa thuận với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ông Putin gọi các cuộc đàm phán là "cần thiết" và "hữu ích" nhưng bác bỏ một số phần trong đề xuất của Mỹ. Tuy nhiên, ông Trump cho biết các nhà đàm phán rời Moscow với niềm tin rằng cả hai bên đều muốn chấm dứt xung đột.

Một quan chức Tây Âu được Bloomberg trích dẫn đã mô tả kịch bản xấu nhất là Mỹ rút quân hoàn toàn, dỡ bỏ áp lực lên Nga, lệnh cấm sử dụng vũ khí của Mỹ đối với Ukraine và chấm dứt chia sẻ thông tin tình báo.

Một lựa chọn ít gây thiệt hại hơn là Mỹ sẽ rút khỏi các cuộc đàm phán nhưng vẫn bán vũ khí cho NATO để chuyển giao cho Ukraine, trong khi hợp tác tình báo vẫn được duy trì.

Sự bất an này càng gia tăng sau khi ông Trump công bố Chiến lược An ninh Quốc gia dài 33 trang, trong đó cảnh báo rằng châu Âu có nguy cơ bị "xóa sổ" trừ khi cải tổ chính trị và văn hóa của mình.

Tài liệu cáo buộc các đối tác châu Âu của Washington nuôi dưỡng "những kỳ vọng phi thực tế" về cuộc xung đột và thể hiện "sự thiếu tự tin" trong việc đối phó với Nga. Tài liệu cũng tuyên bố rằng Mỹ vẫn "mở lòng với các kênh ngoại giao có cấu trúc với Nga" bất cứ khi nào sự tương tác đó phù hợp với lợi ích rộng lớn hơn của Mỹ.

John Foreman, cựu tùy viên quốc phòng Anh tại Moscow và Kiev, cho biết: "Vẫn còn nguy cơ là Mỹ sẽ bỏ qua toàn bộ vấn đề và để lại mọi việc cho châu Âu".

Trước đó, Bloomberg đưa tin ông Witkoff đã tư vấn cho Nga về cách xây dựng một đề xuất hòa bình mà ông Trump có thể chấp nhận được. Trong khi đó, Tổng thống Pháp Macron được cho là đã cảnh báo rằng Mỹ có thể "phản bội" Ukraine, trong khi Thủ tướng Đức Merz được cho là đã cáo buộc Washington "chơi trò".

EU đang tìm cách sử dụng khoảng 260 tỷ euro (280 tỷ đô la) tài sản của Ngân hàng Trung ương Nga bị đóng băng tại Euroclear, nhưng các nỗ lực vẫn đang bị đình trệ. Bỉ đã yêu cầu các biện pháp bảo vệ mạnh mẽ, trong khi Hungary đã chặn các kế hoạch tài trợ trước đó.

Washington phản đối việc tịch thu toàn bộ tài sản và muốn chỉ sử dụng lợi nhuận thu được, làm chậm tiến độ thỏa thuận. Thủ tướng Merz lập luận rằng các quỹ này nên nằm dưới sự kiểm soát của EU và hỗ trợ các ưu tiên riêng của châu Âu.

Luật nhập cư của Israel - cấp quốc tịch ngay khi đến cho người Ukraine có gốc Do Thái, ưu đãi thuế lớn và không dẫn độ - đang biến quốc gia này thành thiên đường cho các nhà tài phiệt Ukraine, theo National Interest.

Khi nỗ lực chiến tranh của Ukraine sa sút và áp lực đè lên chính quyền đang chao đảo của Tổng thống Volodymyr Zelensky, một tin đồn kỳ lạ lan rộng ở Kiev và xa hơn: nhà lãnh đạo Ukraine có thể sắp “cao chạy xa bay” sang Israel - có thể với một (hoặc vài) vali chứa tài sản khổng lồ của thời chiến, tờ National Interest viết.

Nhưng hiện không có bằng chứng nào cho thấy ông Zelensky đang chuẩn bị làm vậy. Tuy nhiên, tin đồn tồn tại không phải vô cớ. Israel đang trở thành lối thoát ưa thích cho giới tài phiệt, tội phạm và cựu quan chức Ukraine - những người không chỉ lo sợ Nga, mà còn sợ bị pháp luật Ukraine truy cứu dựa trên một mô hình đã kéo dài suốt một thập kỷ: tầng lớp tinh hoa Ukraine vơ vét những gì họ có thể, sau đó, âm thầm đáp máy bay xuống Tel Aviv một cách suôn sẻ.
Israel: Miền đất hứa cho giới tài phiệt

Dưới đây là những lý do khiến Israel trở thành trở thành nam châm không thể cưỡng với một nhóm người giàu có và quyền lực nhất Ukraine.

1. Quốc tịch ngay khi đến

Theo Luật Hồi Hương của Israel, bất kỳ ai có gốc Do Thái (kể cả vợ/chồng hoặc người cải đạo…) có thể nhận quốc tịch hoặc cư trú vĩnh viễn cực nhanh. Với giới tinh hoa Ukraine, đây là chiến lược thoát hiểm thực sự tối ưu

2. Miễn thuế kéo dài 10 năm

Luật thuế nổi tiếng dành cho “người nhập cư mới” hoặc người trở về sau thời gian dài sống ở nước ngoài, thường gọi là Luật Milchan, cho phép miễn thuế đối với thu nhập và tài sản ở nước ngoài trong 10 năm. Nếu bạn là một nhà tài phiệt có tài sản ở Cyprus, Vienna, London hay Hong Kong… thì đây không chỉ là ưu đãi - mà là phao cứu sinh.

3. Ít chế tài, ít câu hỏi

Israel không phải EU. Không đóng băng tài sản chỉ vì có lời đồn. Với những người lo sợ sự sụp đổ của Ukraine có thể phơi bày tài sản tham nhũng của họ, Israel là vùng trung lập hoàn hảo.

Những yếu tố này kết hợp với nhau đã tạo thành lực hút mạnh đến mức tái định hình cả cộng đồng tinh hoa hậu Xô Viết.
Trốn sang Israel: Trường hợp của Tymur Mindich

Nếu có nhân vật nào thể hiện hiện tượng này rõ nhất, thì đó chính là Tymur Mindich, một nhà tài phiệt Ukraine, thân cận lâu năm của ông trùm Ihor Kolomoyskyi - và cũng là cựu đối tác kinh doanh của ông Zelensky, đồng sáng lập hãng truyền hình “Kvartal 95” đã làm nên tên tuổi tổng thống hiện tại.

Theo điều tra của Ukraine và được The Guardian xác nhận, Mindich bị cáo buộc dàn dựng một đường dây ăn chia trong Energoatom - tập đoàn năng lượng hạt nhân Ukraine - “rút ruột” 10–15% giá trị các hợp đồng với tổng số tiền lên tới 100 triệu USD.

Nhưng khi lực lượng Ukraine khám xét hơn 70 bất động sản liên quan đến đường dây này, Mindich đã biến mất. Ông ta rời Ukraine chỉ vài giờ trước khi bị bắt - và bay thẳng sang Israel. Luật quốc tịch và môi trường tài chính “dễ chịu” của Israel đã trở thành điểm đáp lý tưởng cho một người như Mindich.

Hiện Mindich đang bị xét xử vắng mặt. Ukraine muốn dẫn độ. Israel thì… có vẻ không vội. Người dân Ukraine - kiệt quệ vì chiến tranh và phẫn nộ với tham nhũng - lại thấy thêm một tài phiệt cao chạy xa bay với "núi tiền bẩn".

Luật được tạo ra để bảo vệ người Do Thái sau thế kỷ đầy bi kịch, cũng được thiết kế để thu hút vốn toàn cầu. Ý định ban đầu thì tốt đẹp, nhưng hậu quả thực tế của hệ thống nhập cư lỏng lẻo này là ngày càng nhiều nhân vật tai tiếng coi Israel là thiên đường để né sự trừng phạt.

Nhà Trắng cảnh báo Lục địa già sẽ đối mặt với "sự xóa sổ nền văn minh" và trở nên “không thể nhận ra trong 20 năm tới hoặc thậm chí ít hơn” nếu xu hướng hiện tại tiếp diễn, tờ Telegraph đưa tin.

Châu Âu sẽ đối mặt với “sự xóa sổ văn minh” nếu không cắt giảm nhập cư, theo một bản Chiến lược An ninh Quốc gia mới được Nhà Trắng công bố.

Tài liệu dài 29 trang cảnh báo rằng lục địa già sẽ suy tàn đến mức “không thể nhận ra trong 20 năm tới hoặc ít hơn” nếu xu hướng hiện tại tiếp tục, đồng thời cho biết một số quốc gia có thể trở thành nơi người gốc “không phải châu Âu chiếm đa số”.

Bản chiến lược - vốn định hình ưu tiên toàn cầu của chính quyền Trump - cho rằng các chính sách nhập cư của châu Âu đang “gây chia rẽ, kiểm duyệt tự do ngôn luận và đàn áp phe đối lập chính trị”.

Tài liệu cũng nhấn mạnh rằng châu Âu đang đối mặt với “tỷ lệ sinh sụt giảm nghiêm trọng”, dẫn đến “mất bản sắc và lòng tự tin dân tộc”.

Nó đặt câu hỏi liệu các quốc gia châu Âu với mức nhập cư cao như vậy có còn duy trì những nguyên tắc chung của NATO - “hoặc liên minh với Mỹ” - theo cách tương tự như các quốc gia ký Hiến chương NATO hay không.
Washington muốn 'bồi đắp lực lượng chống lại quỹ đạo hiện tại của châu Âu

Theo đó, Mỹ sẽ tìm cách “bồi dưỡng lực lượng phản kháng với quỹ đạo hiện tại của châu Âu ngay trong lòng các quốc gia này”, đồng thời coi các đảng “yêu nước” đang gia tăng ảnh hưởng là đồng minh tiềm năng. Các đảng không được nêu tên, nhưng được cho là bao gồm: Tập hợp Quốc gia của Marine Le Pen (Pháp); Vox (Tây Ban Nha); Reform UK (Anh); AfD (Đức); Anh em nước Ý của Giorgia Meloni.

Việc Nhà Trắng ám chỉ sẽ hỗ trợ các đảng đối lập có cùng quan điểm - thay vì làm việc với chính phủ đương nhiệm - đã khiến các nhà ngoại giao châu Âu “sững sờ”.
Cáo buộc châu Âu cản trở hòa bình tại Ukraine?

Nhà Trắng cũng cho rằng họ “đang đối đầu với các quan chức châu Âu đặt kỳ vọng phi thực tế vào cuộc chiến Ukraine, dựa trên những chính phủ bất ổn thường chà đạp các nguyên tắc dân chủ để đàn áp phe đối lập”.

Trong năm qua, chính quyền Mỹ đã chỉ trích Romania vì hủy cuộc bầu cử tổng thống có một ứng viên thân Kremlin dẫn đầu, sau cáo buộc can thiệp của Nga.

Tuần này, bản ghi rò rỉ hé lộ Tổng thống Pháp Emmanuel Macron lo ngại Mỹ có thể “phản bội” Ukraine, trong cuộc gọi với Thủ tướng Đức Friedrich Merz, Tổng thư ký NATO Mark Rutte và Tổng thống Phần Lan Alexander Stubbe.

Pháp hiện đang chìm trong khủng hoảng chính trị kéo dài, với các chính phủ thiểu số liên tiếp không thể thông qua ngân sách. Cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo sẽ diễn ra vào năm 2027, và đảng cực hữu Tập hợp Quốc gia đang dẫn đầu đáng kể trên các cuộc thăm dò.

Le Pen từng cảnh báo sẽ cắt giảm hỗ trợ cho Kiev. Đầu năm nay, Nhà Trắng chỉ trích phán quyết của tòa án cấm bà tranh cử - chờ kháng án - sau khi bà bị kết tội biển thủ quỹ Nghị viện châu Âu.

Theo tài liệu, “đa số người châu Âu mong muốn hòa bình, nhưng mong muốn ấy không được chuyển hóa thành chính sách, chủ yếu bởi các chính phủ đang phá hoại tiến trình dân chủ”.

Việc công bố bản chiến lược diễn ra trong bối cảnh có thông tin Mỹ muốn châu Âu đảm nhận phần lớn năng lực quốc phòng của NATO vào năm 2027.

Các nhà ngoại giao Mỹ nói với châu Âu rằng họ phải tự quản lý các năng lực như: tình báo, sản xuất tên lửa, triển khai binh sĩ.

Nhiều quan chức châu Âu nói với Reuters rằng khung thời gian này là “phi thực tế”. Mỹ cũng được cho là đe dọa rút khỏi một số cơ chế điều phối quốc phòng của NATO nếu châu Âu không đáp ứng hạn chót.
Trọng tâm: kiểm soát “Tây bán cầu” và giảm ưu tiên Trung Quốc

Ưu tiên an ninh toàn cầu của chính quyền Trump sẽ là tăng cường kiểm soát “Tây bán cầu”. Chiến lược phác thảo chính sách đối ngoại “Nước Mỹ trên hết”, tái tập trung vào khu vực lân cận nước Mỹ - điều gây thất vọng cho phe diều hâu muốn Washington đối đầu mạnh hơn với Bắc Kinh.

Trung Quốc vẫn được nhắc tới, nhưng ít nổi bật hơn châu Âu và Nam Mỹ. “Chúng ta không thể quan tâm đồng đều tới mọi khu vực và mọi vấn đề trên thế giới”, tài liệu viết.

Tại Nam Mỹ, Mỹ sẽ hợp tác với các chính phủ thân thiện để chống lại “những kẻ khủng bố ma túy, băng đảng và các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia”. Nhà Trắng đang gây sức ép quân sự nhằm lật đổ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro, cáo buộc nhà lãnh đạo này điều hành một mạng lưới buôn ma túy nhằm sát hại công dân Mỹ.

Tài liệu cũng nhắc tới mong muốn duy trì “một Tây bán cầu không có sự xâm nhập thù địch hay sở hữu tài sản chiến lược” - ám chỉ nỗ lực của chính quyền nhằm đẩy Trung Quốc khỏi các cảng then chốt dọc kênh đào Panama.

Các quan chức Ukraine thừa nhận, sự có mặt của Jared Kushner, con rể của Tổng thống Mỹ Donald Trump trong quá trình đàm phán một thỏa thuận hòa bình với Nga là một tín hiệu tốt và mang lại cơ hội tiềm năng, theo Kyiv Independent.

Ông Kushner đã tham dự các cuộc đàm phán Mỹ–Ukraine ở Geneva ngày 23/11 và tại Florida ngày 30/11, sau đó bay đến Moscow để gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin vào ngày 2/12.

“Việc ông Trump bổ sung Kushner vào quá trình đàm phán là một tín hiệu tốt”, ông Oleksandr Merezhko, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Quốc hội Ukraine nhấn mạnh.

Ông Merezhko giải thích rằng ông Kushner dường như “không nằm dưới ảnh hưởng của Tổng thống Putin”.

Sự xuất hiện nhanh chóng của ông Kushner trong ngoại giao cấp cao diễn ra khi Washington đang tìm kiếm động lực mới cho đề xuất giải quyết cuộc chiến Nga -Ukraine.
Nhà “chốt deal” trở lại

Kushner là doanh nhân Mỹ và nhân vật có ảnh hưởng quan trọng trong vòng thân cận của ông Trump.

Ông từng là cố vấn cấp cao trong nhiệm kỳ đầu của Trump (2017–2021), phụ trách nhiều lĩnh vực từ hòa đàm Trung Đông đến cải cách tư pháp hình sự và Văn phòng Đổi mới Mỹ.

Ông Kushner, chồng của Ivanka Trump nổi tiếng là người có ảnh hưởng đáng kể đến chính sách đối ngoại và đối nội của Trump.

Trong nhiệm kỳ đầu, ông có một số liên hệ đáng chú ý liên quan đến Ukraine và Nga, chủ yếu thông qua các kênh hậu trường.

Đầu nhiệm kỳ, ông Kushner đã gặp Sergey Gorkov, khi đó là lãnh đạo ngân hàng đầu tư Vnesheconombank của Nga - một cuộc gặp gây tranh cãi giữa bối cảnh điều tra can thiệp bầu cử Mỹ 2016.

Năm 2017, ông Kushner tiếp tục bị cuốn vào bê bối khi lộ ra việc ông và Cố vấn An ninh Quốc gia sắp nhậm chức Michael Flynn đã gặp Đại sứ Nga Sergey Kislyak sau bầu cử.

Ông Flynn phải từ chức, nhưng Kushner vẫn giữ quyền lực của mình.

Ông cũng xem xét việc liệu đội ngũ chuyển giao quyền lực của ông Trump có thể sử dụng kênh liên lạc an toàn với Moscow hay không, dù ông bác bỏ việc thúc đẩy các cuộc đàm phán bí mật.

Kushner cũng từng gặp nhiều chính trị gia Ukraine. Ở Davos năm 2017, ông hội đàm với Tổng thống Petro Poroshenko, người sau đó mời ông thăm Ukraine.

Thành tựu ngoại giao lớn nhất của ông là Hiệp định Abraham năm 2020, bình thường hóa quan hệ giữa Israel, UAE và Bahrain.

Sau khi ông Trump rời Nhà Trắng năm 2021, Kushner cũng rời chính trị và lập quỹ đầu tư Affinity Partners.

Ông quay lại ngoại giao vào năm 2025, đóng vai trò không chính thức nhưng trung tâm trong nỗ lực thương lượng ngừng bắn giữa Israel và Hamas - cùng Đặc phái viên Steve Witkoff.

Hiện ông Kushner không giữ chức vụ chính thức nào, mà hoạt động như một cố vấn không lương và là người được ông Trump tin tưởng tuyệt đối.
Vai trò của ông Kushner trong đàm phán Ukraine

Ông Kushner tham gia tiến trình hòa bình Ukraine vào cuối mùa thu, cùng Đặc phái viên Witkoff gặp các quan chức Ukraine để thảo luận kế hoạch hòa bình 28 điểm.

Sau cuộc họp với Kiev, ông Kushner và Witkoff đến Moscow gặp ông Putin, cùng cố vấn cao cấp Yuri Ushakov và Dmitriev.

Ông Ushakov mô tả các cuộc thảo luận là “rất hữu ích, mang tính xây dựng và có nội dung sâu” nhưng chưa đạt thỏa thuận cụ thể.

Kyiv Independent được biết Kushner sau đó đã gặp một số quan chức châu Âu để chia sẻ về cuộc gặp với Tổng thống Putin.

Trong các cuộc thảo luận này, ông nói rằng phần lớn các điểm trong thỏa thuận đã được thống nhất, ngoại trừ yêu cầu quan trọng của Nga: Ukraine phải nhượng lãnh thổ - điều Kiev nhiều lần bác bỏ.

Trước chuyến đi Moscow, Kushner được cho là đã nói với các lãnh đạo châu Âu rằng ông sẽ không đến Nga nếu chưa có sẵn thỏa thuận.

Kushner dự kiến sẽ tiếp tục vai trò của mình. Ngày 4/12, ông và Witkoff đã gặp quan chức Ukraine để cung cấp thông tin về đàm phán với Tổng thống Putin.

Ông Ushakov cho rằng, Kushner sẽ đóng vai trò quyết định nếu một kế hoạch hòa bình được thông qua.

“Tôi tin rằng nếu có kế hoạch được ký kết, phần lớn người cầm bút sẽ là ông Kushner”, ông Ushakov nói ngày 5/12.
Tốt hơn Witkoff?

Các quan chức trong chính quyền Trump được nhìn nhận rất khác nhau ở Ukraine.

Một số, như Ngoại trưởng Marco Rubio, được Kiev xem là cứng rắn ủng hộ Ukraine. Những người khác - đặc biệt là Đặc phái viên Steve Witkoff - lại bị coi là thân Nga.

Ông Witkoff đã gặp ông Putin ít nhất năm lần trong năm nay, thường trò chuyện nhiều giờ. Ông cũng nhiều lần lặp lại luận điểm được cho là thân Điện Kremlin trên truyền thông Mỹ.

Vai trò của ông Witkoff bị soi xét mạnh hơn sau khi Bloomberg công bố đoạn ghi âm cho thấy ông từng hướng dẫn một quan chức Nga cách gây ảnh hưởng đến Nhà Trắng.

Trong bối cảnh đó, nhiều người ở Kiev xem sự xuất hiện của ông Kushner như một “đối trọng".

Ông Merezhko nhấn mạnh, ông thấy “tích cực” việc Kushner tham gia.

“Tôi tin Kushner hơn Witkoff", ông Merezhko cho hay.

Ông cho rằng việc Kushner xuất hiện nghĩa là Trump không còn hoàn toàn tin Witkoff và muốn người thân cận nhất giám sát.

Kushner cũng “có nhiều kinh nghiệm ngoại giao hơn”, ông nói, ám chỉ Hiệp định Abraham.

Một số nguồn tin khác cũng cho rằng sự tham gia của Kushner là “khá tích cực”.

Doug Klain, chuyên gia tại Atlantic Council, nhận định việc Kushner bất ngờ tham gia có thể là dấu hiệu cho thấy ông Trump có thể hiểu rằng tiến trình do ông Witkoff dẫn dắt chưa mang lại kết quả thực chất.

Ông Klain nói chưa thể đánh giá Kushner có giúp Ukraine hay không, nhưng ông có lợi thế quan trọng: Ảnh hưởng trực tiếp tới ông Trump, điều Ukraine rất cần khi các cuộc đàm phán đang tăng tốc.

“Tôi có nghe một số đánh giá tích cực về Kushner từ những người Ukraine am hiểu đàm phán nhưng vẫn chưa có chi tiết cụ thể", ông Klain nói.

Thương vụ sẽ được hoàn tất sau khi WBD tách mảng studio và dịch vụ phát trực tuyến HBO Max khỏi các mạng truyền hình cáp. Đây được coi là thỏa thuận sẽ định hình lại ngành giải trí và truyền thông. Thông tin được công bố trong ngày 5/12 và hợp đồng sẽ được thực hiện bằng tiền mặt và cổ phiếu. Mỗi cổ phiếu của WBD được định giá 27,75 USD, đưa giá trị vốn hóa của hãng này đạt 82,7 tỷ USD. Cụ thể, các cổ đông của công ty sẽ nhận được 23,25 USD tiền mặt và 4,50 USD cổ phiếu phổ thông của Netflix cho mỗi cổ phiếu nắm sở hữu.

Giao dịch dự kiến sẽ hoàn tất trong 12-18 tháng, sau khi bộ phận Global Networks của WBD được tách ra thành một công ty đại chúng mới có tên là Discovery Global như đã thông báo trước đó. Cụ thể, trước khi hoàn tất thỏa thuận tiềm năng với Netflix Warner Discovery vẫn tiếp tục kế hoạch tách thành hai công ty riêng biệt, với một công ty bao gồm tài sản studio và dịch vụ phát trực tuyến, và công ty còn lại bao gồm hoạt động mạng cáp toàn cầu.

Netflix - ông lớn về nền tảng phát trực tuyến, với loạt chương trình đình đám như “KPop Demon Hunters”, “Love Is Blind” và “Stranger Things” - cho biết thỏa thuận sẽ giúp công ty thu hút và giữ chân người đăng ký, bổ sung kho phim và chương trình truyền hình đồ sộ của Warner cũng như các chương trình HBO và HBO Max vào nền tảng của Netflix.

Công ty kỳ vọng thỏa thuận sẽ mở rộng đáng kể năng lực sản xuất tại Mỹ. Giám đốc điều hành WBD, ông David Zaslav, cho biết sự kết hợp này giúp đảm khách hàng trên khắp thế giới sẽ tiếp tục được thưởng thức những câu chuyện có sức lan tỏa mạnh mẽ nhất qua nhiều thế hệ.

Thỏa thuận có giá trị lớn nhất trong lịch sử Netflix này là một trong những thương vụ lớn nhất được công bố trong năm nay, khi hoạt động mua bán & sáp nhập tăng trở lại dưới thời chính quyền Tổn thống Donald Trump. Thỏa thuận sẽ kết hợp dịch vụ phát trực tuyến lớn nhất thế giới với một đối thủ nhỏ hơn, trong bối cảnh các công ty giải trí tìm cách thu hút thêm người đăng ký và tăng doanh thu thông qua việc tăng giá. Trước đó, Paramount đã tìm cách mua toàn bộ công ty, bao gồm cả các mạng cáp như CNN, TNT và TBS, trong khi Comcast theo đuổi mảng studio và dịch vụ phát trực tuyến HBO Max.

Theo như có nhiều lời chỉ trích mới đây khi Tổng thống Donald Trump ban hành các lệnh ân xá và giảm án, đôi khi dường như mâu thuẫn với chương trình nghị sự, như ban hành các lệnh ân xá và giảm án là chủ yếu kiếm tiền, tham nhũng hối lộ. Đây là một hoạt động kiếm tiền – cho Trump, gia đình ông, bạn bè trong lĩnh vực tiền điện tử, và các nhà vận động chính trị liên kết với Trump mà những người xin ân xá phải trả tiền.
Việc Tổng thống Trump sử dụng quyền ân xá đang gây ra nhiều chỉ trích khi ông ban hành các lệnh ân xá và giảm án, đôi khi dường như mâu thuẫn với chương trình nghị sự của ông và tập trung chủ yếu vào những người bị truy tố hoặc kết án trong thời chính quyền Biden.

Hôm nay, Thượng Nghị sĩ Chris Murphy (D-Conn.) của đảng Dân Chủ tuyên bố rằng việc Trump ban hành các lệnh ân xá và giảm án là chủ yếu kiếm tiền, tham nhũng hối lộ. Ông nói:

“Đây là một hoạt động kiếm tiền – cho Trump, gia đình ông, bạn bè trong lĩnh vực tiền điện tử, và các nhà vận động chính trị liên kết với Trump mà những người xin ân xá phải trả tiền.”

Trong suốt nhiệm kỳ, Trump đã nhiều lần chỉ trích việc sử dụng quyền ân xá của cựu Tổng thống Biden, thậm chí từng ám chỉ rằng các lệnh ân xá của Biden là “vô hiệu” vì có cáo buộc rằng Biden đã sử dụng autopen để ký.

Đồng thời, Trump cũng tận dụng quyền ân xá của riêng mình để ưu ái các đảng viên Cộng hòa và đồng minh. Ông thường bị cho là bị thúc đẩy bởi sự tức giận về các cáo trạng nhắm vào bản thân trong thời chính quyền Biden, khẳng định những người ông ân xá cũng là nạn nhân tương tự.

Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai bằng việc ban hành ân xá cho gần như tất cả các bị cáo liên quan đến vụ tấn công Điện Capitol ngày 6/1/2021.

Kể từ đó, ông đã ân xá cho nhiều đảng viên Cộng hòa từng bị kết tội và ân xá cho người sáng lập sàn giao dịch tiền điện tử Binance, có mối quan hệ kinh doanh với gia đình Trump.

Gần đây nhất, Trump đã gây tranh cãi với cả đảng Dân chủ và Cộng hòa khi quyết định ân xá cho Juan Orlando Hernández, cựu tổng thống Honduras, người đã bị kết tội liên quan đến ma túy vào năm ngoái trong một vụ án bắt đầu từ nhiệm kỳ đầu tiên của Trump. Thậm chí một số thành viên GOP cũng đặt câu hỏi về quyết định này, trong bối cảnh chính quyền Trump từng thực hiện chiến dịch công khai nhắm vào các tàu vận chuyển ma túy bằng các cuộc tấn công quân sự.

“Những lệnh ân xá mà Trump ban hành là một vụ bê bối lớn và ngày càng tăng mà không nhiều người bàn đến,” Thượng Nghị sĩ Chris Murphy (D-Conn.) cho biết tuần này. “Đây là một hoạt động kiếm tiền – cho Trump, gia đình ông, bạn bè trong lĩnh vực tiền điện tử, và các nhà vận động chính trị liên kết với Trump mà những người xin ân xá phải trả tiền.”

Trump đã tỏ ra thách thức trước các chỉ trích và câu hỏi về quyết định ân xá của mình. Tổng thống và các quan chức Tòa Bạch Ốc thường bảo vệ các quyết định này bằng cách cho rằng đó là phản ứng lại những gì họ coi là Bộ Tư pháp bị “vũ khí hóa” trong thời Biden.

“Tổng thống Trump đã sử dụng quyền hiến định của mình để ban hành các lệnh ân xá và giảm án cho nhiều cá nhân. Và những lệnh ân xá mà ai nên chỉ trích duy nhất là của Tổng thống Autopen, người đã ân xá và giảm án cho những tội phạm bạo lực, bao gồm cả kẻ giết trẻ em và kẻ sát nhân hàng loạt – chưa kể đến các lệnh ân xá chủ động mà ông ta ‘ký’ cho thành viên gia đình như Hunter khi rời nhiệm sở,” phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc Abigail Jackson cho biết.

Các lệnh ân xá của Trump lại trở thành tâm điểm chú ý tuần này khi ông ân xá cho Hernández, người bị kết tội vào tháng 6/2024 vì âm mưu phân phối hơn 400 tấn cocaine và nhận hàng triệu đô la hối lộ từ các kẻ buôn ma túy để vận chuyển số ma túy này.

“Ông ta là tổng thống, và có một số ma túy đang được bán ở đất nước của họ, và vì ông ta là tổng thống nên họ nhắm vào ông ấy. Đó là một cuộc săn phù thủy khủng khiếp của Biden,” Trump nói về quyết định của mình.

Quyết định ân xá này đã vấp phải chỉ trích từ cả hai phía, bao gồm các nhà lập pháp nghi ngờ liệu nó có gửi đi thông điệp mâu thuẫn so với chiến dịch quân sự của chính quyền Trump nhằm nhắm vào các tàu buôn ma túy ở Caribbean.

“Tôi ghét điều đó. Đó là một thông điệp khủng khiếp,” Thượng Nghị sĩ Thom Tillis (R-N.C.) nói với báo giới tuần này. “Thật khó hiểu khi một mặt chúng ta nói có thể cân nhắc xâm lược Venezuela vì buôn ma túy, và mặt khác lại tha cho ai đó” là kẻ bị bắt quả tang và đã nhận tội chuyển mua túy hằng nghìn tấn vào Hoa Kỳ.

Phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt lập luận rằng quyết định ân xá của Trump không mâu thuẫn với chương trình nghị sự rộng hơn của ông.

“Tôi nghĩ rằng Tổng thống Trump đã rất rõ ràng trong việc bảo vệ nước Mỹ để ngăn chặn ma túy bất hợp pháp vào biên giới, dù bằng đường bộ hay đường biển,” Leavitt nói với báo giới. “Ông cũng rõ ràng rằng muốn sửa chữa những sai trái của Bộ Tư pháp bị vũ khí hóa dưới chính quyền trước.”

Đây là ví dụ mới nhất về việc Tòa Bạch Ốc lên tiếng bảo vệ Trump trong vài tuần gần đây về việc sử dụng quyền ân xá.

Trump từng bị xem xét vì ân xá cho người sáng lập Binance Changpeng Zhao và sau đó cố gắng giảm nhẹ vụ việc bằng cách nói rằng ông không biết Zhao là ai khi ban hành ân xá.

Như trường hợp của Hernández, Tòa Bạch Ốc khi đó lập luận Trump đang sửa chữa một vụ truy tố quá mức trong thời Biden.

Tòa Bạch Ốc cũng lập luận tương tự tuần này khi được hỏi về quyết định giảm án cho David Gentile, cựu giám đốc quỹ đầu tư tư nhân bị kết tội gian lận năm 2024.

“Tại phiên tòa, chính quyền không thể chứng minh bất kỳ tuyên bố gian lận nào liên quan đến ông Gentile,” Leavitt nói trong một buổi họp báo. “Đây là một ví dụ khác được báo cáo cho tổng thống về việc Bộ Tư pháp bị vũ khí hóa dưới chính quyền trước, và do đó, ông đã ký giảm án này.”

Trump tiếp tục nhấn mạnh cáo buộc chính quyền Biden hành xử không công bằng khi thông báo tuần này rằng ông ân xá cho Dân biểu Henry Cuellar (D-Texas) và vợ ông, Imelda, những người bị truy tố năm ngoái về tội nhận gần 600.000 USD hối lộ và rửa tiền.

Một số bình luận viên nghi ngờ liệu ân xá có giúp Cuellar giữ ghế trong cuộc bầu cử khó khăn năm tới hay không, nhưng Trump khẳng định động lực của ông là đảo ngược cáo buộc mà ông coi là có động cơ chính trị từ chính quyền Biden.

“Joe Ngủ Gật đã nhắm vào Dân biểu, thậm chí cả vợ tuyệt vời của ông ấy, Imelda, chỉ vì nói SỰ THẬT,” Trump đăng trên Truth Social.

Cuellar trở thành nhà lập pháp mới nhất từng đối mặt cáo buộc hối lộ, gian lận hoặc tham nhũng nhận được ân xá.

Trước đó, tổng thống đã giảm án cho George Santos, cựu Dân biểu Cộng hòa từng bị khai trừ khỏi Hạ viện và nhận tội gian lận điện tử và đánh cắp danh tính nghiêm trọng. Ông cũng ân xá cho cựu Dân biểu Cộng hòa Michael Grimm (N.Y.), người bị kết tội gian lận thuế. Trump cũng ân xá cho cựu Thống đốc Illinois Rod Blagojevich, một đảng viên Dân chủ trở thành người ủng hộ Trump sau khi chấp hành án tham nhũng.

Một quan chức Tòa Bạch Ốc nhắc đến phát biểu của Leavitt tháng trước khi bà nói rằng chính quyền coi các lệnh ân xá “với sự nghiêm túc tối đa.”

“Ông ấy là người đưa ra quyết định cuối cùng,” Leavitt nói về Trump. “Và khi nhậm chức, ông ấy rất rõ ràng rằng quan tâm nhất là xem xét ân xá cho những cá nhân bị lạm dụng và sử dụng bởi Bộ Tư pháp Biden, và bị truy tố quá mức bởi một DOJ bị vũ khí hóa.”

Đây là những gì Đảng Dân chủ nên làm để giành đa số tại Quốc hội


Ngày càng nhiều người Mỹ nhận ra rằng Tổng thống Trump giống như “con bò mộng trong cửa hàng đồ sứ”, hành động liều lĩnh làm suy yếu hiệu quả của các cơ quan liên bang, khiến nước Mỹ trở nên đắt đỏ hơn, làm gia tăng thất nghiệp, đe dọa sức khỏe của người dân và làm tha hóa hệ thống tư pháp.

Một cuộc thăm dò của hãng tin AP vào tháng 11 cho thấy chỉ 33% người trưởng thành ở Mỹ chấp thuận cách Trump điều hành chính phủ, giảm từ 43% vào tháng 3. Trong khi các cuộc thăm dò khác cho thấy tỷ lệ ủng hộ Trump ở mức trên 40%, không cuộc thăm dò nào cho thấy ông nhận được sự ủng hộ của đa số người Mỹ.

Sự ủng hộ của công chúng dành cho Trump nhiều khả năng sẽ còn giảm sâu hơn khi cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt trầm trọng thêm do các mức thuế quan và các chính sách gây hại khác của ông, cũng như khi ngày càng nhiều thông tin được phanh phui về mối liên hệ của ông với tội phạm tình dục Jeffrey Epstein. Điều này có thể tạo điều kiện để Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Hạ viện và Thượng viện trong cuộc bầu cử năm 2026.

Để giành chiến thắng, Đảng Dân chủ cần đoàn kết xung quanh những chính sách được người dân ủng hộ, nhằm khắc phục những thiệt hại to lớn mà Trump đã gây ra và xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn cho người Mỹ.

Trump tái đắc cử vì ông hứa sẽ giảm nhập cư trái phép, kiềm chế lạm phát, giúp chăm sóc y tế trở nên phải chăng hơn và làm nhiều điều khác để cải thiện cuộc sống của người dân. Ngoài việc bắt giữ và trục xuất người nhập cư — thường không theo đúng trình tự pháp luật — ông hầu như không thực hiện được những cam kết đó.

Đô đốc báo cáo với các nhà lập pháp về các cuộc không kích ngày 2/9

Thay vào đó, Trump đã dành phần lớn thời gian để điều tra và truy tố các đối thủ của mình, cũng như làm giàu cho gia đình. Ông đã “thương mại hóa” chức tổng thống, giúp tài sản ròng của gia đình ông gần như tăng gấp đôi, lên ước tính 10 tỷ USD kể từ khi tái đắc cử, theo tạp chí Forbes.

Trong các cuộc bầu cử tháng 11, cử tri bất mãn với Trump đã bầu các ứng viên Dân chủ thuộc nhiều khuynh hướng khác nhau. Thành phố New York sẽ có một thị trưởng theo khuynh hướng xã hội chủ nghĩa dân chủ, nhưng còn nhiều người Dân chủ ôn hòa được bầu hơn — bao gồm các thống đốc và Dân biểu bang ở New Jersey và Virginia, cũng như các quan chức địa phương ở nhiều nơi.

Dù Đảng Dân chủ không đồng thuận về mọi vấn đề, chúng tôi vẫn chia sẻ nhiều niềm tin chung. Các ứng cử viên Quốc hội năm tới nên ủng hộ những lập trường sau đây về các vấn đề trong nước để tận dụng sự phản đối của cử tri đối với những thất bại của Trump và đưa ra một con đường tốt hơn cho tương lai.

Vì mục tiêu giảm chi phí sinh hoạt, họ nên đạt được các thỏa thuận giảm thuế quan mang tính đối ứng với các quốc gia khác nhằm hạ giá hàng nhập khẩu và mở rộng thị trường cho hàng xuất khẩu của Mỹ, qua đó tạo thêm việc làm. Trump đã áp đặt các mức thuế này lên phần lớn các quốc gia mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội, và chúng đang khiến cuộc sống tại Mỹ trở nên đắt đỏ hơn.

Đảng Dân chủ nên cam kết cải cách hệ thống nhập cư để cho phép nhiều người hơn được vào Mỹ hợp pháp và tạo ra con đường nhập tịch. Chấm dứt các chiến dịch truy quét những người nhập cư mà “tội” duy nhất của họ là ở Mỹ không có giấy tờ hợp pháp. Việc trục xuất hàng loạt đang gây ra tình trạng thiếu hụt lao động, làm trầm trọng thêm khủng hoảng chi phí sinh hoạt bằng cách đẩy giá thực phẩm, nhà ở và các nhu yếu phẩm khác lên cao.

Họ nên khôi phục hơn 24 tỷ USD mà Trump đã cắt khỏi các dự án năng lượng sạch, cùng với khoản tín dụng thuế lên tới 7.500 USD cho người mua xe điện và mức khấu trừ thuế 30% cho các chủ nhà lắp đặt pin năng lượng mặt trời. Điều này sẽ giúp năng lượng trở nên rẻ hơn và tạo thêm việc làm, đồng thời chống biến đổi khí hậu.

Để giải quyết tình trạng thiếu hụt từ 4 đến 7 triệu căn hộ và nhà ở giá phải chăng tại Mỹ, họ nên phát động một quan hệ đối tác giữa chính quyền liên bang, bang, địa phương và ngành xây dựng nhà ở nhằm gia tăng nguồn cung nhà ở giá rẻ.

Để thực hiện trách nhiệm giáo dục con em chúng ta, họ nên đảo ngược việc Trump dismantle (giải thể, làm suy yếu) Bộ Giáo dục và khôi phục hàng tỷ USD cùng hàng nghìn việc làm mà ông đã cắt giảm khỏi bộ này.

Họ nên cải cách hệ thống thuế để những cá nhân giàu có và các tập đoàn lớn phải đóng phần thuế công bằng của mình. Đồng thời, họ nên hủy bỏ việc cắt giảm ngân sách của Sở Thuế vụ (IRS) để cơ quan này có thể mạnh tay trấn áp các hành vi trốn thuế của giới giàu có.

Đảng Dân chủ phải chấm dứt “cuộc chiến” của Trump chống lại đa dạng, công bằng và hòa nhập (DEI), vốn đang lan truyền định kiến và cản trở sự thăng tiến của những người không phải là đàn ông da trắng dị tính. Nước Mỹ sẽ phát triển tốt hơn khi mọi người đều có cơ hội phát huy hết tiềm năng và khi thành tựu của tất cả người Mỹ được tôn vinh.

Về chăm sóc y tế, Đảng Dân chủ nên cam kết gia hạn các khoản trợ cấp của Đạo luật Chăm sóc Giá cả phải chăng (Affordable Care Act) dự kiến hết hạn vào cuối năm nay, để ngăn việc 22 triệu người Mỹ phải chứng kiến phí bảo hiểm y tế của họ tăng hơn gấp đôi. Họ cũng nên khôi phục nguồn tài trợ nghiên cứu y học mà Trump đã cắt giảm.

Họ cũng nên cam kết chấm dứt việc Trump “vũ khí hóa” Bộ Tư pháp và các cơ quan liên bang khác để nhắm vào các đối thủ của tổng thống. Họ nên khôi phục khoảng 500 triệu USD trong các khoản cắt giảm ngân sách mà Trump đã đề xuất đối với FBI, đồng thời trả lại cho cơ quan này vai trò ngăn chặn khủng bố và đấu tranh với các tội phạm nghiêm trọng, thay vì tuần tra các thành phố để truy bắt người nhập cư không có giấy tờ.

Đảng Dân chủ cũng nên chấm dứt việc Trump triển khai quân đội và Vệ binh Quốc gia tại các thành phố của Mỹ, đồng thời tăng tài trợ cho các sở cảnh sát địa phương và các sáng kiến cộng đồng nhằm phòng chống tội phạm.

Những lập trường trên không chỉ giúp các ứng viên của Đảng Dân chủ thu hút cử tri, mà quan trọng hơn, còn mang lại lợi ích cho nước Mỹ.

Với thông điệp và những người truyền tải phù hợp, Đảng Dân chủ có thể chứng minh rằng việc giành được đa số tại Hạ viện và Thượng viện vào năm tới là vô cùng quan trọng, nhằm đóng vai trò kiểm soát và cân bằng đối với nhiệm kỳ tổng thống mang tính hủy hoại của Trump.

Sabrina Carpenter phản đối Tòa Bạch Ốc dùng nhạc của mình cho video về ICE

Tòa Bạch Ốc hôm thứ Sáu đã đăng tải một video ghi lại các vụ bắt giữ của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE), được ghép với một đoạn clip đã bị chỉnh sửa của nữ ca sĩ nhạc pop Sabrina Carpenter trong chương trình “Saturday Night Live” (SNL), chỉ vài ngày sau khi họ sử dụng một ca khúc của cô trong một video tương tự.

Đoạn video được lấy từ lần xuất hiện của Carpenter trên SNL vào ngày 18/10, mở đầu bằng cảnh cô đứng trên sân khấu cùng diễn viên Marcello Hernández. Giọng nói của cô bị chỉnh sửa thành câu: “Tôi nghĩ mình cần phải bắt ai đó vì quá ‘bất hợp pháp’,” trong khi ca khúc “I Get the Bag” của Gucci Mane vang lên ở phần nền.

Trong phần độc thoại gốc, nữ ca sĩ nói: “Tôi nghĩ mình có thể cần bắt ai đó vì quá nóng bỏng.” Hernández, đưa hai cổ tay về phía trước như thể bị còng, đáp lại: “Thôi được, tôi tự ra đầu thú.”

Bài đăng mới xuất hiện chỉ vài ngày sau khi Tòa Bạch Ốc công bố một đoạn montage tương tự về các vụ bắt giữ của ICE, được lồng với ca khúc “Juno” của Carpenter. Video lặp đi lặp lại lời bài hát “have you ever tried this one?” (bạn đã từng thử kiểu này chưa?), một câu ám chỉ đến các tư thế tình dục khác nhau.

“Video này thật độc ác và ghê tởm,” nữ ca sĩ phản hồi bài đăng (hiện đã bị xóa) của Tòa Bạch Ốc. “Đừng bao giờ lôi tôi hay âm nhạc của tôi vào việc phục vụ cho một chương trình nghị sự vô nhân đạo của các người.”

Người phát ngôn Tòa Bạch Ốc Abigail Jackson đã đáp trả Carpenter bằng “một thông điệp kiểu Short n’ Sweet,” ám chỉ đến album năm 2024 của cô.

“Chúng tôi sẽ không xin lỗi vì đã trục xuất những tội phạm nhập cư bất hợp pháp nguy hiểm, những kẻ giết người, hiếp dâm và ấu dâm ra khỏi đất nước này,” Jackson nói. “Bất kỳ ai bảo vệ những quái vật bệnh hoạn đó hẳn là ngu ngốc — hay là chậm chạp?”

Cho đến nay, ngôi sao nhạc pop vẫn chưa phản hồi gì về bài đăng mới nhất này.

The Hill đã liên hệ Tòa Bạch Ốc để xin bình luận sau khi bài đăng ban đầu bị gỡ bỏ.

Nhiều nghệ sĩ và nhà sáng tạo nội dung trước đây cũng đã chỉ trích Tòa Bạch Ốc vì sử dụng âm nhạc hoặc các tư liệu của họ cho video hay bài đăng quảng bá mà không xin phép. Hồi tháng 10, Kenny Loggins từng yêu cầu ông Trump không sử dụng nhạc của ông ta sau khi tổng thống đưa ca khúc “Danger Zone” vào một video do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra để công kích các cuộc biểu tình “No Kings”.

Công ty Pokémon quốc tế (The Pokémon Co. International) cho biết vào tháng 9 rằng chính quyền không hề xin phép sử dụng nhạc chủ đề “Pokémon” trong một video montage bắt giữ của ICE khác, được ghép cùng các cảnh từ phần mở đầu của loạt phim hoạt hình.

Nhiều nhạc sĩ khác, bao gồm John Fogerty của Creedence Clearwater Revival, Phil Collins, The Rolling Stones, Brendon Urie của Panic! At The Disco, cùng với gia đình của Tom Petty và Leonard Cohen, cũng đã kêu gọi ông Trump không sử dụng nhạc của họ trong chiến dịch tranh cử năm 2020.

Vào tháng 10, chính quyền cũng từng phản ứng trước ca khúc “Bad Day” của nhạc sĩ Zach Bryan, trong đó có đề cập đến việc thực thi luật nhập cư. Lời bài hát có đoạn:
“Và ICE sẽ đến phá cửa nhà bạn, cố gắng xây một ngôi nhà mà chẳng ai còn xây nữa, nhưng tôi có một chiếc điện thoại, lũ trẻ thì sợ hãi và đơn độc.”
Bài hát này được hiểu là mang tính chỉ trích chương trình nghị sự của chính quyền Trump.

Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem gọi bài hát của Bryan là “thiếu tôn trọng … không chỉ với lực lượng thực thi pháp luật mà còn với đất nước này, với từng cá nhân đã từng đứng lên chiến đấu vì tự do của chúng ta.”

Bryan cho biết anh chỉ chia sẻ một đoạn ngắn của bài hát và nói thêm: “Điều này cho thấy một câu chuyện có thể bị biến thành sự chia rẽ như thế nào khi bị nhồi nhét xuống cổ họng chúng ta thông qua mạng xã hội.”

“Bài hát này nói về tình yêu của tôi dành cho đất nước này và cho tất cả mọi người trong đó, hơn bất cứ điều gì,” anh nói thêm khi đó.

Trump khích lệ các Thượng Nghị sĩ Indiana về việc phân chia lại khu vực bầu cử.

Tổng thống Trump hôm thứ Sáu đã ca ngợi những động thái phân chia lại khu vực bầu cử mới nhất tại bang Indiana, đồng thời gây sức ép lên một số Thượng Nghị sĩ bang để ủng hộ bản đồ mới, vốn có thể mang lại thêm hai ghế cho Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026.

Ông Trump gọi bản đồ cập nhật là “công bằng hơn nhiều” và “được cải thiện”, đồng thời chúc mừng các lãnh đạo Đảng Cộng hòa tại Quốc hội bang Indiana vì đã thông qua một bộ ranh giới bầu cử Quốc hội mới vào sáng thứ Sáu.

“Đó là vinh dự của tôi khi giành chiến thắng tại Indiana sáu lần, bao gồm cả các cuộc bầu cử sơ bộ, vào các năm 2016, 2020 và 2024, và Bản đồ mới này sẽ mang đến cho những người dân tuyệt vời của Indiana cơ hội bầu thêm HAI Dân biểu Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026,” ông viết trên Truth Social.

“Thượng viện bang Indiana hiện phải thông qua Bản đồ này, NGUYÊN TRẠNG, và gửi đến bàn làm việc của Thống đốc Mike Braun, CÀNG SỚM CÀNG TỐT, để mang lại một Chiến thắng to lớn cho Đảng Cộng hòa tại ‘Hoosier State’ và trên toàn quốc,” ông Trump tiếp tục. “Tôi được biết rằng 9 Thượng Nghị sĩ này, một số sẽ tái tranh cử năm 2026 và một số vào năm 2028, cần được khích lệ để đưa ra quyết định đúng đắn.”

Tổng thống sau đó liệt kê tên các nhà lập pháp bang: Blake Doriot, Brett Clark, Brian Buchanan, Dan Dernulc, Ed Charbonneau, Greg Goode, Jim Buck, Rick Niemeyer và Ryan Mishler.

“Hãy để tiếng nói của bạn được nghe thấy rõ ràng và mạnh mẽ để ủng hộ việc các Thượng Nghị sĩ này làm điều đúng đắn,” ông nói thêm.

Các đường ranh giới Quốc hội mới, do Đảng Cộng hòa đề xuất hôm thứ Hai, đã được thông qua với tỷ lệ phiếu 57–41 — và có lợi cho Đảng Cộng hòa ở cả 9 khu vực bầu cử của bang, trong bối cảnh GOP tìm cách giữ vững thế đa số mong manh của mình. Nếu được triển khai, bản đồ này sẽ làm suy yếu các khu vực bầu cử số 1 và số 7, hiện đang do Dân biểu Frank Mrvan (Đảng Dân chủ) và André Carson (Đảng Dân chủ) đại diện.

Biện pháp này đang đối mặt với tương lai không chắc chắn tại Thượng viện bang, dự kiến sẽ xem xét vào thứ Hai.

Trong những tháng gần đây, ông Trump và các đồng minh đã gây sức ép lên các bang do Đảng Cộng hòa kiểm soát để vẽ lại bản đồ bầu cử trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm sau. Các nỗ lực tại bang Indiana được đẩy mạnh sau khi lãnh đạo Thượng viện không thu đủ phiếu để tiếp tục tiến trình phân chia lại khu vực bầu cử.

Tổng thống thậm chí còn đe dọa sẽ ủng hộ các ứng cử viên thách thức trong bầu cử sơ bộ đối với những Dân biểu Cộng hòa phản đối việc phân chia lại khu vực bầu cử giữa nhiệm kỳ. Một số nhà lập pháp bang từng tỏ ra hoài nghi về vấn đề này cũng cho biết họ đã bị nhắm mục tiêu bằng các vụ báo tin giả về tội phạm (swatting) và đe dọa đánh bom.

Thống đốc Mike Braun (Đảng Cộng hòa) đã bày tỏ sự ủng hộ đối với các nỗ lực này sau khi ông Trump cảnh báo rằng ông “phải tạo ra kết quả” trong việc bổ sung thêm ghế cho GOP.

Hôm thứ Năm, Tòa án Tối cao đã mang lại cho ông Trump một chiến thắng trong cuộc đua phân chia lại khu vực bầu cử khi khôi phục bản đồ mới nhất của bang Texas — bản đồ này mang lại cơ hội để Đảng Cộng hòa giành thêm tới 5 ghế. Tháng trước, một hội đồng thẩm phán liên bang tại bang này đã chặn việc thực thi các đường ranh giới mới trong cuộc bầu cử năm 2026 sau khi dự luật thông qua bản đồ được Thống đốc Cộng hòa Greg Abbott ký thành luật.

Cuộc chiến tại “Bang Ngôi sao Cô đơn” (Texas) đã mở ra cánh cửa cho các cuộc đấu tranh phân chia lại khu vực bầu cử khác — bao gồm cả các nỗ lực do Đảng Dân chủ phát động nhằm đối trọng với Đảng Cộng hòa. Tuy nhiên, một số biện pháp trong số đó đã làm dấy lên các khiếu kiện pháp lý.

Brian Cole Jr. là ai, nghi phạm trong vụ bom ống ở Washington D.C.?

Các cơ quan liên bang hôm thứ Năm thông báo rằng một vụ bắt giữ đã được thực hiện trong cuộc điều tra kéo dài gần năm năm về các quả bom ống được đặt bên ngoài trụ sở của Ủy ban Dân chủ và Cộng hòa vào tối hôm trước cuộc tấn công vào Điện Capitol ngày 6/1/2021.

Brian Cole Jr., 30 tuổi, bị bắt tại nhà ở Woodbridge, Virginia, và bị buộc tội vận chuyển thiết bị nổ qua các bang và cố ý phá hoại bằng vật liệu nổ. Tội danh đầu tiên có mức án tối đa 10 năm tù và tội danh thứ hai có mức án tối đa 20 năm tù.

Cole không đưa ra lời bào chữa trong phiên tòa đầu tiên vào thứ Sáu 05/12. Công tố viên Charles Jones cho biết chính phủ sẽ ưu tiên một số tài liệu khám phá, bao gồm một cuộc thẩm vấn dưới quyền cảnh sát kéo dài bốn giờ với nghi phạm.

Các quả bom ống được đặt
Sở Cảnh sát Metropolitan D.C. (MPD) đã phát hiện và vô hiệu hóa 2 quả bom ống tại 2 trụ sở của hai đảng, theo thông tin từ Trưởng ban Robert Contee vào ngày 6/1/2021.

Trong những tháng tiếp theo, FBI đã công bố đoạn video của một nghi phạm có thể mặc áo hoodie, giày Nike Air Max Speed Turf và đeo khẩu trang. Họ ban đầu đưa ra phần thưởng 50.000 USD cho bất kỳ thông tin nào dẫn đến nghi phạm, sau đó tăng lên 75.000 USD và rồi 100.000 USD.

Video cho thấy nghi phạm, mang balo, đi bộ trên vỉa hè đến trụ sở hai đảng. Video kéo dài từ 7:30 đến 8:30 tối, thời điểm mà FBI cho biết các quả bom đã được đặt.

“Những quả bom ống này là thiết bị có khả năng phát nổ, có thể gây thương tích hoặc tử vong,” Steven D’Antuono, lúc đó là trợ lý giám đốc phụ trách văn phòng FBI tại Washington, hiện đã nghỉ hưu, cho biết.

Nghi phạm được xác định

Theo hồ sơ buộc tội mà NBC News có được, Cole từng làm việc tại văn phòng của một người bảo lãnh tại Bắc Virginia. Anh tốt nghiệp Trường Trung học Hylton vào năm 2013.

Nghi phạm là một trong bốn người con, không đăng ký cử tri và không có hồ sơ hình sự, theo Associated Press. Một bạn học cũ tiết lộ với AP rằng Cole ít nói.

“Anh ấy không nổi bật,” bạn học cũ nói. “Nhớ lại thì anh ấy cư xử tốt và trầm lặng.”

Sau khi bị bắt vào thứ Năm 04/12, Cole thừa nhận với FBI rằng anh ta đã đặt các quả bom bên ngoài các trụ sở. Anh cũng nói rằng động cơ liên quan đến các tranh cãi xung quanh cuộc bầu cử tổng thống 2020, theo NBC.

Tuy nhiên, động cơ rõ ràng vẫn chưa được tiết lộ. Trước và sau khi thất bại trước cựu Tổng thống Biden, Tổng thống Trump từng tuyên bố cuộc bầu cử là “gian lận.”

Sau vụ bắt giữ, một hàng xóm nói với NBC rằng Cole sống khép kín và thường được thấy đi dạo cùng một chú chó Chihuahua.

“Không phải là người mà tôi nghĩ sẽ muốn làm hại ai đó vì bất kỳ lý do gì,” người hàng xóm nói. “Chỉ là một người trầm lặng, thích đi dạo cùng chó và sống khép kín.”

Một người thân của Cole nói với đài WUSA 9, chi nhánh CBS, rằng nghi phạm “giống như một đứa trẻ” và “anh ấy không làm việc đó.”

Nguyên nhân dẫn đến việc bắt giữ Cole
Sau nhiều năm điều tra với ít diễn biến, Công tố viên Mỹ tại D.C. Jeanine Pirro cho biết hôm thứ Năm 04/12 rằng bằng chứng pháp y đã dẫn đến việc bắt giữ Cole.

Pirro lưu ý rằng hơn 230.000 nắp ống tương tự như loại dùng để làm bom đã được bán ra. Nghi phạm được cho là đã mua 12 nắp ống màu đen và hai nắp mạ kẽm từ bốn cửa hàng Home Depot khác nhau tại Bắc Virginia từ tháng 10/2019 đến tháng 11/2020, cùng nhiều vật dụng khác, theo đơn buộc tội hình sự.

Các bằng chứng khác bao gồm dữ liệu điện thoại di động, cho thấy điện thoại kết nối với các trạm gần hai trụ sở vào ngày 5/1. Xe của Cole cũng được nhìn thấy di chuyển gần lối ra South Capitol Street, cách nơi giám sát quay được cảnh nghi phạm đặt bom chưa đến nửa dặm.

Lực lượng thực thi pháp luật đã phải ứng phó nhanh, trong khi các sĩ quan đang tập trung vào cuộc biểu tình tiến đến Capitol khi các nhà lập pháp chuẩn bị xác nhận chiến thắng của Biden.

“May mắn thay, những quả bom này không phát nổ, dù chúng hoàn toàn có thể. Nhưng đừng nhầm lẫn, nghi phạm bom ống này đã gieo rắc nỗi sợ hãi cho cộng đồng chúng ta,” Darren Cox, trợ lý giám đốc phụ trách Văn phòng Washington, cho biết hôm thứ Năm.

Chính phủ đang tìm cách tạm giam Cole trước phiên tòa. Phiên điều trần tiếp theo của anh được ấn định vào ngày 15/12.

Gallego kêu gọi chính quyền Trump tăng cường giám sát visa H-1B

Thượng Nghị sĩ Ruben Gallego (D-Ariz.) đã gửi một lá thư vào ngày thứ Tư, kêu gọi các quan chức chính quyền Trump tăng cường giám sát việc các tập đoàn lớn sử dụng visa H-1B cho lao động nước ngoài.

Trong lá thư, Gallego bày tỏ ủng hộ các chương trình nhập cư dành cho lao động có tay nghề cao, những chương trình “thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo ra việc làm có thu nhập tốt cho người lao động Mỹ.”

“Đồng thời, chúng ta phải đảm bảo các chương trình này không bị lợi dụng để hạ thấp hoặc thay thế nhân viên Mỹ, đặc biệt khi Giấc mơ Mỹ ngày càng xa vời đối với giới trẻ,” ông viết.

Gallego lưu ý rằng khi các công ty công nghệ lớn sa thải hàng trăm ngàn nhân viên, họ cũng đã tuyển dụng hơn 30.000 lao động nước ngoài theo chương trình H-1B. Tác động này, đặc biệt đối với các sinh viên mới tốt nghiệp, cho thấy “có nhiều lao động trẻ người Mỹ mong muốn được đào tạo và đảm nhận những vị trí này.”

Thượng Dân biểu Đảng Dân chủ từ Arizona dẫn báo cáo của Viện Bank of America cho biết, mặc dù tỷ lệ thất nghiệp tổng thể đã ổn định, “tỷ lệ thất nghiệp của lao động trẻ vẫn tiếp tục tăng, đạt 7,4% vào tháng Sáu.” Ông cho rằng xu hướng này cho thấy “Giấc mơ Mỹ trở nên không thể đạt được đối với hầu hết thanh niên.”

“Mục tiêu của chương trình visa H-1B là phát triển kinh tế và bổ sung lực lượng lao động Mỹ — không phải để thay thế,” ông tiếp tục. “Với số lượng sinh viên Mỹ tốt nghiệp đại học thất nghiệp có bằng cấp và kỹ năng liên quan, việc các tập đoàn sa thải lao động Mỹ trong khi đồng thời tuyển dụng lao động H-1B đặt ra những câu hỏi quan trọng.”

Gallego tiếp tục đưa ra một loạt câu hỏi nhằm đảm bảo các visa lao động đặc biệt này tuân thủ mục tiêu của chương trình và “không thay thế lao động Mỹ.”

Các câu hỏi này bao gồm việc liệu có thêm các cuộc điều tra về gian lận và lạm dụng visa, cách chính quyền ưu tiên kiểm tra các công ty, và liệu có chú trọng hơn đến các tổ chức sa thải lao động Mỹ để thay bằng người H-1B hay không.

Lá thư được gửi tới Bộ trưởng Lao động Lori Chavez-DeRemer, Giám đốc Cơ quan Di trú và Nhập tịch Mỹ Joseph Edlow, và Tổng chưởng lý Pam Bondi.

Tổng thống Trump đã bảo vệ việc đưa thêm lao động nước ngoài đến Mỹ, từng lập luận rằng không có đủ công dân Mỹ “có những tài năng nhất định” để đảm nhận các công việc cụ thể. Tổng thống đã đề xuất ưu tiên tuyển dụng lao động nước ngoài có kỹ năng cao và mức lương cao, thay cho hệ thống xổ số bằng một “mức hạn ngạch số lượng.”

Tuy nhiên, vào tháng Chín, tổng thống đã tăng phí đăng ký visa H-1B lên 100.000 USD. Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick giải thích rằng động thái này sẽ khuyến khích các công ty tuyển dụng lao động Mỹ trong bối cảnh chính quyền siết chặt vấn đề nhập cư.

Việc tăng phí này đã dẫn đến một vụ kiện liên bang từ một liên minh gồm các tổ chức tôn giáo, nhà cung cấp dịch vụ y tế, công đoàn, chuyên gia giáo dục đại học và nhiều bên khác. Họ lập luận rằng “bệnh viện sẽ mất nhân viên y tế, nhà thờ mất mục sư, lớp học mất giáo viên, và các ngành công nghiệp trên toàn quốc có nguy cơ mất những nhà đổi mới quan trọng,” Democracy Forward, một thành viên trong liên minh, cho biết trong một thông cáo báo chí vào tháng Mười.

Quyết định này và sự ủng hộ của tổng thống đã gây xôn xao trong giới bảo thủ. Dân biểu Marjorie Taylor Greene (R-Ga.), người gần đây đã tách khỏi Trump, viết trên mạng xã hội rằng bà “vững chắc” phản đối việc lao động Mỹ “bị thay thế bởi lao động nước ngoài, như với H-1B.”

Người dẫn chương trình và bình luận viên bảo thủ Matt Walsh cũng lên tiếng, kêu gọi chính quyền “cho người Mỹ thực sự một cơ hội.”

“Ngay cả khi đúng là chúng ta không có đủ người tài năng trong nước, điều mà không đúng, đó càng là lý do để ngừng nhập khẩu lao động nước ngoài,” Walsh viết. “Chúng ta cần đào tạo người của chính mình.”

Việc tăng phí cũng có thể ảnh hưởng đến Thung lũng Silicon. David Bier, giám đốc nghiên cứu nhập cư tại Viện Cato, từng nói với The Hill rằng điều này sẽ “dẫn đến ít đổi mới hơn, sản lượng thấp hơn và tăng trưởng kinh tế chậm lại tại Mỹ.”

Trump nói Biden phải chịu trách nhiệm về khủng hoảng khả năng chi trả.

Tổng thống Trump vào thứ Bảy 06/12 tiếp tục chỉ trích các cuộc thảo luận xung quanh giá cả tăng cao và vấn đề chi phí sinh hoạt, phần lớn đổ lỗi cho người tiền nhiệm về “khủng hoảng khả năng chi trả”.

Ông Trump đặc biệt nhắm vào phân tích của nhà môi giới chứng khoán Peter Schiff, người gần đây xuất hiện trên chương trình Fox & Friends của kênh Fox News, gọi vị khách này là “kẻ ghét Trump đã chứng minh là sai lầm.”

“Hoặc là chương trình đã sai, hoặc đang đi theo hướng khác,” Trump viết trên Truth Social vào sáng thứ Bảy. “Ông ấy nghĩ giá cả đang tăng trong khi thực tế chúng đang giảm đáng kể. Giá xăng đã xuống còn 1,99 USD một gallon hôm qua ở một số bang, và giảm mạnh kể từ Biden.”

“Các mặt hàng khác hầu hết đều giảm. Biden gây ra KHỦNG HOẢNG KHẢ NĂNG CHI TRẢ, TÔI ĐANG SỬA CHỮA NÓ, cùng với mọi thứ khác!” Trump tiếp tục. “Nhiều vấn đề, như biên giới, đã được giải quyết. Hãy xem ‘người đặt cái tên’ đã đưa gã này lên!”

Chính quyền Trump trong vài tuần gần đây phải đối mặt với áp lực về vấn đề khả năng chi trả, mà tổng thống gọi là “trò lừa đảo của Đảng Dân chủ.” Tuy nhiên, các mối quan ngại về chi phí ngay cả với các nhu yếu phẩm cơ bản đã được làm nổi bật trong thời gian chính phủ đóng cửa kỷ lục dài và sau khi Đảng Dân chủ giành chiến thắng quan trọng trong chu kỳ bầu cử 2025.

Trong chiến dịch tranh cử 2024, tổng thống cam kết sẽ “giảm giá nhanh chóng” ngay từ ngày đầu nhậm chức — nhưng thị trường biến động và sự bất ổn xung quanh các mức thuế quan rộng lớn của ông dường như đã đẩy giá lên cao. Dữ liệu từ Bộ Thương mại vào tháng 9, là thông tin mới nhất có sẵn, cho thấy lạm phát lõi đã tăng lên 2,8% so với cùng kỳ năm trước.

Tuy nhiên, Trump cho rằng chương trình kinh tế của ông đang mạnh, nhấn mạnh chi phí xăng dầu và thuốc men giảm. Đồng thời, chính quyền ông đã thực hiện các biện pháp chống lại giá cả cao — cho thấy Tòa Bạch Ốc nhận thức được các mối quan ngại này.

Tháng trước, khi tham dự McDonald’s Impact Summit, ông nói người Mỹ “may mắn đến mức điên rồ” vì ông đã thắng trong năm 2024.

“Phúc lợi tăng, mọi thứ đều tăng. Công việc nhà nước tăng, công việc thực tế giảm,” Trump nói với đám đông, ám chỉ điều kiện dưới chính quyền Biden. “Vậy là bạn sẽ có thảm họa đó, và trên hết, thay vì 20 nghìn tỷ USD vào, bạn sẽ mất 10 nghìn tỷ USD ra khỏi đất nước chúng ta.”

Các mức trung bình khảo sát cho thấy Trump đang mất điểm với cử tri về kinh tế — bao gồm cả những người ủng hộ ông.

Trong một khảo sát thực hiện cuối tháng 11, gần 50% người được hỏi cho rằng Trump đã làm giá cả tăng nhiều hơn là giảm. 24% nói ngược lại, 17% nói “khá giống nhau” và 10% không chắc chắn.

Theo số liệu trung bình của Decision Desk HQ (DDHQ), tỷ lệ ủng hộ tổng thống đang ở mức 42%, trong khi tỷ lệ không ủng hộ là 55%. Con số này thấp hơn khoảng một tháng trước, khi tỷ lệ ủng hộ trung bình là gần 46% và tỷ lệ không ủng hộ khoảng 51%.

Trump và các đồng minh lập luận rằng các lợi ích từ “One Big Beautiful Bill Act” được ký vào tháng 7 vẫn chưa phát huy hết, bao gồm các khoản đầu tư từ các đối tác thương mại nước ngoài.

Có thể rút ra một số điểm tương đồng với chương trình kinh tế “Bidenomics” của tổng thống trước. Chính quyền trước đã mất nhiều năm thuyết phục rằng nền kinh tế đang đi đúng hướng sau đại dịch COVID-19, mặc dù cử tri lo ngại họ đang bị lạm phát đè nặng.

Người nhập cư không có giấy tờ xứng đáng được chăm sóc sức khỏe .

Tháng trước, một trong những học sinh mẫu giáo mà tôi tư vấn khi đang thực tập công tác xã hội đã vắng mặt hầu hết tuần. Học sinh này nghỉ học từ thứ Ba đến thứ Sáu. Vào thứ Sáu, giáo viên quyết định gọi điện cho mẹ của em để xem tình hình ra sao.

Học sinh đã bị ốm, nhưng mẹ em không thể đưa con đi khám bác sĩ vì họ không có tiền — cũng không có Medicaid. Họ không thể nhận Medicaid vì là người nhập cư không có giấy tờ.

Vì không có quyền truy cập bảo hiểm y tế liên bang, bà mẹ không thể đưa con đi khám bác sĩ hoặc nhận thuốc cần thiết.

Viện Chính sách Thuế và Kinh tế (Institute on Taxation and Economic Policy) cho biết, năm 2022, người nhập cư không có giấy tờ đã đóng góp 96,7 tỷ USD vào thuế liên bang, tiểu bang và địa phương. Người nhập cư không có giấy tờ chỉ chiếm 27% tổng số dân nhập cư ở Mỹ.

Điều đó có nghĩa là, theo số liệu của viện, 14 triệu người sống ở Mỹ đã đóng góp gần 97 tỷ USD vào thuế nhưng không nhận lại gì. Phần lớn, 59,4 tỷ USD, là thuế liên bang, và 37,3 tỷ USD là thuế tiểu bang và địa phương.

Bất chấp quan niệm phổ biến, người nhập cư không có giấy tờ không nhận được trợ giúp từ chính phủ liên bang do luật cải cách phúc lợi mà Tổng thống Bill Clinton ký năm 1996. Họ bị hạn chế truy cập phiếu thực phẩm, phúc lợi xã hội, Medicaid, Medicare và thậm chí các kế hoạch theo Đạo luật Chăm sóc Giá cả Phải chăng (ACA).

Luật yêu cầu bạn phải có số An sinh Xã hội (Social Security Number) để đủ điều kiện nhận hầu hết các loại trợ cấp phúc lợi. Chỉ những “người nước ngoài đủ điều kiện” mới được hưởng các quyền lợi theo định nghĩa “lợi ích công liên bang.” Những người nước ngoài đủ điều kiện bao gồm thường trú nhân hợp pháp, người được tị nạn, người tị nạn và một số nhóm khác. Những người còn lại được coi là “người nước ngoài không đủ điều kiện.”

Mặc dù họ đóng hàng tỷ USD thuế liên bang, luật liên bang ngăn cấm người nhập cư không có giấy tờ truy cập vào các chương trình mà tiền thuế của họ giúp duy trì. Ít nhất, luật có thể cho họ được Medicaid, điều này cũng sẽ có lợi cho xã hội.

Hiện tại, họ chỉ đủ điều kiện nhận Medicaid khẩn cấp, chỉ bao gồm “chăm sóc y tế ngắn hạn, cấp bách như sinh nở,” với một số tiểu bang mở rộng cho các dịch vụ như chạy thận nhân tạo và điều trị ung thư.

Ở các tiểu bang có số lượng người nhập cư không có giấy tờ lớn nhất, chi phí Medicaid khẩn cấp chỉ chiếm dưới 1% ngân sách Medicaid của tiểu bang.

Viện Chính sách Thuế và Kinh tế lưu ý rằng hơn một phần ba thuế mà người nhập cư không có giấy tờ đóng góp là dành cho thuế lương, phục vụ các chương trình mà họ không được phép sử dụng.

Theo viện, năm 2022, người nhập cư không có giấy tờ đã đóng “25,7 tỷ USD thuế An sinh Xã hội, 6,4 tỷ USD thuế Medicare và 1,8 tỷ USD thuế bảo hiểm thất nghiệp.” Họ đang trả tiền cho các dịch vụ mà họ không thể tiếp cận.

Nếu chính phủ liên bang quyết định cấp quyền làm việc cho tất cả người nhập cư không có giấy tờ, đóng góp thuế của họ sẽ tăng lên vì lương cao hơn và tỷ lệ tuân thủ thuế cũng tăng.

Viện đưa ra kịch bản, nếu cấp quyền làm việc cho tất cả người nhập cư không có giấy tờ, đóng góp thuế của họ sẽ tăng thêm 40,2 tỷ USD mỗi năm, tổng cộng 136,9 tỷ USD cho thuế liên bang, tiểu bang và địa phương. Trong 40,2 tỷ USD, 33,1 tỷ USD sẽ vào ngân sách liên bang và 7,1 tỷ USD còn lại vào ngân sách tiểu bang và địa phương.

Quốc hội nên sửa đổi luật cải cách phúc lợi của Clinton để cho phép người nhập cư không có giấy tờ ít nhất được truy cập Medicaid. Nếu họ có bảo hiểm y tế, họ có thể đi khám bác sĩ, sẽ giúp họ khỏe mạnh hơn. Một lực lượng lao động khỏe mạnh sẽ năng suất hơn. Năng suất tăng đồng nghĩa lợi nhuận tăng. Điều này có thể thúc đẩy kinh tế. Ai là người thua trong kịch bản này?

Hãy để tôi nói ai thắng: Những người lao động nhập cư không có giấy tờ, các doanh nghiệp thuê họ và nền kinh tế.

Các công viên quốc gia sẽ thu thêm 100 USD phí vào cổng đối với du khách quốc tế vào năm 2026

Ngay trước Lễ Tạ ơn, Bộ Nội vụ Hoa Kỳ đã công bố một loạt thay đổi có thể ảnh hưởng đến cách bạn tham quan các công viên quốc gia vào năm 2026. Trong số đó có một kế hoạch mà chính quyền Trump đã theo đuổi trong nhiều tháng: thu phí phụ trội đối với du khách quốc tế.

Theo chỉ đạo của Tổng thống Trump, Bộ Nội vụ — cơ quan quản lý Dịch vụ Công viên Quốc gia — đã đưa vào đề xuất ngân sách cho năm tài chính 2026 việc áp dụng phí phụ trội này cho du khách quốc tế. Vào thời điểm đó, đề xuất dự kiến khoản phí này sẽ mang về hơn 90 triệu USD.

Trong khi người Mỹ phải trả phí cao hơn tại các điểm du lịch quốc tế, như Bảo tàng Louvre, nơi tăng giá vé cho khách không thuộc EU, thì du khách nước ngoài chưa phải trả thêm phí khi tham quan các công viên quốc gia ở Mỹ.

Điều này sẽ thay đổi khi bước sang tháng 1.

Phí America the Beautiful cho du khách quốc tế
Bộ Nội vụ xác nhận rằng du khách quốc tế sẽ phải trả 250 USD cho thẻ America the Beautiful, thẻ này “bao gồm phí vào cổng và phí tiện ích tiêu chuẩn (sử dụng hàng ngày) tại hàng ngàn địa điểm giải trí do sáu cơ quan liên bang quản lý.” Thẻ tương tự có giá 80 USD đối với công dân Mỹ.

Tại 10 công viên quốc gia được tham quan nhiều nhất, du khách quốc tế sẽ phải trả 100 USD mỗi người tại cổng vào, trừ khi họ đã sở hữu thẻ America the Beautiful:

Acadia

Bryce Canyon

Everglades

Glacier

Grand Canyon

Grand Teton

Rocky Mountain

Sequoia & Kings Canyon

Yellowstone

Yosemite

Zion

Ước tính rằng trong tổng số 331,8 triệu lượt tham quan kỷ lục tại các công viên quốc gia vào năm ngoái, có 14,6 triệu lượt là du khách quốc tế.

Tại sao một số công viên quốc gia lại thu phí vào cổng?
Du khách không phải cư dân Mỹ sẽ không được hưởng 10 ngày miễn phí vào cổng mà Dịch vụ Công viên Quốc gia sẽ cung cấp vào năm 2026. Các ngày này được gọi là “ngày miễn phí chỉ dành cho cư dân Mỹ”, gồm:

Ngày Tổng thống, 16/2

Ngày Tưởng niệm, 25/5

Ngày Quốc kỳ, 14/6 (cũng là sinh nhật của Trump)

Cuối tuần Ngày Độc lập, 3-5/7

Sinh nhật lần thứ 110 của Dịch vụ Công viên Quốc gia, 25/8

Ngày Hiến pháp, 17/9

Sinh nhật Theodore Roosevelt, 27/10

Ngày Cựu chiến binh, 11/11

Trước đây, các ngày miễn phí cũng được áp dụng vào Ngày Martin Luther King, Jr., ngày đầu tiên của Tuần lễ Công viên Quốc gia vào tháng 4, Ngày Quốc khánh Juneteenth, kỷ niệm Đạo luật Great American Outdoors Act và Ngày Công viên Công cộng Quốc gia. Những ngày này hiện không được liệt kê trong danh sách ngày miễn phí trên website của NPS.

Hiện tại, chỉ có 106 trên tổng số 475 địa điểm do Dịch vụ Công viên Quốc gia quản lý thu phí vào cổng. Các công viên đắt nhất — như Yellowstone, Yosemite và Zion — thu 35 USD cho mỗi xe riêng. Phí vào cổng được sử dụng để “nâng cao trải nghiệm của khách tham quan” theo Luật Tăng cường Giải trí Trên Đất Liên bang (Federal Lands Recreation Enhancement Act).

Trump tăng chi phí xây phòng khiêu vũ ‘lớn hơn và đẹp hơn nhiều’ giữa làn sóng chỉ trích
Tổng thống Trump vào thứ Bảy đã bảo vệ chi phí cao liên quan đến dự án phòng khiêu vũ tại Tòa Bạch Ốc, nói với những người chỉ trích rằng không gian này sẽ “lớn hơn và đẹp hơn nhiều” khi hoàn thành.

Trump trước đó đã chỉ trích Kaitlan Collins, phóng viên chính của CNN tại Tòa Bạch Ốc, vì đã hỏi về sự thay đổi của mức giá.

“Caitlin Collin’s của CNN Tin Giả, luôn ngu ngốc và khó chịu, đã hỏi tôi tại sao phòng khiêu vũ mới lại tốn nhiều tiền hơn so với dự tính một năm trước,” tổng thống viết trên Truth Social, viết sai tên nhà báo. “Tôi trả lời vì nó sẽ gấp đôi kích thước, và chất lượng hoàn thiện cũng như nội thất đã được nâng lên mức cao nhất.”

“Cột SPAN cũng đã được tăng đáng kể để phục vụ việc quan sát,” ông tiếp tục. “Thực tế, dự án vẫn nằm trong ngân sách và tiến độ, giống như mọi công việc của tôi luôn vậy.”

Trump thêm: “Nó chỉ là lớn hơn và đẹp hơn nhiều so với kế hoạch ban đầu. Thú vị là, và ít khi được báo cáo, không có đồng tiền thuế nào tham gia. Toàn bộ chi phí được thanh toán từ các khoản quyên góp tư nhân.”

Tòa Bạch Ốc ban đầu thông báo vào tháng 7 rằng phòng khiêu vũ, liền kề cánh Đông, sẽ tốn 200 triệu USD. Giá này nhanh chóng tăng lên, với tổng thống nói rằng sẽ là 300 triệu USD. Một quan chức Tòa Bạch Ốc nói với ABC News vào cuối tháng 10 rằng chi phí sẽ là 350 triệu USD.

Mặc dù Trump trước đó nói rằng việc xây dựng sẽ không ảnh hưởng đến các tòa nhà hiện có, dự án đã gây tranh cãi sau khi toàn bộ cánh Đông bị phá dỡ vào tháng 10.

Trong quá trình phá dỡ, Tòa Bạch Ốc đã công bố danh sách các công ty lớn quyên góp để giúp trang trải chi phí phòng khiêu vũ. Danh sách bao gồm Amazon, Apple, Google, Meta Platforms, Lockheed Martin, Comcast Corporation, Microsoft, Palantir Technologies, Union Pacific Railroad và T-Mobile. Trump cũng nói rằng ông đang đóng góp một phần tài chính cá nhân của mình cho dự án.

James McCrery II và công ty kiến trúc của ông ban đầu được chọn để thực hiện dự án cho đến khi chính quyền xác nhận vào thứ Năm rằng Shalom Baranes, người đã thiết kế các tòa nhà chính phủ trong nhiều năm, sẽ tiếp quản. McCrery sẽ vẫn tham gia dự án với vai trò tư vấn.

“Shalom là một kiến trúc sư xuất sắc, tác phẩm của ông đã định hình bản sắc kiến trúc của thủ đô quốc gia chúng ta trong nhiều thập kỷ và kinh nghiệm của ông sẽ là tài sản quý giá cho việc hoàn thành dự án này,” phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc Davis Ingle từng nói trong một tuyên bố.

Dự án và việc phá dỡ đã nhận nhiều chỉ trích từ các nhà lập pháp, nhà bình luận, sử gia và các cư dân cũng như nhân viên Tòa Bạch Ốc trước đây. Mặc dù cánh Đông đã gây tranh cãi kể từ giai đoạn xây dựng ban đầu dưới thời Tổng thống Thomas Jefferson đầu những năm 1800, các nhà phê bình hiện đại chủ yếu xem việc cải tạo của Trump là “một mất mát đối với quốc gia chúng ta,” cựu Đệ nhất phu nhân Michelle Obama nói.

Michael LaRosa, một trợ lý Tòa Bạch Ốc dưới thời chính quyền Biden, gọi đây là “đáng buồn” nhưng “có lẽ cần thiết,” trong khi con gái của cựu Tổng thống Clinton, Chelsea Clinton, ví việc này như “một quả cầu phá hủy di sản của chúng ta.”

Danh sách nhà tài trợ đã gây lo ngại cho các nhà lập pháp. Thượng Nghị sĩ Elizabeth Warren (D-Mass.) và 10 đảng viên Dân chủ khác đã gửi thư tới các công ty liên quan, đặt câu hỏi liệu có “bất kỳ thỏa thuận đôi bên cùng có lợi nào” liên quan đến các vụ kiện chống độc quyền và điều tra hay không.

Một cuộc khảo sát của Washington Post-ABC News-Ipsos vào tháng 10 cho thấy 56% người Mỹ “phần nào” hoặc “rất” phản đối dự án mạnh mẽ này.

Don Bacon tiếp tục chỉ trích Hegseth: ‘Tôi nghĩ tôi đã thấy đủ rồi’


Dân biểu Don Bacon (Cộng hòa-Nebraska) đã nâng mức độ chỉ trích Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth vào thứ Sáu 05/12, cho rằng các quyết định gần đây của người đứng đầu Ngũ Giác Đài đã “làm mất uy tín của ông ấy.”

“Tôi đã từng lên tiếng trước đây,” ông nói với Dasha Burns của Politico, người cũng dẫn chương trình Ceasefire trên C-SPAN. “Sau vụ Signalgate, tôi nghĩ tôi đã thấy đủ. Điều tôi thực sự muốn thấy là ai đó chịu trách nhiệm — thừa nhận một sai lầm.”

“Và rồi khi ông ấy đổ lỗi cho truyền thông hay, bạn biết đấy, các nhà báo về câu chuyện đó, điều đó thực sự — đã làm mất uy tín của ông ấy,” ông bổ sung.

Dân biểu Nebraska nhấn mạnh rằng Hegseth “đã có một số vấn đề” trước các phiên điều trần xác nhận, sau khi Tổng thống Trump đề cử ông dẫn dắt Ngũ Giác Đài. Nhưng khi đã được xác nhận, Bacon nói ông muốn cho cựu người dẫn chương trình Fox News “một cơ hội công bằng.”

“Nhưng những gì tôi đã thấy là những gì tôi gọi là quyết định tồi,” vị Dân biểu, người sẽ nghỉ hưu vào cuối nhiệm kỳ, nói với Burns.

Những phát biểu của ông Bacon xuất hiện sau khi một báo cáo giám sát được công bố đầu tuần này phát hiện rằng Hegseth đã gây nguy hiểm cho binh lính và vi phạm chính sách của bộ bằng cách sử dụng điện thoại cá nhân để gửi thông tin mật về một cuộc tấn công sắp diễn ra vào các mục tiêu Houthi ở Yemen qua ứng dụng Signal.

Vào thứ Năm, Bacon nói rằng tuyên bố của chính quyền Trump rằng báo cáo này đã minh oan cho Hegseth là “hoàn toàn vô lý” và chỉ trích lãnh đạo Quốc phòng vì không chịu thừa nhận mình đã sai.

“Một nhà lãnh đạo phải đứng lên, nói, ‘Tôi đã sai. Tôi chịu trách nhiệm. Tôi đã học được bài học. Tôi sẽ không làm lại.’” ông nói với CNN. “Điều làm tôi bận tâm hơn là phản ứng và hành vi sai trái thực sự, vì điều đó thực sự làm giảm uy tín của ông ấy với tư cách là một nhà lãnh đạo.”

Hegseth cũng đang chịu sự giám sát trong những ngày gần đây sau khi xuất hiện thông tin rằng Bộ trưởng Quốc phòng đã ra lệnh một cuộc tấn công thứ hai vào một chiếc tàu bị cáo buộc chở ma túy đến Mỹ, sau khi những người sống sót được nhìn thấy bám vào thành tàu. Ông phản đối các cáo buộc rằng đã ra lệnh cho các lãnh đạo quân đội “giết hết mọi người” và cho biết ông không có mặt trong phòng khi lệnh tấn công “double tap” được đưa ra.

Chính quyền Trump và Bộ trưởng Quốc phòng tiếp tục bảo vệ các cuộc tấn công ở Caribe giữa lúc căng thẳng gia tăng với Venezuela về buôn bán ma túy — mặc dù phần lớn trách nhiệm đã được chuyển sang Đô đốc Hải quân Frank Bradley, người đã báo cáo với các nhà lập pháp vào thứ Năm về vụ tấn công ngày 2/9 sau đó.

Bacon cũng chỉ trích các hạn chế mới của Ngũ Giác Đài đối với truyền thông trong cuộc phỏng vấn hôm thứ Sáu, liên kết điều này với việc Hegseth bị cho là “không chịu chịu trách nhiệm.”

“Ví dụ, không chịu trách nhiệm trong Signalgate, nhưng lại đặt ra các quy định với truyền thông, nơi mà bây giờ ông ấy có một số nhà báo hạng hai hoạt động tại Ngũ Giác Đài, còn tất cả, bạn biết đấy, Fox và New York Times, Washington Post, họ đều ở ngoài Ngũ Giác Đài,” ông nói.

Ông bổ sung: “Và rồi chúng ta có những quy định rằng căn cứ, chúng ta có các căn cứ quân sự trong các quận của chúng tôi, họ không được phép nói chuyện với chúng tôi vì, bạn biết đấy, mệnh lệnh của ông ấy là không được nói chuyện với bất kỳ ai trong Quốc hội trừ khi các câu hỏi thực sự đã được Ngũ Giác Đài kiểm duyệt trước.”

Bacon không phải là Dân biểu Cộng hòa duy nhất đặt câu hỏi về các hành động của Hegseth, và một số người đã kêu gọi Bộ trưởng Quốc phòng cung cấp thêm thông tin về tính hợp pháp của các cuộc tấn công. Những người khác đã yêu cầu lãnh đạo Ngũ Giác Đài từ chức.

Mặc dù bị chỉ trích, Bộ Quốc phòng vẫn tiếp tục tiến hành các cuộc tấn công vào các tàu và “khủng bố ma túy” ở Caribe. Trump và Tòa Bạch Ốc cũng phản bác về việc cần sự phê chuẩn của Quốc hội trong cuộc chiến chống các băng đảng ma túy.

Trung Quốc đang phóng đại ảnh hưởng của mình về khoáng sản đất hiếm

Khi Tổng thống Trump tới Bắc Kinh đầu năm tới để hoàn tất một thỏa thuận thương mại mới, Trung Quốc sẽ triển khai một trong những chiêu áp lực yêu thích của mình: hạn chế xuất khẩu các nguyên tố đất hiếm.

Tháng trước, Thomas Friedman của The New York Times cảnh báo rằng mối đe dọa của Trung Quốc trong việc cắt xuất khẩu đất hiếm có thể “gấp mười lần các mức thuế của Trump.” Ông đúng khi nói Bắc Kinh coi những khoáng sản này như một công cụ đòn bẩy chiến lược, nhưng câu chuyện thực sự phức tạp hơn. Thị trường nhỏ, đổi mới đang thu hẹp khoảng cách, và các nước đồng minh đang xây dựng các chuỗi cung ứng thay thế nhanh hơn nhiều người tưởng.

Khoáng sản quan trọng bao gồm hàng chục vật liệu thiết yếu cho công nghệ hiện đại, từ lithium và graphite cho pin đến gallium cho bán dẫn. Nguyên tố đất hiếm là một tập hợp riêng biệt gồm 17 kim loại trong danh mục rộng hơn này. Trong khi Trung Quốc có những điểm đòn bẩy quan trọng với các khoáng sản khác, thì nguyên tố đất hiếm là vũ khí đàm phán ưu tiên của họ.

Vào tháng 4/2015, sau khi Trump áp thuế mới, Trung Quốc đã áp dụng kiểm soát xuất khẩu đối với đất hiếm và nam châm hoàn thiện, nhằm gây áp lực tức thì lên chuỗi cung ứng trong quá trình đàm phán. Điểm lớn hơn của Friedman — rằng Bắc Kinh coi đất hiếm là đòn bẩy đàm phán — phù hợp với hành động của Trung Quốc. Nhưng Mỹ có thể làm giảm sức mạnh này thông qua đầu tư và chính sách thông minh, mà không cần phản ứng thái quá.

Đất hiếm không hiếm trong vỏ Trái Đất; điều hiếm là khả năng tách và tinh chế chúng một cách hiệu quả. Quá trình hóa học phức tạp và thường tạo ra chất thải phóng xạ. Đó là lý do Trung Quốc chiếm lĩnh thị trường — họ đầu tư vào công nghệ chế biến và chấp nhận chi phí môi trường mà các nước khác không chịu.

Nhưng sự thống trị đó có giới hạn. Cơ sở khai thác đất hiếm phân bố đa dạng về địa lý, và năng lực tinh chế mới đang được triển khai tại Úc, Jordan và thậm chí tại Mỹ. Bộ Quốc phòng gần đây đã cam kết gần 700 triệu USD cho các công ty Mỹ — Vulcan Elements và ReElement Technologies — để xây dựng các cơ sở sản xuất nam châm trong nước, có thể thay thế khoảng một nửa lượng nhập khẩu hiện nay trong vài năm tới.

Toàn bộ thị trường đất hiếm toàn cầu quan trọng, nhưng chỉ trị giá 5–10 tỷ USD mỗi năm — ít hơn nhiều so với số tiền người Mỹ chi cho thức ăn thú cưng. Quy mô nhỏ này có nghĩa Trung Quốc có thể thao túng giá trong năm tới. Tuy nhiên, việc giành lại ngay cả một phần khiêm tốn của chế biến toàn cầu không quá tốn kém và có thể làm giảm ảnh hưởng của Bắc Kinh.

Tất nhiên, hạn chế xuất khẩu đất hiếm sẽ gây gián đoạn — giá tăng, chuỗi cung ứng căng thẳng, sản xuất chậm lại cho các nhà thầu quốc phòng và nhà sản xuất xe điện. Nhưng chúng ta đang bước vào giai đoạn đàm phán kéo dài nhiều tháng, thậm chí nhiều năm. Và trong khi Bắc Kinh chỉ đang tạo áp lực, các giải pháp thay thế đang tiến triển.

Tái chế và đổi mới đang thu hẹp khoảng cách nhanh hơn nhiều so với dự đoán của các nhà phân tích. Khác với dầu mỏ hay nhựa, đất hiếm có thể tái sử dụng vô hạn. Hơn nữa, tái chế đất hiếm không bẩn như quy trình chế biến mới. Các công ty như Urban Mining thu hồi chúng từ thiết bị điện tử đã bỏ, và Apple tái chế neodymium từ iPhone cũ. Thị trường tái chế toàn cầu — khoảng 1,5 tỷ USD hiện nay — dự kiến sẽ tăng gấp đôi vào năm 2032.

Tại Minnesota, Niron Magnetics đang phát triển nam châm vĩnh cửu hoàn toàn không dùng đất hiếm. Công nghệ sắt-nitride của họ hoạt động tốt ngang hoặc hơn nam châm đất hiếm truyền thống ở nhiệt độ cao. Các nhà đầu tư bao gồm GM, Stellantis và Samsung. Niron đã khởi công nhà máy đầu tiên.

Những đột phá của Niron, được hỗ trợ bởi Aims National Laboratory và Oak Ridge National Laboratory, cho thấy cách nghiên cứu và phát triển liên bang có mục tiêu có thể mang lại lợi ích chiến lược to lớn. Ngoài vật liệu mới, còn có con đường nhanh hơn để độc lập mà đã hoạt động.

Sản xuất tại các nước đồng minh là một lựa chọn khác. Một trong những tác giả của bài viết này đã tham gia dự án đất hiếm ở Jordan. Địa chất hứa hẹn, kỹ thuật đơn giản, và công nghệ tách mới có nghĩa một cơ sở chế biến có thể đi vào hoạt động trong vòng một năm. Nhưng không nhà đầu tư nào dám cam kết dự án ở nước ngoài khi Trung Quốc có thể phá giá bất kỳ lúc nào. Vũ khí thực sự của Bắc Kinh không phải là khan hiếm, mà là thao túng thị trường khiến đầu tư phương Tây đóng băng.

Giải pháp đơn giản hơn nhiều người nghĩ. Mỹ chỉ cần giảm rủi ro cho đầu tư tư nhân. Development Finance Corporation có thể cung cấp bảo lãnh vay, Defense Logistics Agency có thể đưa ra mức giá sàn chống lại việc phá giá của Trung Quốc, và U.S. Trade and Development Agency có thể tài trợ các nghiên cứu khả thi. Đây không phải các chương trình tốn kém. Với mức tài trợ hiện tại, Mỹ có thể thúc đẩy một thập kỷ phát triển đất hiếm cùng đồng minh.

Bắc Kinh muốn thuyết phục Washington rằng đất hiếm là quân át chủ bài của họ. Không phải vậy. Đây là một thị trường nhỏ, dễ bị ảnh hưởng bởi đổi mới, tái chế và đầu tư khiêm tốn. Đòn bẩy của Trung Quốc đang giảm — và nếu Mỹ giữ bình tĩnh, “vũ khí” đó sớm sẽ chỉ còn là một đòn lừa gạt. HẠNH DƯƠNG

Suốt nhiều năm, ghế 11A từng bị xem là một trong những vị trí “kém duyên” nhất trên máy bay. Không chỉ không có cửa sổ dù nằm ở hàng ghế cạnh thân tới, 11A còn thường nằm ở khu vực giữa cabin, khiến hành khách phải chờ đợi lâu khi xuống máy bay. Thậm chí, hàng ghế này còn bị nhiều người nói đùa là “ghế cạnh cửa sổ nhưng không hề có cửa sổ”, trở thành chủ đề chế ảnh và trò đùa trên các diễn đàn du lịch.

Thế nhưng, sau thảm kịch rơi máy bay của Air India xảy ra hôm 12/6 tại Ấn Độ, số phận của chiếc ghế từng bị “xa lánh” này bất ngờ đổi chiều ngoạn mục. Hành khách Vishwas Kumar Ramesh, anh người duy nhất sống sót trong tổng số 242 người trên chiếc Boeing 787 đã ngồi ở vị trí 11A, sát cửa thoát hiểm. Kể từ đó, ghế 11A bất ngờ trở thành “chiếc ghế sinh tồn” trong tâm lý nhiều hành khách. Truyền thông Ấn Độ gọi hiện tượng này là “hiệu ứng Viswash” và tại nhiều đại lý du lịch ở Kolkata, lượng khách chủ động yêu cầu chọn ghế cạnh cửa thoát hiểm, đặc biệt là ghế 11A, tăng đột biến chỉ sau vài ngày xảy ra tai nạn.

Trước đây, ghế cạnh cửa thoát hiểm vốn đã có giá cao hơn do không gian để chân rộng rãi, chủ yếu phục vụ người cao lớn hoặc khách bay đường dài thường xuyên. Ngoài ra, các tiếp viên hàng không hãng American Airlines với tờ The Sun rằng ghế 11A và 11F (đều là ghế cạnh cửa sổ) cũng thường bị các hành khách "xa lánh" vì nằm ở giữa thân máy bay, khiến họ phải đợi lâu mới được xuống. Tuy nhiên hiện nay, ngay cả những hành khách lần đầu đi máy bay cũng sẵn sàng trả thêm tiền, chấp nhận các bất tiện như ghế không ngả lưng được hay phải nghe hướng dẫn mở cửa khẩn cấp, chỉ để ngồi ở ghế 11A.

Theo Times of India, doanh nhân Jitender Singh Bagga nói và yêu cầu đại lý đặt bằng được ghế 11A cho chuyến bay sang Mỹ rằng: “Tôi sẵn sàng trả bao nhiêu cũng được để được ngồi gần cửa thoát hiểm”. Tương tự, ông Rajesh Bhagnani, người thường xuyên bay công tác cũng cho biết sẽ chọn ngay 11A nếu vị trí này gần cửa thoát hiểm, dù hiểu rằng tất cả các chỗ ngồi trên máy bay đều có sự an toàn như nhau. Đáng chú ý, không ít hành khách vẫn kiên quyết chọn ghế 11A dù vị trí này không phải lúc nào cũng nằm cạnh cửa thoát hiểm trên mọi loại máy bay. Theo đại diện Liên đoàn Đại lý Du lịch Ấn Độ, có người còn sẵn sàng trả mức giá ngang vé hạng thương gia chỉ để được ngồi đúng số ghế “may mắn”.

Trên thực tế, ghế 11A từng có “tiền lệ kỳ lạ” tương tự. Năm 1998, trong vụ tai nạn của chuyến bay Thai Airways rơi xuống đồn điền cao su khiến 101 người thiệt mạng, nam ca sĩ Thái Lan James Ruangsak Loychusak cũng là người sống sót khi ngồi ở ghế 11A. Câu chuyện này một lần nữa khiến nhiều yếu tố xoay quanh con số 11A càng được bàn tán xôn xao.

Dù vậy, các chuyên gia hàng không cảnh báo rằng việc ngồi cạnh cửa thoát hiểm không đồng nghĩa với việc an toàn tuyệt đối. Khả năng sống sót phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như vị trí va chạm, cấu trúc thân máy bay, thời gian phản ứng và cả yếu tố may mắn. Ghế 11A, xét cho cùng, chỉ mang lại cảm giác “yên tâm về mặt tâm lý” hơn là đảm bảo an toàn thực sự.

Từ một chiếc ghế từng bị ghét nhất vì “không cửa sổ, khó chịu, chậm xuống”, vị trí 11A giờ đây lại trở thành vị trí được săn lùng bậc nhất. Sự “đổi đời” chóng mặt này cho thấy chỉ sau một biến cố, cách con người nhìn về một chỗ ngồi trên máy bay cũng có thể thay đổi hoàn toàn.

Rong biển từ lâu đã là một trong những thực phẩm lành mạnh được yêu thích trên khắp thế giới. Trong văn hóa ẩm thực châu Á, rong biển xuất hiện trong mọi dạng thức: từ súp miso, cơm cuộn, salad cho đến các món snack tiện lợi. Nhờ hương vị umami đặc trưng và khả năng “làm dậy vị” ngay cả khi chỉ sử dụng một lượng nhỏ, rong biển trở thành nguyên liệu quen thuộc trong nhiều gia đình. Nhưng giá trị của rong biển không chỉ nằm ở hương vị, mà còn ở hàm lượng dinh dưỡng phong phú mà hiếm loại rau nào sánh bằng.

Rong biển chứa nhiều vitamin và khoáng chất cần thiết cho cơ thể

Giới khoa học gọi rong biển là “kho báu vitamin của biển cả” bởi hàm lượng protein, chất xơ, vitamin A, C, K và các khoáng chất thiết yếu như canxi, magie, sắt, đặc biệt là iốt – vi chất quan trọng cho hoạt động của tuyến giáp. Chính nhờ nguồn dưỡng chất dồi dào, rong biển được nhiều người lựa chọn để bổ sung vào chế độ ăn lành mạnh, giúp cải thiện trao đổi chất, tăng sức đề kháng và hỗ trợ giảm cân. Trong bối cảnh ngày càng nhiều người theo đuổi lối sống xanh, rong biển thậm chí còn được xem là “siêu thực phẩm” cho tương lai với khả năng sinh trưởng nhanh, bền vững và ít gây tác động tới môi trường.

Tuy nhiên, không phải thực phẩm bổ dưỡng nào cũng phù hợp với tất cả mọi người. Rong biển, dù chứa nhiều dưỡng chất có lợi, vẫn tiềm ẩn một số “điểm tối” mà nếu không hiểu rõ, người dùng rất dễ vô tình gây hại cho sức khỏe. Thực tế, ba nhóm đối tượng dưới đây được khuyến cáo cần đặc biệt thận trọng khi ăn rong biển, bởi các thành phần bên trong loại thực phẩm này có thể gây ảnh hưởng không mong muốn tới cơ thể.
Nhóm đầu tiên cần chú ý là những người mắc bệnh cường giáp

Do rong biển chứa lượng iốt rất cao, việc tiêu thụ quá mức có thể làm rối loạn hoạt động của tuyến giáp, kích thích tuyến hoạt động mạnh hơn và khiến các triệu chứng như hồi hộp, run tay, sụt cân, khó ngủ trở nên nghiêm trọng.

Hàm lượng chất xơ trong rong biển giúp tăng cường sức khỏe đường ruột

Không ít trường hợp cường giáp diễn biến xấu đi chỉ vì thói quen ăn rong biển mà không kiểm soát liều lượng. Trong thực tế lâm sàng, bác sĩ thường yêu cầu bệnh nhân tuyến giáp hạn chế tối đa các thực phẩm giàu iốt, trong đó rong biển đứng đầu danh sách.
Nhóm thứ hai là những người có vấn đề về thận, đặc biệt là bệnh nhân suy thận hoặc đang điều trị lọc máu

Rong biển, nhất là các loại tảo lớn như kombu hoặc wakame, chứa hàm lượng kali cao. Đối với người khỏe mạnh, kali là khoáng chất quan trọng giúp duy trì nhịp tim và cân bằng dịch thể. Tuy nhiên, khi thận suy giảm chức năng, khả năng đào thải kali không còn hiệu quả, dẫn đến nguy cơ tăng kali máu – tình trạng có thể gây rối loạn nhịp tim và thậm chí đe dọa tính mạng. Việc ăn rong biển thường xuyên, dù chỉ trong các món tưởng như vô hại như canh rong biển hay salad rong biển, vẫn có thể gây quá tải kali ở nhóm đối tượng này.
Nhóm thứ ba cần cẩn trọng là những người có cơ địa dị ứng

Mặc dù tỷ lệ dị ứng rong biển không phổ biến như dị ứng hải sản, song vẫn có nhiều trường hợp ghi nhận phản ứng như nổi mề đay, ngứa, sưng môi, buồn nôn hoặc khó thở sau khi ăn rong biển. Các chuyên gia cho rằng một số protein trong rong biển có thể kích hoạt phản ứng miễn dịch ở người nhạy cảm. Do đó, những ai từng có tiền sử dị ứng với tảo, bào ngư, hoặc một số thực phẩm biển khác nên thử với lượng nhỏ trước khi ăn thường xuyên để tránh rủi ro.

Chỉ nên ăn rong biển vừa đủ, tránh ăn quá nhiều có thể phản tác dụng

Để làm rõ hơn những nguy cơ tiềm ẩn này, TS.BS Trương Hữu Khanh – chuyên gia sức khỏe cộng đồng – cho biết nhiều người hiện nay có tâm lý “ăn càng nhiều rau biển càng tốt” do nghe nói rong biển bổ dưỡng, nhưng hoàn toàn không nhận thức được nồng độ iốt và khoáng chất trong rong biển cao hơn nhiều so với các loại rau thông thường.

Theo ông, người khỏe mạnh hoàn toàn có thể ăn rong biển với tần suất hợp lý, nhưng ba nhóm đối tượng gồm người bệnh cường giáp, suy thận và người dễ dị ứng cần hạn chế hoặc sử dụng theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa. “Rong biển tốt, nhưng không phải tốt trong mọi tình huống. Ngay cả thực phẩm lành mạnh nhất cũng có thể gây hại nếu dùng sai cách”, TS Khanh nhấn mạnh.

Ngoài những nhóm người đặc biệt cần thận trọng, có một thực tế là ngay cả người khỏe mạnh cũng không nên ăn rong biển quá thường xuyên. Hàm lượng iốt cao trong rong biển có thể gây quá tải nếu ăn hàng ngày, đặc biệt với các loại rong biển khô vì chúng được cô đặc dưỡng chất.

Một số sản phẩm rong biển công nghiệp còn chứa muối, chất bảo quản hoặc kim loại nặng nếu không được sản xuất theo quy chuẩn. Bởi vậy, lựa chọn nguồn rong biển an toàn và sử dụng với tần suất hợp lý là điều rất quan trọng.

Các chuyên gia dinh dưỡng quốc tế thường khuyến cáo người trưởng thành chỉ nên ăn rong biển 1–2 lần mỗi tuần để đảm bảo cân bằng iốt trong cơ thể. Với trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai hay người đang sử dụng thuốc điều trị tuyến giáp, cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi thêm rong biển vào bữa ăn.

KHÔNG PHẢI VÌ GHÉT TRUMP, MÀ VÌ YÊU CON NGƯỜI

Có người hỏi tôi: “Vì sao anh chống Trump? Anh ghét ông ta đến thế sao?”
Câu hỏi đó đã sai ngay từ gốc rễ. Họ tưởng chống Trump là ghét một cá nhân, trong khi sự thật hoàn toàn ngược lại: tôi chống Trump vì tôi yêu con người, yêu nước Mỹ, và yêu những giá trị tự do – nhân bản mà xứ sở này từng đại diện.

Tôi tin vào tự do kinh doanh, vào trách nhiệm cá nhân, vào gia đình, tôn giáo, và kỷ luật đạo đức. Nghĩa là, trên nhiều mặt, tôi không xa lạ gì với “bảo thủ”. Nhưng bảo thủ không đồng nghĩa với bất nhân, và truyền thống không đồng nghĩa với tàn bạo. Điều khiến tôi chống Trump là việc ông ta khoác chiếc áo “bảo thủ” để phá hoại chính những giá trị mình rao giảng, biến “ý thức hệ” thành cái khiên che giấu sự tàn nhẫn, và biến “tự do” thành thứ chỉ dành cho những người cùng màu da, cùng suy nghĩ.

Một ý thức hệ thì có thể tranh luận. Nhưng nỗi sợ, nước mắt, và sự tan nát của các gia đình thì không thể tranh luận. Chúng hoặc là có thật, hoặc là không. Và dưới thời Trump, chúng hiện ra khắp nơi, quá nhiều, quá thật.

NHỮNG VẾT THƯƠNG MÀ CHÍNH SÁCH ĐỂ LẠI TRÊN ĐỜI SỐNG CON NGƯỜI

Tôi chống Trump vì tôi đã nhìn thấy những vết thương cụ thể mà ông ta gieo lên đời sống người dân Hoa Kỳ. Tôi nhớ hình ảnh một bà mẹ ôm đầu khóc khi đứa con trai 15 tuổi – sinh ra ở Texas, quốc tịch Mỹ – bị ICE giữ chỉ vì nói tiếng Tây Ban Nha với bạn. Chỉ một câu nói bình thường trong một buổi phụ hồ đủ để biến một đứa bé thành “đối tượng khả nghi”. Giọng người mẹ kể lại run như người đứng giữa trận động đất. Không ai có quyền gieo nỗi kinh hoàng như thế vào một gia đình vô tội – càng không phải một tổng thống.

Tôi nhớ một gia đình ở Mississippi, nơi người cha bị bắt trong một cuộc bố ráp chỉ vì trùng tên với ai đó trong danh sách. Ông bị đưa đi như một món đồ bị vứt, để lại ba đứa con hoảng loạn hỏi mẹ: “Ba con đi đâu? Ba có về không?”

Tôi nhớ lời kể của một cựu binh Mỹ từng phục vụ ở Iraq, bị giữ lại ở sân bay như đối tượng đáng nghi chỉ vì mang họ Ả Rập. Anh nói: “Tôi đã cầm súng vì nước Mỹ, nhưng nước Mỹ lại nhìn tôi như gián điệp.” Đó không chỉ là xúc phạm – đó là phản bội.

Những chuyện đó không phải tin đồn. Chúng nằm trong hồ sơ, trong lời khai, trong báo cáo nhân quyền, và trong nước mắt của người thật – nếu ai đủ can đảm nhìn thẳng.

COVID: KHI MỘT CÂU “TRÒ BỊP” GIẾT THÊM NHIỀU NGƯỜI

Tôi chống Trump vì tôi đã thấy ông ta đối xử với sinh mạng như con số, và với sự thật như trò đùa. Khi Trump gọi COVID-19 là “trò bịp”, có người nghĩ đó chỉ là câu nói để lấy tràng pháo tay. Nhưng trong thực tế bệnh viện, câu nói ấy giết người. Người dân nghe tổng thống bảo đó là “trò lừa”, họ buông bỏ cảnh giác, tụ tập đông, không đeo khẩu trang, không xét nghiệm. Và rồi họ chết.

Trong thời gian đó, tôi làm việc trong bộ phận IT của một bệnh viện lớn. Tôi chịu trách nhiệm gửi báo cáo COVID mỗi ngày lên County, theo dõi số ca dương tính, số nhập viện, số tử vong, và vẽ những biểu đồ để ban giám đốc thấy tình hình đang xấu đi nhanh thế nào. Mỗi đường cong tăng lên không phải là nét vẽ vô tri – đó là những sinh mạng thật. Tôi thấy ICU kín giường, thấy báo cáo “không còn giường trống” dày lên từng tuần, thấy những cuộc họp khẩn kéo dài đến khuya.

Cùng lúc đó, vợ tôi – một y tá tại một bệnh viện lớn khác – phải trực tiếp chăm sóc bệnh nhân COVID. Mỗi ngày tôi nhìn vợ mặc đồ bảo hộ kín từ đầu đến chân, như lính cứu hỏa bước vào đám cháy, không phải vì cô ấy muốn kịch tính, mà vì một hơi thở sai có thể cướp cả gia đình. Về đến nhà, vợ tôi phải dừng ngay trong garage, tháo từng lớp đồ bảo hộ, thay toàn bộ quần áo bỏ vào cái giỏ riêng mà cả nhà gọi là “giỏ đồ nguy hiểm”. Trong khoảng thời gian ấy, con cái không được chạy tới ôm mẹ. Một cái ôm trở thành điều xa xỉ.

Ngoài kia, những người chống vaccine hô “COVID là trò lừa”, “không cần khẩu trang”, “tự do quan trọng hơn bệnh vặt”. Nhưng trong bệnh viện – nơi tôi nhìn số liệu từng giờ và nơi vợ tôi nhìn bệnh nhân tắt thở mỗi ngày – chúng tôi thấy một sự thật khác hẳn: COVID giết người thật, và lời nói vô trách nhiệm của lãnh đạo còn giết nhiều hơn.

MỘT XÃ HỘI TRỞ NÊN TÀN NHẪN HƠN

Tôi chống Trump vì tôi thấy ông ta làm con người trở nên tàn nhẫn hơn. Một cảnh sát trưởng đảng Cộng hòa từng nói thẳng rằng từ khi Trump lên, người ta “cho phép bản thân tàn nhẫn hơn”. Họ cảm thấy được cấp phép để chửi rủa, để chế nhạo kẻ yếu thế, để coi thường luật pháp.

Tôi thấy điều đó trong tràng cười của đám đông khi Trump bắt chước dáng đi của một ký giả khuyết tật. Khi hàng triệu người cười theo, tôi hiểu: đạo đức xã hội không sụp đổ trong một ngày, nó sụp dần theo từng tràng cười đểu cáng.

Trump không lãnh đạo bằng sự chân thật, ông ta lãnh đạo bằng cách tạo ra kẻ thù. Kinh tế có vấn đề, ông đổ cho người tị nạn. Có scandal, ông đổ cho truyền thông. Bộ máy nhà nước có sai phạm, ông đổ cho “đám phản quốc” trong nội bộ. Điều duy nhất ông không làm là tự nhìn vào gương. Một người luôn xem mình là nạn nhân không bao giờ xứng đáng lãnh đạo một đất nước hùng mạnh.

Nước Mỹ từng trải qua McCarthyism, kỳ thị người Nhật, Jim Crow – những thời kỳ mà sợ hãi tràn ngập. Trump không phát minh ra thù hận, ông chỉ mở khóa cho nó tràn ra khắp xã hội.

MAGA – CHIẾC Ô MÀU ĐỎ CHE CHỞ BÓNG MA DA TRẮNG THƯỢNG ĐẲNG

Trong chính trị, có những liên minh không cần ký giấy, nhưng ai cũng thấy. Phong trào MAGA là một liên minh như vậy. Trên mặt báo, Trump hiếm khi tự nhận mình theo chủ nghĩa da trắng thượng đẳng. Trên bục vận động, ông đôi khi cũng nói vài câu chống bạo lực. Nhưng dưới lớp sơn mỏng đó, nước Mỹ đã thấy quá rõ: MAGA đang là chiếc ô chính trị lớn nhất che chắn cho sự hồi sinh của tư tưởng da trắng cực hữu.

Nếu không có MAGA, các nhóm white supremacists vẫn tồn tại, nhưng khó mà ngang nhiên, hợp pháp hóa đến vậy. MAGA không phát minh ra white supremacy, nhưng nó đem lại cho thứ tư tưởng lỗi thời ấy một mái hiên, tránh búa rìu dư luận.

Trump là bậc thầy của những “tiếng huýt sáo” chính trị. Khi được yêu cầu lên án Proud Boys, ông không nói “hãy dừng lại”, mà nói: “Stand back and stand by.” Đó không phải là lời lên án, mà là một câu lệnh chờ thời. Proud Boys hiểu ngay, in câu đó lên áo, lên cờ như lời chúc phúc từ cấp trên.

Charlottesville 2017, một bên là người xuống đường chống kỳ thị, bên kia là neo-Nazi và white supremacists hô “Jews will not replace us”, vậy mà Trump vẫn nói: “Có rất nhiều người tốt ở cả hai phía.” Đó không chỉ là sai lầm đạo đức, mà là tín hiệu: MAGA sẽ không đóng sập cánh cửa trước mặt những kẻ cuồng tín màu da.

Có thể không phải ai ủng hộ MAGA cũng là phân biệt chủng tộc. Nhưng gần như tất cả các nhóm da trắng cực hữu đều chọn MAGA làm nhà. Trên đồi Capitol ngày 6/1, người ta thấy Proud Boys, Oath Keepers, Three Percenters, neo-Nazi… chen vai bên cạnh cờ Trump. Họ tin rằng họ đang làm điều ông muốn. Và điều đáng sợ nhất là Trump chưa bao giờ nói họ đã hiểu lầm.

Trong chính trị, im lặng đôi khi là đồng ý. Khi Trump không lên án white supremacy tới nơi tới chốn, không dùng quyền lực để đẩy lùi cực đoan, ông mặc nhiên trở thành tấm khiên mềm cho chúng bám vào.

BI KỊCH NHỮNG NGƯỜI VIỆT “DA VÀNG” THỜ PHỤNG THUYẾT DA TRẮNG

Điều bi hài là có những người Việt, da vàng mũi tẹt, lại quỳ lạy một nhân vật được phong trào da trắng thượng đẳng xem như thủ lĩnh tinh thần. Họ hò reo đội nón đỏ, giương cờ Trump, hy vọng được “nhận làm người nhà” trong một hệ tư tưởng vốn xem họ chỉ là dân hạng hai.

Tôi không hiểu họ gửi cái đầu ở đâu. Có lẽ họ tin rằng chỉ cần hô to khẩu hiệu, họ sẽ được tạm tha khỏi danh sách “bị thay thế”. Nhưng lịch sử chủ nghĩa da trắng thượng đẳng chưa bao giờ dung nạp người da vàng. Cái ô đỏ của MAGA, nếu có che cho ai, thì cũng không phải che cho chúng ta.

TRÒ HỀ “GIẢI HÒA BÌNH” VÀ NGHỆ THUẬT NỊNH THỜI TRUMP

Đến một lúc nào đó, người ta không chỉ sợ Trump, họ còn đua nhau… nịnh Trump. Ngày thứ 319 ông ở Nhà Trắng, thế giới chứng kiến một màn bi hài: FIFA bỗng dưng nghĩ ra một “Giải Hòa Bình” mới toanh để trao cho Trump ngay dịp bốc thăm World Cup 2026. Một giải thưởng mà nhân loại chưa từng nghe tên, với tiêu chí duy nhất là vừa khít cái tôi cỡ sân vận động của ông.

Hình ảnh Chủ tịch FIFA Gianni Infantino bước ra như ông Bụt, trao cho Trump chiếc cúp lấp lánh, chỉ để vuốt ve một người mà chính sách vừa tiễn hàng chục con người xuống biển Caribe, nghe qua đã đủ mùi. Thể thao vốn thích tuyên bố “phi chính trị”, nhưng trước cái bóng Trump, người ta sẵn sàng xé nát quy tắc, đục tường ngăn, miễn làm ông vui.

Trước đó, để xoa dịu nỗi buồn hụt Nobel, một quỹ mang tên Nixon cũng kịp phong cho Trump danh hiệu “Kiến trúc sư Hòa Bình”, trong khi “bản vẽ hòa bình” của ông là mơ chiếm Canada, Greenland, đuổi dân Gaza để xây resort, và bắt Ukraine buông súng nhường đất. Bộ Ngoại giao Mỹ lại đổi tên Viện Hòa Bình thành “Viện Hòa Bình Donald J. Trump”, treo bảng hiệu sáng choang như showroom xuất khẩu phong trào nịnh toàn cầu.

Hòa bình, từ lý tưởng chung của nhân loại, biến thành thương hiệu cá nhân, thành franchise. Không còn là kết thúc chiến tranh, mà là món quà khuyến mãi đi kèm quyền lực. Người ta không trao giải cho hòa bình, họ trao giải cho cái tôi của Trump.

Hòa Bình kiểu Trump không phải để chấm dứt đổ máu, mà để mở rộng thị trường nịnh. “Hòa bình” trở thành đạo cụ trang trí trên sân khấu chính trị, hơn là cam kết đạo đức.

TÔI CHỐNG TRUMP VÌ TÔI VẪN CÒN TRÁI TIM

Cuối cùng, lý do tôi chống Trump rất giản dị.

Vì tôi yêu con người.
Vì tôi không chịu nổi cảnh trẻ thơ khóc đi tìm cha mẹ bị bắt đi như tội phạm.
Vì tôi không muốn thấy công dân Mỹ bị đối xử như kẻ lạ trên chính đất nước mình.
Vì tôi không muốn hàng triệu gia đình sống trong nỗi ám ảnh mỗi khi bước ra khỏi cửa nhà.
Và vì tôi không muốn nước Mỹ – nơi tôi đang tị nạn Cộng sản – trở thành chốn mà sự tàn nhẫn được tôn lên như sức mạnh, còn hỗn loạn được khoác áo “phong cách lãnh đạo”.

Tôi không chống ông ta vì chuyện đảng phái. Tôi chống ông ta vì tôi vẫn còn trái tim. Và tôi tin, nếu anh cũng còn trái tim, anh sẽ hiểu điều đó.

Tác giả : Nhật Trần (chỉnh sửa Gibbs VIETBF)

Tại một thị trấn nhỏ thuộc tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc), bà Ngô 50 tuổi, giáo viên tiểu học, bất ngờ trở thành đề tài bàn tán trong trường học. Trong giờ giải lao, bà mỉm cười nói với đồng nghiệp: “Tôi đã duy trì thói quen mỗi ngày ăn một quả cà chua suốt một năm. Hôm nay đi khám sức khỏe, mong bác sĩ cho tin vui”.

Thói quen này bắt đầu vào mùa xuân năm ngoái, sau khi tình cờ đọc được một bài viết về lợi ích dinh dưỡng của cà chua, đặc biệt là vitamin C và lycopene (lycopene là hoạt chất chống oxy hóa mạnh có trong cà chua, được nghiên cứu có khả năng hỗ trợ bảo vệ tế bào). Bà hy vọng việc ăn đều đặn có thể cải thiện làn da và tăng cường sức đề kháng.

Ngày khám sức khỏe, bà đến bệnh viện từ sớm, làm thủ tục và ngồi chờ gọi tên. Khi bác sĩ xem xong kết quả, ông bất ngờ nói: “Cholesterol và huyết áp của cô đều đang ở mức rất tốt, da dẻ cũng có độ đàn hồi và sắc khí tốt. Điều này có liên quan đến chế độ ăn của cô”.

Bà Ngô vui vẻ hỏi lại: “Có phải vì tôi kiên trì ăn cà chua mỗi ngày không?”. Bác sĩ xác nhận đúng là có tác động tích cực, nhưng nhấn mạnh thêm: cà chua tốt, nhưng chính sự cân bằng trong khẩu phần ăn mới là yếu tố then chốt .

Trong buổi tư vấn, bác sĩ cũng giải thích rằng lycopene trong cà chua được nhiều nghiên cứu liên hệ đến việc giảm nguy cơ một số bệnh ung thư , đặc biệt là ung thư tuyến tiền liệt và dạ dày. Việc thường xuyên bổ sung rau quả còn giúp tăng chất xơ, hệ tiêu hóa hoạt động ổn định hơn.

Cảm thấy được khích lệ, bà Ngô quyết định không chỉ tiếp tục duy trì thói quen này mà còn chia sẻ lối sống lành mạnh cho học sinh và bạn bè. Bà tổ chức các buổi nói chuyện nhỏ tại trường, hướng dẫn cách ăn đa dạng thực phẩm và tăng lượng rau củ một cách tự nhiên trong bữa ăn.

Cà chua và người mắc bệnh, có phải ai cũng phù hợp?

Trong một buổi giao lưu, một phụ huynh lo lắng đặt câu hỏi: “Bố tôi bị đái tháo đường. Ông cũng ăn cà chua mỗi ngày. Liệu lượng đường trong cà chua có ảnh hưởng không?”.

Bác sĩ giải thích rằng: Điều quan trọng vẫn là kiểm soát tổng thể khẩu phần và chỉ số đường huyết. Cà chua vẫn có thể sử dụng, nhưng người bệnh cần theo dõi đường máu thường xuyên và điều chỉnh theo tư vấn y tế.

Cũng trong buổi chia sẻ, một cư dân khác đặt vấn đề: “Tôi nghe nói ăn nhiều cà chua có thể làm tăng nguy cơ bệnh gout (gút), có đúng không? Vậy phải ăn bao nhiêu thì phù hợp?”.

Bác sĩ cho biết, cà chua dù là thực phẩm lành mạnh nhưng không loại rau quả nào thích hợp tuyệt đối cho mọi đối tượng . Cà chua có chứa lượng oxalat và kali nhất định, vì thế người bị sỏi thận, suy thận hoặc gout cần có hướng dẫn riêng , hạn chế hoặc điều chỉnh lượng phù hợp.

Với người khỏe mạnh, bác sĩ khuyến nghị trung bình 1 đến 2 quả cà chua mỗi ngày là mức hợp lý.

Thời gian trôi qua, các hoạt động tuyên truyền sức khỏe của bà Ngô đã tạo ảnh hưởng rõ rệt trong cộng đồng. Nhiều người dân bắt đầu quan tâm hơn đến chế độ ăn, đặc biệt là thói quen tăng rau quả tự nhiên trong bữa ăn.

Trong một buổi nói chuyện gần đây, bà chia sẻ chi tiết trải nghiệm và tác động tích cực lên cơ thể sau một năm đều đặn ăn cà chua, từ làn da đến các chỉ số tim mạch. Chủ đề này gợi lên nhiều thảo luận, giúp người dân chú ý đến cách ăn uống khoa học thay vì chạy theo trào lưu.

Câu chuyện của bà Ngô cho thấy, một thói quen nhỏ nhưng duy trì đúng cách và có kiến thức, có thể tạo ra thay đổi lâu dài và mang lại lợi ích cho chính bản thân cũng như cộng đồng xung quanh.

Nguồn và ảnh: Sohu

Một người đàn ông cao tuổi ở Trung Quốc đã gây xôn xao cộng đồng mạng sau khi giấu hai thỏi vàng nhỏ bên trong một lọ tương ớt và gửi đi liên tỉnh. Hành động kỳ lạ này là một phần của chiêu trò lừa đảo nhằm tài trợ cho tài khoản giao dịch chứng khoán của ông.

Vụ việc xảy ra tại Thiên Tân, miền bắc Trung Quốc. Cảnh sát địa phương nhận được cảnh báo chống gian lận, cho thấy một người đàn ông lớn tuổi tên Zhao đang liên lạc với những kẻ lừa đảo.

Sĩ quan cảnh sát Li Ruifang nhanh chóng đến tìm ông Zhao để thẩm vấn. Ban đầu, ông Zhao một mực phủ nhận, khẳng định: "Tôi không bị lừa. Tôi chỉ trò chuyện bình thường với một người bạn về cổ phiếu."
Ẩn giấu hai thỏi vàng 30 gram trong lọ tương ớt

Sĩ quan Li Ruifang sau đó đã thay đổi chiến thuật. Cô bắt đầu trò chuyện với ông Zhao như một nhà đầu tư đồng nghiệp, giải thích các thủ tục đầu tư hợp pháp và vạch trần các chiêu trò lừa đảo phổ biến.

Sau gần hai giờ đồng hồ, ông Zhao cuối cùng cũng chịu mở lời. Ông thừa nhận đã tìm thấy quảng cáo về "mẹo cổ phiếu kiếm tiền" trên một nền tảng video ngắn.

Sau khi quét mã QR, ông đã tải xuống một ứng dụng giao dịch. Theo hướng dẫn của những kẻ tự xưng là "người nội bộ", ông bị lừa mua vàng và gửi qua đường bưu điện để "đổi lấy tiền mặt".

Khi được hỏi về gói hàng, ông Zhao ban đầu nói đó là "thức ăn tặng bạn". Cuối cùng, ông thú nhận đã giấu hai thỏi vàng, tổng cộng nặng 30 gram, bên trong lọ tương ớt theo chỉ dẫn của kẻ lừa đảo.

Cuộc giải cứu gói hàng khẩn cấp của cảnh sát

Sĩ quan Li sau đó nói với ông Zhao: "Nếu ông vẫn không tin đó là lừa đảo, hãy thử rút tiền từ ứng dụng xem sao." Ông Zhao thử nhưng thất bại nhiều lần và nhận ra mình đã bị lừa.

Cảnh sát ngay lập tức liên hệ với tổng đài dịch vụ khách hàng của công ty vận chuyển, yêu cầu chặn gói hàng khẩn cấp. Gói hàng chứa hai thỏi vàng đã được chặn thành công và được sắp xếp để hoàn trả.

Cảnh sát đã giúp cụ ông lấy lại được vàng và tiền

Cảnh sát đã trả lại hai thỏi vàng cho ông Zhao và giúp ông thu hồi 34.000 nhân dân tệ (tương đương 120 triệu đồng) mà ông đã đầu tư trước đó.

Vụ việc này đã được Đài Phát thanh và Truyền hình Thiên Tân đưa tin, gây ra nhiều bình luận hài hước trên mạng. Tuy nhiên, nó cũng là lời cảnh báo về các chiêu trò lừa đảo tài chính nhắm vào những người lớn tuổi ở Trung Quốc.

Nguồn: SCMP

Theo như trước đó một ngày, chính quyền Manila đã lên án Trung Quốc bắn ba quả pháo sáng từ đá Subi về phía một máy bay Philippines đang tuần tra thường lệ ở Biển Đông, trong khi đó Nhật Bản cũng lên án chiến đấu cơ Trung Quốc lại gây sự cố «nguy hiểm» khi hướng radar về phía máy bay quân sự Nhật Bản ở gần quần đảo Okinawa trong vào ngày 07/12/2025.

Những hành động này diễn ra trong bối cảnh quân đội Trung Quốc đang tiến hành cuộc tập trận hàng hải thường niên nhưng năm nay có « quy mô lớn chưa từng có ».

« Bị gọi dậy và ứng biến một cuộc “điểm báo chí khẩn cấp” lúc 2 giờ sáng, với gương mặt đặc biệt nghiêm trọng, bộ trưởng Quốc Phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi không giấu vẻ tức giận. Ông nói :

« Hôm qua (06/12), máy bay Trung Quốc đã hai lần chĩa radar điều khiển hỏa lực vào chiến đấu cơ Nhật Bản. Đây là một hành động nguy hiểm và rõ ràng mang tính thù địch xét về mặt quân sự. Hành động này đã vượt quá phạm vi cần thiết để bảo đảm an toàn cho cuộc tập trận hải quân mà Trung Quốc đang tiến hành. Do đó, chính phủ Nhật Bản đã chính thức gửi công hàm phản đối và kiên quyết yêu cầu Bắc Kinh có biện pháp để sự cố đáng tiếc như này không tái diễn ».

Thông tin được công bố đúng một tháng sau khi thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đưa ra những phát biểu gây tranh cãi về Đài Loan tại Quốc Hội. Ngày 07/11, bà khẳng định rằng nếu quân đội Trung Quốc chặn các đường tuyến hàng hải quanh đảo Đài Loan, Nhật Bản sẽ có lý do chính đáng để can thiệp, kể cả bằng biện pháp quân sự nếu cần thiết.

Kể từ đó, Bắc Kinh đã liên tiếp có những biện pháp đáp trả Tokyo. Thủ tướng Sanae Takaichi từ chối rút lại tuyên bố và từ đó, căng thẳng ngày càng leo thang giữa hai nước. Thứ Sáu 05/12, đại sứ quán Nhật Bản tại Bắc Kinh đã quyết định khuyến cáo khoảng 100.000 kiều dân Nhật đang sinh sống tại Trung Quốc nên hết sức thận trọng ».

Trong buổi tiếp đồng nhiệm Úc Richard Marles tại Tokyo ngày hôm nay (07/12), bộ trưởng Quốc Phòng Shinjiro Koizumi khẳng định Nhật Bản sẽ đáp trả « một cách mạnh mẽ và bình tĩnh » để duy trì ổn định và hòa bình trong khu vực. Trung Quốc phản đối, « yêu cầu Nhật Bản ngay lập tức chấm dứt hành vi vu khống và phỉ báng », theo tuyên bố ngày 07/12 của đại tá Vương Học Mạnh, phát ngôn viên của hải quân Trung Quốc. Bắc Kinh cáo buộc chính máy bay Nhật Bản đã nhiều lần tiếp cận, gây nhiễu cho hải quân Trung Quốc khi lực lượng này đang tiến hành cuộc tập trận không quân được thông báo trước tại eo biển Miyako.

Về sự cố với máy bay Philipines ngày 06/12, theo AP, chính quyền Manila cho biết ba pháo sáng được bắn từ đá Subi, hiện do Trung Quốc kiểm soát, trong quần đảo Trường Sa ở Biển Đông. Sự cố được « máy báy của Cục đánh bắt và thủy sản Philippines ghi hình lại ». Chuẩn đô đốc Jay Tarriela thuộc Lực lượng bảo vệ bờ biển Philippines cho biết « phi hành đoàn an toàn và hoàn thành nhiệm vụ ».

Nga - Trung Quốc lại tập trận chung

Hôm qua, 07/12/2025, bộ Quốc Phòng Trung Quốc thông báo tổ chức cuộc tập trận chung « chống tên lửa », lần thứ ba với Nga. Theo trang mạng của bộ Quốc Phòng Trung Quốc, được Reuters trích dẫn, cuộc tập trận diễn ra vào đầu tháng 12, tại một địa điểm không xác định trên lãnh thổ Nga. Bắc Kinh nhấn mạnh « cuộc tập trận này không nhắm vào bất cứ bên thứ ba nào hoặc phản ứng với bất cứ tình hình quốc tế nào ».

Ngay trước khi Nga xâm lược Ukraina vào năm 2022, hai bên đã nâng cấp quan hệ lên đối tác chiến lược « không giới hạn », cam kết tiến hành các cuộc diễn tập quân sự thường xuyên, tăng cường sự phối hợp giữa lực lượng hai nước. Vào tháng 11, hai nước đã có cuộc đàm phán về phòng thủ tên lửa và ổn định chiến lược. Hồi tháng 8/2025, Matxcơva và Bắc Kinh đã tổ chức các cuộc tập trận chống tàu ngầm tại biển Nhật Bản.

Trung Quốc cũng đã nhiều lần bị cáo buộc hỗ trợ cỗ máy chiến tranh của Nga. Gần đây, trang Kiev Independent đã tiết lộ rằng nhiều sĩ quan và đại diện của các nhà sản xuất thiết bị Quốc Phòng đã « bí mật » đến Nga, để đàm phán về việc mua bán vũ khí, đạn dược của Nga. Theo các tài liệu rò rỉ, hợp đồng gần đây nhất là vào tháng 4/2025, Trung Quốc được cho là đã đặt mua 37 xe chiến đấu bộ binh, 11 súng chống tăng, 11 xe bọc thép chở quân, bốn xe chỉ huy, nhiều hệ thống dù để thả các xe này từ máy bay, cũng như đạn dược, thiết bị thả dù cho máy bay quân sự Il-78MK-90A và trang thiết bị cho lính dù. Tổng giá trị hợp đồng lên đến 585 triệu đôla, dự trù được chuyển giao vào năm 2027, vào thời điểm mà nhiều chuyên gia dự báo khả năng căng thẳng tại eo biển Đài Loan gia tăng.

Tất cả các thông tin này chưa từng được hai nước công bố. Tuy nhiên, tập đoàn Rostec của Nga đã ám chỉ đến thương vụ này vào năm 2024, trên trang mạng của mình, thông báo rằng Rosoboronexport đã đề nghị trang bị cho lực lượng lính dù nước ngoài.

Súp lơ

Súp lơ trắng và súp lơ xanh đều được đánh giá là ít dư lượng thuốc trừ sâu. Nghiên cứu từ USDA Pesticide Data Program cho thấy chỉ khoảng 10% mẫu súp lơ có dư lượng thuốc trừ sâu, và mức độ này thường dưới ngưỡng cho phép. Lớp lá dày bao quanh và thời gian sinh trưởng ngắn giúp súp lơ ít cần đến hóa chất bảo vệ.

Loại rau này chứa nhiều vitamin, khoáng chất như vitamin C, A, K, B9, kali, giúp tăng cường hệ thống miễn dịch và sức khoẻ tổng thể. Chất xơ của súp lơ giúp giảm cholesterol trong máu, giảm nguy cơ mắc bệnh tim và cải thiện tiêu hoá. Nghiên cứu cho thấy chế độ ăn nhiều chất xơ giúp duy trì sức khỏe đường ruột, ngăn ngừa táo bón.

Một nghiên cứu công bố trên Tạp chí Khoa học Dinh dưỡng cho thấy tiêu thụ nhiều rau họ cải, bao gồm súp lơ, có liên quan đến việc giảm nguy cơ mắc một số loại ung thư. Súp lơ cũng rất ít calo, hỗ trợ quá trình kiểm soát cân nặng, giảm cân khoa học.

Hành tây

Hành tây nằm trong danh sách các loại trái cây và rau quả có dư lượng thuốc trừ sâu thấp nhất do tổ chức Environmental Working Group (EWG) của Mỹ xếp hạng. Theo tổ chức EWG, chỉ dưới 10% hành tây được lấy mẫu có dư lượng thuốc trừ sâu. Mùi hăng của hành tây có thể giúp xua đuổi muỗi, kiến và các loại côn trùng khác.

Hành tây cũng là nguyên liệu không thể thiếu trong các món xào ngày Tết. Hành tây chứa nhiều vitamin C, có thể giúp tăng cường hệ miễn dịch, tăng sinh collagen và tăng khả năng hấp thụ sắt. Vitamin B trong hành tây đóng vai trò quan trọng giúp thúc đẩy khả năng trao đổi chất, sản xuất hồng cầu và chức năng thần kinh.

Hành tây cung cấp kali, chất chống oxy hoá có lợi cho tim mạch giúp chống viêm, hạ huyết áp, giảm nguy cơ mắc bệnh tim. Ăn hành tây được chứng minh có thể làm giảm đáng kể lượng đường trong máu qua một nghiên cứu năm 2010. Hành tây còn có thể cải thiện mật độ xương, hỗ trợ sức khỏe đường ruột…

Cà rốt

Cà rốt được các chuyên gia đánh giá ít nguy cơ nhiễm thuốc bảo vệ thực vật do loại củ này mọc sâu trong lòng đất, thuốc trừ sâu rất khó để thẩm thấu vào củ. Cà rốt cũng ít bị sâu bọ tấn công và thời gian bảo quản dài, làm giảm lượng thuốc trừ sâu.

Cà rốt mang lại nhiều lợi ích sức khoẻ như tốt cho mắt bởi loại củ này chứa beta-carotene có tác dụng ngăn ngừa các bệnh về mắt liên quan đến tuổi tác, tăng cường hệ miễn dịch ngăn ngừa bệnh mùa lạnh, cảm cúm, giúp làn da khỏe mạnh hơn, hỗ trợ sức khoẻ tiêu hoá…

Một bài đánh giá năm 2022 trên Tạp chí quốc tế về nghiên cứu sáng tạo trong kỹ thuật và quản lý cho thấy cà rốt có thể hỗ trợ làm giảm cholesterol, ngăn tình trạng huyết áp cao và bệnh tim. Trong khi đó một đánh giá năm 2020 chỉ ra tác dụng tăng cường trí nhớ, giảm nguy cơ suy giảm nhận thức của loại củ này.

Đậu bắp

Đậu bắp là một loại rau có dư lượng thuốc trừ sâu rất thấp. Theo USDA Pesticide Data Program, chỉ khoảng 5% mẫu đậu bắp được kiểm tra có dư lượng thuốc trừ sâu, và các chất này thường ở mức không đáng kể. Ngoài ra, đậu bắp có khả năng sinh trưởng nhanh và ít bị sâu bệnh tấn công, giúp giảm sự phụ thuộc vào hóa chất bảo vệ thực vật.

Một số nghiên cứu cho thấy lượng nhầy trong đậu bắp có thể hỗ trợ giảm hấp thu glucose từ ruột, giúp kiểm soát lượng đường trong máu. Đậu bắp giàu chất sắt, kali, kẽm… giúp bổ sung các chất dinh dưỡng tái tạo máu, tránh nguy cơ thiếu máu. Loại rau này rất tốt cho hệ tiêu hoá, hỗ trợ cải thiện chức năng tiêu hoá. Nguồn vitamin K và folate trong đậu bắp cũng ngăn ngừa tình trạng mất canxi, loãng xương.

(Theo Healthline)

Trong bữa cơm của nhiều gia đình Việt, có một loại cá nhỏ, bình dị, thường chỉ được xem như món ăn dân dã. Thế nhưng trong các tài liệu y học cổ truyền, loài cá này lại được liệt vào nhóm “đại bổ”, giúp ích khí, kiện tỳ, phục hồi cơ thể suy nhược. Đó chính là cá diếc – món quà từ ruộng đồng mà nhiều người dùng hoài nhưng chưa từng biết hết giá trị thật.

Trong các ghi chép Đông y cổ, cá diếc (Carassius auratus gibelio) được mô tả là “vị ngọt nhạt, tính ấm, không độc, tác dụng bổ tỳ vị, ích khí, hành thủy, tiêu thũng”. Thông tin này được trích dẫn trong bài “Cá diếc bổ tỳ vị, tiêu viêm” của Sức khỏe & Đời sống, cho thấy loài cá nhỏ bé này vốn có vị trí quan trọng trong ẩm thực dưỡng sinh của người Việt.

Trang Bệnh viện Quận 5 TP.HCM cũng xác nhận cá diếc chứa nhiều dưỡng chất thiết yếu, gồm omega-3, vitamin A, D, E, B1, B6, cùng canxi, sắt, phốt pho, phù hợp cho người mới ốm dậy, người suy nhược hoặc phụ nữ sau sinh. Nhiều thầy thuốc dân gian thậm chí còn xếp cá diếc vào nhóm “thực phẩm bổ hư, ổn trung, kiện tỳ” – tức có khả năng phục hồi cơ thể rất tốt.

Không chỉ bổ dưỡng, cá diếc còn mang đậm tính Việt. Từ đồng bằng Bắc Bộ đến các vùng ruộng lúa miền Trung, miền Tây, cá diếc luôn là loài cá quen thuộc. Trong dân gian, món cháo cá diếc nấu gừng, hoặc cá diếc kho nghệ, thường được nấu cho phụ nữ mang thai hay người mới ốm dậy – một thói quen truyền đời phản ánh niềm tin vào giá trị “dưỡng sinh” của loài cá này.

Vì sao cá diếc ngày càng được chuộng?

Cá diếc là loài cá sống ở vùng nước ngọt tĩnh như ao, hồ tự nhiên, ruộng lúa ngập, nên từ lâu đã gắn bó với đời sống ngư dân Việt Nam. Loài cá này thường được bắt bằng lưới mắt nhỏ, lờ, đó, hoặc cần câu, tùy tập quán từng vùng. Cá diếc tự nhiên có kích thước nhỏ nhưng thịt ngọt, chắc và thơm, được nhiều người nội trợ ưa chuộng.

Bên cạnh nguồn tự nhiên, cá diếc hiện còn được nuôi thương phẩm ở nhiều địa phương. Theo các chuyên trang về thủy hải sản, cá diếc là đối tượng dễ nuôi, ít bệnh, tăng trưởng ổn định, có thể thu hoạch sau 4–6 tháng. Nhờ khả năng thích nghi tốt và chi phí nuôi thấp, cá diếc trở thành lựa chọn phổ biến trong mô hình nuôi thủy sản nông hộ, từ đó giúp thị trường luôn có nguồn cung dồi dào.

Các cơ sở giống như Trại cá Tân Dũng (Đồng Nai) cũng cung cấp cá giống với mức giá từ 650–1.000 đồng/con, cho thấy loại cá này có đầu ra và nhu cầu ổn định. Việc nuôi rộng rãi khiến cá diếc luôn có mặt tại chợ, siêu thị hoặc cửa hàng thủy sản, đảm bảo mức giá hợp lý cho người tiêu dùng.

Về giá bán lẻ, trang thương mại thủy sản aiOne ghi nhận cá diếc tươi hiện được bán với mức 45.000 – 75.000 đồng/kg, tùy kích cỡ và vùng miền. Một số cửa hàng như Vườn Nhà Mình (Hà Nội) đưa ra mức khoảng 70.000 đồng/kg cho loại cá 3–5 con/kg. Nhờ giá thành dễ tiếp cận, cá diếc trở thành món ăn quen thuộc trong bữa cơm của hàng triệu gia đình Việt.

1. Tuổi Sửu

Người tuổi Sửu vốn trầm tính, làm việc chắc chắn và hiếm khi mạo hiểm. Họ không thích nói nhiều, càng không khoe thành tích, nhưng lại là mẫu người âm thầm gây dựng nền tảng tài chính vững chắc.

Thời điểm cuối năm này, vận trình tài lộc của tuổi Sửu có chuyển biến rõ rệt. Công việc của họ đang dần đi vào giai đoạn ổn định, những dự án từng trì trệ bất ngờ thông suốt, khách hàng mới tìm đến nhiều hơn. Chính nhờ sự bền bỉ và thái độ làm việc “chậm mà chắc”, tuổi Sửu được cấp trên tin tưởng giao cho nhiệm vụ quan trọng, kéo theo tiền thưởng và các khoản phụ cấp tăng đáng kể.

Về tài lộc, người tuổi Sửu cuối năm sẽ có lộc để dành nhờ bất động sản và tài sản tích lũy trước đó bắt đầu gia tăng giá trị. Họ cũng dễ thu được lợi nhuận từ những khoản đầu tư dài hạn gửi ngân hàng, trái phiếu hoặc tích lũy vàng. Càng gần tết, tổng tài sản ròng của người tuổi Sửu dự kiến tăng mạnh, giúp họ bước sang năm mới với nền tảng tài chính vững vàng.

2. Tuổi Dậu

Tuổi Dậu là mẫu người thông minh, chăm chỉ và rất biết cách kiểm soát chi tiêu. Họ ít khi để đồng tiền “chảy đi vô ích” mà luôn có kế hoạch tích lũy rõ ràng. Nhờ vậy, dù xuất phát điểm không quá cao, tuổi Dậu vẫn có thể âm thầm xây dựng khối tài sản ấn tượng.

Cuối năm là giai đoạn vận may của tuổi Dậu bùng nổ. Con giáp này sẽ được quý nhân hỗ trợ trong công việc, các hợp đồng đang đàm phán có khả năng ký kết trơn tru, giúp tạo ra nguồn thu lớn trong thời gian ngắn. Những người tuổi Dậu làm kinh doanh càng thuận lợi hơn: hàng hóa bán chạy, dòng tiền luân chuyển tốt, lãi ròng tăng mạnh nhờ nhu cầu tiêu dùng cao dịp cuối năm.

Một điểm nổi bật nữa là bản mệnh này rất biết cách khiến “tiền đẻ ra tiền”. Họ có khả năng phân tích thị trường nhạy bén, dễ nắm được cơ hội đầu tư sinh lợi như chứng khoán, cổ tức hoặc sản phẩm tài chính linh hoạt. Cuối năm cũng là thời điểm họ gặt hái lợi nhuận từ những khoản đầu tư này. Với sự tính toán kỹ lưỡng và may mắn đi kèm, tài sản ròng của người tuổi Dậu tăng vọt, đưa họ vào nhóm những con giáp giàu có dịp cuối năm.

3. Tuổi Mão

Tuổi Mão thường có tính cách nhẹ nhàng, ít phô trương nhưng lại sở hữu năng lực thuyết phục và khả năng quản trị công việc rất tốt. Trong nhiều tháng qua, người tuổi Mão đã nỗ lực vượt qua không ít khó khăn về tài chính và công việc. Bước sang cuối năm, vận trình của họ thay đổi theo hướng tích cực bất ngờ.

Trong sự nghiệp, tuổi Mão liên tục gặp cơ hội để thể hiện năng lực. Các dự án từng bế tắc được giải quyết, doanh số đạt hoặc vượt mục tiêu. Một số người tuổi Mão còn được đề xuất tăng lương, thăng chức hoặc nhận dự án mới giúp nâng thu nhập lên mức cao hơn.

Về tài lộc, cuối năm là dịp tuổi Mão hưởng lợi từ những khoản thu phụ: thưởng dự án, thưởng doanh số, thưởng Tết sớm… Người làm kinh doanh lại càng thuận lợi khi sản phẩm được thị trường đón nhận tốt. Đây cũng là thời điểm tuổi Mão “hồi vốn” cho những khoản đầu tư trước đó. Nhờ vậy, năm nay con giáp này sẽ có một cái tết thật đủ đầy, viên mãn.

4. Tuổi Hợi

Người tuổi Hợi vốn hiền hòa, thường được nhiều người yêu quý. Họ không phải kiểu người bon chen, nhưng lại hay gặp may, luôn nhận được sự hỗ trợ từ quý nhân đúng lúc. Cuối năm nay, vận tài lộc của tuổi Hợi bước vào giai đoạn “vượng phát”, mở ra nhiều cơ hội kiếm tiền đáng kể.

Theo tử vi, công việc của tuổi Hợi những tháng cuối năm sẽ trôi chảy bất ngờ. Với người làm công ăn lương, đây là thời điểm họ dễ có thưởng nóng, thưởng quý hoặc các khoản phúc lợi giá trị.

Đặc biệt, tuổi Hợi có khả năng “gặp may từ trên trời rơi xuống” vào cuối năm: trúng thưởng, được biếu tặng, nhận thêm khoản thu bất ngờ. Khi tiền bạc hanh thông, tâm lý thoải mái, họ cũng mạnh dạn hơn trong đầu tư và đạt hiệu quả tốt.

Theo Sohu

*Thông tin chỉ mang tính tham khảo và chiêm nghiệm.

Chúng ta đang sống trong một kỷ nguyên mà tốc độ phát triển xã hội, kinh tế đã vượt xa những quy chuẩn cũ. Tuy nhiên, có một tư duy lỗi thời vẫn dai dẳng tồn tại trong tiềm thức của nhiều thế hệ: trông chờ con cái báo hiếu và cung phụng khi về già. Đối với những người đã có sẵn nền tảng tài chính vững chắc, đây có thể là một "đặc ân" hay "món quà tinh thần" tô điểm thêm cho cuộc sống viên mãn. Nhưng đối với đại đa số người lao động phổ thông, đặc biệt là những người có điều kiện kinh tế khó khăn, việc đặt cược toàn bộ sự an toàn tuổi già vào con cái là một canh bạc mạo hiểm, thậm chí là một ảo tưởng nguy hiểm cần phải được xóa bỏ ngay lập tức.

Trước hết, hãy nhìn vào thực tế nghiệt ngã: Con bạn có thực sự đủ khả năng không? Gánh nặng cuộc sống hiện đại đè lên vai thế hệ trẻ là vô cùng lớn. Chi phí nhà ở, giáo dục, y tế ngày càng leo thang. Nếu con cái bạn đang vật lộn để "tự nuôi sống" bản thân, lo cho gia đình nhỏ của chúng và cố gắng tích lũy cho tương lai riêng, thì việc bạn trông mong chúng "gánh vác" thêm cuộc sống của bạn là một sự vô lý, thiếu thực tế.

Đừng quá ngây thơ. Nếu con bạn còn đang chật vật mưu sinh, thì việc chúng chu cấp cho bạn không phải là "báo hiếu", mà là một gánh nặng khổng lồ có thể bóp nghẹt tương lai của chính chúng. Tư duy "nuôi con để sau này dựa vào" cần phải được thay thế bằng tư duy "tạo điều kiện cho con tự lập, còn mình tự chủ". Chỉ khi con cái đủ mạnh mẽ và độc lập, sự hỗ trợ của chúng (nếu có) mới thực sự là sự "tặng thêm", là "thêm hoa trên gấm", chứ không phải là "cứu cánh" hay "nguồn sống" duy nhất của bạn.

Vạch xuất phát tiền bạc và tư duy nghèo khó

Thực tế xã hội càng khiến sự phân hóa giàu nghèo trở nên rõ rệt. Cha mẹ có điều kiện kinh tế tốt có thể cung cấp cho con cái những điều kiện giáo dục, môi trường và tư duy vượt trội. Họ có tiền để đưa con đi du lịch, khám phá, học các lớp kỹ năng, tiếp xúc với những mối quan hệ chất lượng, giúp con mở rộng tầm nhìn và thiết lập một vạch xuất phát cao hơn hẳn.

Ngược lại, con cái sinh ra trong các gia đình nghèo khó lại thường tiếp xúc với một thứ còn nguy hiểm hơn cả sự thiếu thốn vật chất: Tư duy nghèo khó. Cha mẹ nghèo thường vì áp lực cuộc sống mà không có đủ thời gian và nguồn lực để đầu tư vào giáo dục và phát triển tư duy cho con. Đôi khi, chính những lối suy nghĩ giới hạn, sợ rủi ro, chỉ tập trung vào cái lợi trước mắt của cha mẹ lại vô tình "di truyền" sang con cái. Kết quả là một vòng luẩn quẩn: Con nhà nghèo vẫn khó thoát khỏi cảnh nghèo.

Vì vậy, nếu bạn là cha mẹ nghèo, điều quan trọng nhất bạn có thể làm không phải là nuôi hy vọng mơ hồ về việc con sẽ đổi đời để nuôi mình, mà là tập trung vào việc cải thiện cuộc sống và tài chính của chính mình ngay từ bây giờ. Hãy trở thành tấm gương về sự nỗ lực, về việc học hỏi và thay đổi tư duy. Đừng đặt gánh nặng không thể chịu đựng lên vai con cái chỉ vì sự bất lực hay thiếu chuẩn bị của chính bạn.
Nắm giữ quyền chủ động của cuộc đời

Nguyên tắc sống cơ bản và cốt lõi nhất là: Bạn phải là người làm chủ cuộc đời mình. Đừng bao giờ trao quyền kiểm soát cuộc đời, sự an toàn tài chính hay hạnh phúc tuổi già của bạn cho bất kỳ ai, kể cả con cái.

Con cái, dù là huyết thống ruột thịt, cũng là những cá thể độc lập với những ước mơ, trách nhiệm và cuộc sống riêng. Khi còn nhỏ, chúng cần dựa vào bạn để sinh tồn, nhưng khi trưởng thành, mối quan hệ này phải chuyển đổi thành sự tôn trọng và đồng hành, chứ không phải sự lệ thuộc.

Nếu bạn đặt hy vọng vào con cái để "giải cứu" mình khỏi cảnh nghèo khó hay lo toan tuổi già, bạn đang vô tình tạo ra một mối quan hệ thiếu lành mạnh và đầy áp lực. Hãy nhớ câu châm ngôn sâu sắc: "Ai dựa dẫm vào bạn, người đó sẽ thích bạn; bạn dựa dẫm vào ai, người đó sẽ ghét bạn". Dù mối quan hệ cha mẹ - con cái là thiêng liêng, nhưng sự phụ thuộc tài chính quá mức vẫn có thể biến sự yêu thương, kính trọng thành sự khó chịu, thậm chí là oán trách.

Giải pháp duy nhất là hãy tập trung vào việc tự chuẩn bị cho tuổi già của mình. Hãy bắt đầu tiết kiệm, học hỏi các kiến thức quản lý tài chính cá nhân, đầu tư nhỏ lẻ (nếu có thể), và quan trọng nhất là giữ gìn sức khỏe. Sức khỏe và tiền tiết kiệm chính là "bảo hiểm" tốt nhất, là nền tảng vững chắc nhất cho một cuộc sống tuổi già an yên và tự chủ.

Hãy sống một cuộc đời tỉnh táo, nhận thức rõ bản chất của các mối quan hệ và không ngừng nỗ lực vì bản thân. Khi bạn tự lo được cho mình, bạn không những không trở thành gánh nặng mà còn trở thành một điểm tựa tinh thần vững chãi cho con cái. Đó mới là ý nghĩa thực sự của việc làm cha mẹ và sống một cuộc đời có trách nhiệm.

Nhân vật chính của ca bệnh là cô Tôn (bút danh), sống tại thành phố Tế Nam, người gặp tai nạn lao động hồi tháng 4 khiến tai trái và phần lớn da đầu bị máy móc cuốn xé, vì vậy phần tai bị đứt không được ghép lại ngay mà được chuyển xuống… mu bàn chân của bệnh nhân nhận được sự chú ý vì trường hợp đặc biệt xảy ra với mình.

Một ca phẫu thuật hy hữu vừa được Bệnh viện tỉnh Sơn Đông (Trung Quốc) thực hiện thành công, mở ra thêm hy vọng cho những bệnh nhân gặp chấn thương nghiêm trọng vùng đầu mặt. Nhân vật chính của ca bệnh là cô Tôn (bút danh), sống tại thành phố Tế Nam, người gặp tai nạn lao động hồi tháng 4 khiến tai trái và phần lớn da đầu bị máy móc cuốn xé.

Theo thông tin từ Sơn Đông Nhật báo, tai trái của cô bị đứt rời hoàn toàn, kéo theo lớp da đầu và da cổ bị rách toạc. Khi nhập viện, phần tai bị đứt đã rời cơ thể quá lâu và vết thương vùng đầu đã nhiễm trùng nặng, khiến việc ghép trả lại vị trí ban đầu không thể thực hiện ngay. Trong bối cảnh đó, các bác sĩ đứng trước lựa chọn khó: hoặc bỏ phần tai bị đứt, hoặc tìm cách duy trì sự sống của mô tai chờ vùng đầu phục hồi.
Phó trưởng khoa Phẫu thuật Tay Chân và Vi phẫu, bác sĩ Khâu Thẩm Cường, cho biết: “Việc cứu sống bệnh nhân không khó, nhưng giữ được tai và khôi phục gương mặt là thử thách vô cùng lớn, giống như bước đi trên lưỡi dao”. Chính từ những cân nhắc này, ê-kíp đã đề xuất phương án “ghép dị vị”, một giải pháp đòi hỏi kỹ thuật vi phẫu tinh vi.

Theo đó, phần tai bị đứt không được ghép lại ngay mà được chuyển xuống… mu bàn chân của bệnh nhân. Các bác sĩ nối những mạch máu nhỏ có đường kính chỉ 0,2–0,3 mm để thiết lập nguồn nuôi tạm thời cho mô tai. Mu bàn chân được chọn vì đặc tính da tương thích với mô tai và có hệ thống mạch máu nhỏ phù hợp để duy trì nuôi dưỡng, hạn chế hoại tử.

Trong suốt 5 tháng “ký gửi” trên mu bàn chân, cô Tôn phải mang giày rộng, đi lại cẩn thận và kiểm tra sự phát triển của phần tai mỗi ngày. Đến tháng 10, khi phần da đầu được tái tạo đã lành lặn và ổn định, bác sĩ tiến hành ca phẫu thuật thứ hai để “đưa tai về nhà”.

Ca tái tạo kết thúc thành công: phần tai được nuôi dưỡng trong nhiều tháng đã được ghép trở lại đúng vị trí trên khuôn mặt bệnh nhân, các mô mềm và đường nối mạch máu hoạt động tốt. Nhóm phẫu thuật đánh giá đây là một dấu mốc đáng chú ý của y học vi phẫu tại địa phương, đồng thời là câu chuyện truyền cảm hứng về nghị lực của bệnh nhân lẫn nỗ lực của đội ngũ bác sĩ trong hành trình giành lại hình hài cho cô Tôn.

PHÁN QUYẾT 2–1 LÀM RÚNG ĐỘNG GIỚI HÀNH PHÁP

Tại Washington D.C., một bản án tưởng chừng khô khan về kỹ thuật pháp lý lại đang làm rung chuyển cả mô hình nhà nước liên bang Mỹ. Tòa Phúc thẩm Hoa Kỳ cho Địa phận Quận Columbia vừa tuyên một phán quyết 2–1, khẳng định Tổng thống – cụ thể là Donald J. Trump, và rộng hơn là mọi tổng tư lệnh trong tương lai – có quyền tự do bãi nhiệm các thành viên của Ủy ban Quan hệ Lao động Quốc gia (NLRB) và Ủy ban Bảo vệ Hệ thống Công trạng (MSPB) mà không cần nêu lý do “chính đáng”. Nói cách khác, những chiếc ghế từng được coi là “an toàn nhiệm kỳ”, chỉ bị đụng đến khi có “thiếu hiệu năng, lơ là nhiệm vụ hay sai phạm nghiêm trọng”, giờ đây đã được tòa án xem như các vị trí hành pháp thuần túy, lệ thuộc trực tiếp vào ý chí của Nhà Trắng.

Ý kiến đa số do Thẩm phán Gregory Katsas chấp bút, cùng với sự đồng thuận của Thẩm phán Justin Walker – cả hai đều là người do Trump bổ nhiệm – dựa thẳng vào xu hướng mới của Tối cao Pháp viện: củng cố “thuyết tổng thống thống nhất” (unitary executive). Thông điệp cốt lõi: Quốc hội không được tự ý dựng những “bức tường cách ly” để che chắn các viên chức thực thi quyền hành pháp đáng kể khỏi sự kiểm soát của Tổng thống.

HAI NỮ ỦY VIÊN VÀ CUỘC CHIẾN QUANH CHIẾC GHẾ “KHÔNG THỂ BỊ ĐUỔI”

Đằng sau phán quyết là hai vụ kiện được gộp chung. Một bên là Cathy A. Harris, thành viên – và cũng là chủ tịch Đảng Dân chủ – của MSPB, người bị chính quyền Trump cho thôi chức giữa nhiệm kỳ. Bên kia là Gwynne A. Wilcox, nữ ủy viên Dân chủ của NLRB do Biden bổ nhiệm, cũng bị Trump “trảm” vào tháng Giêng năm nay, cùng với cố vấn pháp lý của hội đồng. Cả Harris lẫn Wilcox đều kiện để lấy lại ghế, viện dẫn luật liên bang quy định họ chỉ có thể bị cách chức vì “lý do chính đáng”.

Tòa Quận D.C. ban đầu đứng về phía họ. Thẩm phán Beryl Howell so sánh Trump với “vua” hay “nhà độc tài”, cho rằng tổng thống không có thẩm quyền bãi nhiệm tùy tiện các ủy viên NLRB. Một thẩm phán khác – Rudolph Contreras – cũng phục chức cho Cathy Harris, coi việc bãi nhiệm không nêu lý do là trái luật. Trong mắt nhiều người, đó là nỗ lực bảo vệ tính “độc lập” của các cơ quan vốn được lập ra để đứng ngoài sức ép chính trị trực tiếp.

Nhưng Tòa Phúc thẩm D.C. đã lật ngược hoàn toàn. Với cách đọc Hiến pháp nghiêng về củng cố quyền lực Hành pháp, tòa tuyên bố những tấm “áo giáp nhiệm kỳ” mà Quốc hội khoác cho NLRB và MSPB là vi hiến, bởi chúng che chắn các viên chức đang nắm trong tay “quyền hành pháp đáng kể” khỏi sự giám sát tối hậu của tổng thống được dân bầu.

NLRB / MSPB: CÒN “ĐỘC LẬP” HAY ĐÃ LÀ CÁNH TAY HÀNH PHÁP?

Trọng tâm tranh luận nằm ở chỗ: NLRB và MSPB là “cơ quan độc lập” kiểu cũ như Ủy ban Mậu dịch Liên bang (FTC) những năm 1930, hay thực chất là cánh tay nối dài của Hành pháp hiện đại? Các thẩm phán đa số đã trả lời không chút quanh co: cả hai đang làm những việc rất… hành pháp.

NLRB không chỉ xử vài vụ kiện lẻ tẻ. Cơ quan này có quyền ban hành các quy định mang tính ràng buộc trên toàn quốc, định hình lại luật chơi thương lượng tập thể giữa công đoàn và chủ doanh nghiệp. Thông qua từng phán quyết, NLRB không chỉ “giải thích luật” mà thường xuyên viết lại chính sách lao động quốc gia, viện dẫn những cân nhắc chính sách rộng lớn và không ngại đảo chiều tiền lệ mỗi khi thành phần chính trị trong hội đồng thay đổi. Không dừng lại ở giấy mực, NLRB còn có quyền yêu cầu khôi phục chức vụ, trả lương truy thu, thậm chí bồi thường thiệt hại – những biện pháp khắc phục mang nặng tính thực thi.

MSPB cũng vậy, thậm chí còn nắm dao đằng chuôi trên đời sống công chức liên bang. Hội đồng này có thể lật ngược các quyết định kỷ luật, áp đặt hình phạt với cơ quan, ra lệnh bồi thường, phục chức và trả chi phí luật sư cho nhân viên. Nói thẳng, MSPB có thể “chặn tay” cả các bộ trưởng, nếu thấy họ kỷ luật nhân viên trái luật.

Từ những thực tế đó, tòa phúc thẩm kết luận: đây không còn là những “ủy ban kiểu Humphrey’s Executor” của thập niên 1930 nữa. Khi một cơ quan vừa làm quy phạm, vừa xử lý tranh chấp, vừa ra tay thực thi, thì các ủy viên của nó đang cầm trong tay quyền hành pháp đáng kể. Mà đã là quyền hành pháp, thì Hiến pháp – theo cách hiểu hiện tại của đa số thẩm phán liên bang – đòi hỏi phải đặt dưới quyền kiểm soát cuối cùng của Tổng thống.

TỪ SEILA LAW ĐẾN HARRIS V. BESSENT: BƯỚC ĐI TIẾP THEO CỦA “TỔNG THỐNG THỐNG NHẤT”

Phán quyết ở D.C. không xuất hiện trong khoảng chân không pháp lý. Nó ăn khớp với cả chuỗi quyết định gần đây của Tối cao Pháp viện: từ Seila Law (về Cục Bảo vệ Tài chính Người tiêu dùng), đến Collins kiện Yellen (về Cơ quan Tài chính Nhà ở Liên bang), và Trump kiện Hoa Kỳ (về quyền miễn trừ hình sự). Tất cả đều đi chung một hướng: thu hẹp không gian “độc lập” của các cơ quan hành chính, trả lại cho tổng thống quyền bãi nhiệm các viên chức nắm quyền lực lớn.


Trong vụ NLRB và MSPB, Tối cao Pháp viện đã sớm gửi tín hiệu từ đầu năm 2025 khi tạm dừng các phán quyết của tòa cấp dưới phục chức Gwynne Wilcox và Cathy Harris, với lý do có khả năng hai cơ quan này đang “thực thi quyền hành pháp đáng kể” nên các lớp bảo vệ nhiệm kỳ có thể vi hiến. Chánh án Roberts đã ký lệnh tạm dừng đó – một dấu hiệu cho thấy đa số ở Tối cao Pháp viện không mặn mà với việc để các hội đồng “độc lập” đứng chắn giữa Tổng thống và bộ máy hành pháp.


D.C. Circuit giờ chỉ đơn giản là đi hết quãng đường mà Tối cao Pháp viện đã vạch sẵn. Từ chỗ giới hạn thẩm quyền của các giám đốc cơ quan đơn nhất (như giám đốc CFPB), lập luận “tổng thống phải được bãi nhiệm người nắm quyền lực hành pháp” đang lan sang cả các ủy ban nhiều thành viên như NLRB, MSPB – và xa hơn, có thể là FTC, SEC, FCC… trong tương lai gần.

LO NGẠI: CON ĐƯỜNG CAO TỐC HƯỚNG VỀ MỘT NHÀ NƯỚC TỔNG THỐNG TOÀN QUYỀN?

Không phải ai cũng vỗ tay trước phán quyết này. Thẩm phán Florence Pan – người duy nhất bất đồng – cảnh báo rằng tước bỏ hoàn toàn các lớp bảo vệ nhiệm kỳ sẽ kéo các cơ quan vốn được thiết kế để cân bằng quyền lực về gần hơn với ý chí chính trị ngắn hạn của Nhà Trắng, làm suy yếu nguyên tắc “các cơ quan độc lập” mà án lệ Humphrey’s Executor đã dựng lên từ năm 1935.


Giới chỉ trích nói thẳng: khi mọi viên chức thực thi quyền lực đáng kể đều có thể bị sa thải ngay lập tức vì không chiều ý tổng thống, nguy cơ trượt dài sang tự trị hành pháp là có thật. Những cơ quan như NLRB hay MSPB tồn tại để bảo vệ công nhân, công chức khỏi sự lạm quyền của Nhà nước và giới chủ. Nay nếu mỗi khi thay chính quyền là thay luôn người ngồi ghế, và người ngồi ghế biết rằng chỉ cần “trái ý” là mất việc, thì lý tưởng “cân bằng – kiềm chế” sẽ ngày càng mong manh.

Ngược lại, phe ủng hộ lại ca ngợi đây là “chiến thắng cho trách nhiệm giải trình”: nếu NLRB hay MSPB có thể bóp méo chính sách mà không chịu trách nhiệm trước cử tri, thì tốt hơn là để tổng thống – người do cử tri trực tiếp chọn – chịu trách nhiệm chính trị về mọi quyết định, kể cả quyết định nhân sự. Đằng sau tranh luận pháp lý là câu hỏi chính trị: chúng ta sợ một tổng thống quyền lực, hay sợ một “nhà nước ngầm” quan chức nhiệm kỳ không thể bãi nhiệm hơn?

SAU TRUMP, BẤT KỲ AI VÀO NHÀ TRẮNG CŨNG THỪA HƯỞNG QUYỀN LỰC MỚI

Một điều cần nhớ: phán quyết này không “đóng gói” riêng cho Trump. Nó sẽ nằm đó, trong hệ thống án lệ, dành cho bất kỳ ai đặt chân vào Nhà Trắng về sau – dù là Cộng hòa, Dân chủ hay một gương mặt nào đó chưa xuất hiện trên sân khấu chính trị hôm nay. Những người vui mừng vì tổng thống mình ưa thích vừa thắng một trận lớn trước “giới quan chức D.C.” cũng nên tự hỏi: ngày mai, khi đối thủ chính trị của mình lên nắm quyền, họ cũng sẽ cầm trong tay lưỡi dao bãi nhiệm sắc bén tương tự.

Tòa Phúc thẩm D.C. vừa viết thêm một chương mới vào câu chuyện lâu dài giữa Quốc hội, Tổng thống và các cơ quan độc lập. Ở đó, bóng của các phán quyết Seila Law, Collins, Trump v. United States… vẫn còn in rõ, và phía trước, Tối cao Pháp viện nhiều khả năng sẽ còn tiến xa hơn nữa trong việc “dọn sạch” các rào chắn với quyền bãi nhiệm.

Câu hỏi còn lại không chỉ là kỹ thuật pháp lý. Đó là bài toán về mô hình nhà nước mà người Mỹ muốn chọn: một Hành pháp mạnh, sẵn sàng “điều khiển” mọi cơ quan; hay một mạng lưới cơ quan độc lập, đôi khi chậm chạp, rối rắm, nhưng tạo ra nhiều lớp phanh trước cơn bốc đồng của quyền lực?

Dù thích hay ghét Trump, chúng ta khó có thể phủ nhận: với phán quyết mới của Tòa Phúc thẩm D.C., chiếc ghế tổng thống Mỹ vừa được nâng cao thêm một bậc. Và một khi bậc thềm quyền lực đã được xây thêm, hiếm khi nào lịch sử lại tự giác phá bỏ nó.

Theo như có những điều đã thay đổi khi công nghệ tái định hình chiến trường và mở ra những con đường mới, nhơ những nữ binh sĩ trẻ tuổi có biệt danh Monka không thấy có vai trò chiến đấu nào phù hợp với mình, từ khi quân Nga bắt đầu tiến hành chiến dịch quân sự xâm lược đất nước Ukraine gần 4 năm qua.

Năm ngoái, Monka gia nhập quân đội với tư cách phi công điều khiển FPV (drone tầm ngắn, quan sát từ góc nhìn thứ nhất), sau khi từ bỏ công việc quản lý một nhà hàng ở nước ngoài và trở về Ukraine để phục vụ đất nước, theo ABC News.

Sự thay đổi của Monka là một phần của xu hướng lớn hơn: ngày càng nhiều phụ nữ Ukraine tham gia các vị trí chiến đấu, điều mà các quan chức quân sự cho biết chỉ có thể thực hiện được nhờ sự chuyển đổi công nghệ trong chiến tranh hiện đại.

“Công nghệ cho phép chúng tôi đưa đạn dược đến mục tiêu mà không cần phải tự mang trên tay hay chạy tới tuyến đầu - thật khó tin”, Monka nói. Cô hiện phục vụ trong Tiểu đoàn Hệ thống Không người lái thuộc Quân đoàn số 3. Monka và nhiều phụ nữ khác tuân thủ quy định quân đội, chỉ dùng biệt danh.

Theo Bộ Quốc phòng Ukraine, hơn 70.000 phụ nữ đang phục vụ trong quân đội năm 2025, tăng 20% so với năm 2022, trong đó hơn 5.500 người được trực tiếp triển khai tại tiền tuyến.

Một số đơn vị đã chủ động tuyển dụng phụ nữ nhằm mở rộng lực lượng - dấu hiệu cho thấy Ukraine đang tìm cách củng cố quân đội trong bối cảnh các cuộc đàm phán hòa bình có thể đặt ra giới hạn về quy mô quân số trong tương lai.

Lãnh đạo ở Kiev, cũng như nhiều binh sĩ như Monka, xem quân đội là một trong số ít những bảo đảm an ninh mà Ukraine có trước Nga.

“Chúng tôi cần mọi người - kỹ sư, phi công, chuyên gia IT, lập trình viên, chúng tôi đơn giản là cần chất xám. Không quan trọng là đàn ông hay phụ nữ. Điều quan trọng là ai sẵn sàng làm việc chăm chỉ”, cô nói.

Phi công Drone - nhiệm vụ chiến đấu phổ biến nhất đối với các nữ chiến binh

Theo các quan chức quân sự Ukraine, điều khiển drone là một trong những nhiệm vụ chiến đấu được phụ nữ lựa chọn nhiều nhất.

Imla, 27 tuổi, thuộc đơn vị Kraken 1654, đã từ bỏ sự nghiệp vận động viên khúc côn cầu chuyên nghiệp để gia nhập quân đội. Ban đầu cô dự định trở thành quân y chiến đấu.

Trong 6 tháng đầu làm y tá trung đội, cô phải học cách bay drone. Cô bắt đầu với drone nhỏ rồi chuyển sang loại lớn có mang bom, trước khi chính thức chuyển sang làm phi công drone toàn thời gian.

Cô vẫn nhớ rõ chuyến bay đầu tiên - một nhiệm vụ trinh sát. Lúc nhận điều khiển, tay cô run không ngừng.

“Thực lòng, có lúc tôi muốn khóc. Nhưng dần dần, bạn tích lũy kinh nghiệm và trở nên tự tin hơn", cô nhớ lại.

Quân đoàn Khartiia đã tăng số lượng phụ nữ trong hàng ngũ thêm 20% kể từ năm 2024. Sáu tháng trước, lữ đoàn triển khai chiến dịch tuyển dụng phụ nữ cho các vị trí chiến đấu và kỹ thuật, phối hợp với Quỹ Dignitas - tổ chức hỗ trợ Ukraine thông qua đổi mới công nghệ và các dự án phát triển xã hội.

“Những tháng gần đây, hàng chục phụ nữ đã gia nhập với chúng tôi trong các vai trò chiến đấu và làm việc rất hiệu quả”, ông Volodymyr Dehtyarov, phụ trách truyền thông của Khartiia, cho biết.

“Càng có nhiều công nghệ như drone, càng nhiều nghề vốn được xem là của nam giới trở nên phù hợp cho mọi người", ông Dehtyarov nói thêm.

Thực tế khó khăn: Định kiến vẫn tồn tại

Quân đội Ukraine về bản chất vẫn mang tính truyền thống, và một số đơn vị chưa tạo điều kiện cho phụ nữ.

Nữ binh sĩ 25 tuổi biệt danh Yaha gia nhập quân đội năm 2023 và ban đầu chỉ làm công việc giấy tờ. Ba tháng sau, cô xin tham gia các khóa học drone. Khi đó, chỉ huy không mấy mặn mà và còn gợi ý cô... vào bếp thay cho đầu bếp.

“Điều đó khiến tôi rất khó chịu, vì không nghĩ rằng sẽ gặp những giới hạn nghiêm ngặt và môi trường thiếu thoải mái như vậy”, cô nói.

Trong lúc làm việc ở bếp, cô tranh thủ mọi thời gian rảnh để đọc tài liệu hướng dẫn drone, luyện mô phỏng và tập tại các câu lạc bộ máy tính với bộ điều khiển do chính cô mua.

“Tôi thích việc có thể tấn công từ xa. Tôi nghĩ đó là tương lai", cô nói.

Cuối cùng, cô trở thành phi công drone ném bom thuộc Lữ đoàn số 9.

“Chiến tranh không hề hay ho hay hào nhoáng. Nó là đau đớn, khổ sở và mất mát. Bạn chỉ làm vì muốn thay đổi tình hình. Nhưng bạn không phải siêu nhân. Bạn cũng chỉ là một con người”, cô nói.

Chibi, 20 tuổi, kỹ thuật viên FPV thuộc Lữ đoàn Khartiia, chuẩn bị drone cho chiến trường từ một tầng hầm ẩm tối gần tiền tuyến miền đông Ukraine.

Cô từng đối mặt với định kiến rằng phụ nữ không giỏi kỹ thuật. Nhưng một đồng đội nam đã hỗ trợ cô những bước đầu. Cô nhận ra mình thích kỹ thuật FPV hơn là làm phi công drone.

“Cần có nhiều phụ nữ hơn trong quân đội. Càng nhiều phụ nữ, thái độ đối với họ sẽ càng tốt hơn”, Chibi nói, mái tóc nhuộm hồng và xanh đậm.

Ukraine nỗ lực tuyển thêm quân nhân, bao gồm cả nữ

Bà Olha Meloshyna, phát ngôn viên Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine cho biết quan niệm việc điều khiển drone là công việc an toàn hơn là sai lầm bởi Nga rất tích cực săn tìm và tấn công các tổ drone.

Đơn vị của bà chứng kiến nhiều phụ nữ chuyển sang các vai trò công nghệ: điều khiển drone, sửa chữa drone, tác chiến điện tử, trong bối cảnh drone trở thành công cụ chủ đạo để tấn công và trinh sát.

Hiện 4,2% lực lượng Không người lái là phụ nữ, con số bà cho là đáng kể vì tất cả họ đều tự nguyện nhập ngũ.

“Chúng tôi là một phần của quân đội Ukraine mới hình thành trong thời chiến. Vì vậy, về khía cạnh giới, chúng tôi không phân biệt - điều quan trọng là ý chí và động lực,” bà nói.

Lực lượng này đang triển khai chiến dịch tuyển dụng tập trung vào truyền thông, hướng tới chiêu mộ 15.000 quân nhân mới, bao gồm phụ nữ.

“Hệ thống Không người lái được tạo nên bởi con người - cả nam và nữ. Không drone nào tự hoạt động. Nó cần sự tham gia của con người", bà Meloshyna nhấn mạnh.

PARIS LẠI ĐỘI VƯƠNG MIỆN, BANGKOK GIỮ NGÔI THÀNH PHỐ ĐÔNG KHÁCH NHẤT

Nếu có một “hoa hậu vũ trụ” dành cho các thành phố, thì năm 2025 chiếc vương miện ấy lại một lần nữa được đặt lên đầu Paris. Lần thứ năm liên tiếp, thủ đô nước Pháp được xếp hạng là thành phố hấp dẫn nhất thế giới, dựa trên một bảng xếp hạng tính đủ thứ: từ du lịch, bền vững, sức khỏe – an toàn cho đến sức mạnh kinh tế.
Notre Dame vừa mở cửa trở lại, chiếc cúp Champions League lần đầu tiên của PSG cũng được rước về đây, khiến “Kinh đô Ánh sáng” càng rực rỡ. Cái giá của hào quang, tất nhiên, không rẻ: Bảo tàng Louvre thông báo tăng phí vào cửa thêm 45% cho du khách ngoài khu vực Kinh tế châu Âu từ đầu năm mới – thêm một minh họa sống động cho xu hướng “đi du lịch thời lạm phát”.

Trong top 10 điểm đến hấp dẫn nhất năm 2025, châu Âu vẫn chiếm thế áp đảo: Madrid giữ vị trí số 2, Rome và Milan lần lượt đứng thứ 4 và 5, Amsterdam ở số 7 và Barcelona leo lên số 8. Trái ngược, London tiếp tục trượt dài, rơi xuống tận hạng 18, bị đánh giá yếu về chính sách du lịch, an toàn, sức bền môi trường, dù hạ tầng du lịch vẫn thuộc hàng tốt nhất thế giới.

CHÂU Á BỨC TỐC: TỪ TOKYO, SINGAPORE, SEOUL ĐẾN BANGKOK 30,3 TRIỆU KHÁCH

Nếu Paris là “hoa hậu”, thì Bangkok là “nữ hoàng bán vé” của ngành du lịch toàn cầu. Thành phố bên sông Chao Phraya một lần nữa được dự báo là điểm đến đông khách quốc tế nhất hành tinh trong năm 2025, với con số ước tính 30,3 triệu lượt – gần gấp mười lần dân số chính thức. Hong Kong đứng thứ 2 với 23,2 triệu, London thứ 3 (22,7 triệu), còn Macao – “Las Vegas của Trung Quốc” – xếp thứ 4 với 20,4 triệu lượt khách.

Danh sách top 10 thành phố đón khách quốc tế năm nay phản ánh rất rõ bản đồ du lịch mới: Istanbul, Dubai, Mecca, Antalya, Paris và Kuala Lumpur lần lượt nối đuôi. Du lịch không chỉ là chuyện “Tây” nữa; những trung tâm Hồi giáo, những thành phố nghỉ dưỡng ven Địa Trung Hải, những đô thị nhiệt đới châu Á đang trở thành điểm đến đại chúng.

Ở mảng hạ tầng và sức hút tổng thể, châu Á – Thái Bình Dương bứt lên mạnh. Tokyo đứng thứ 3 trong bảng xếp hạng điểm đến, lại còn đầu tư lớn cho sân bay Narita với đường băng mới, tăng gấp đôi công suất vào năm 2039. Singapore (hạng 9) và Seoul (hạng 10) đều được đánh giá cao về khả năng “đón và giữ” khách bằng dịch vụ tinh gọn, văn minh và hạ tầng sạch – xanh. New York là thành phố Mỹ duy nhất lọt top 10 (hạng 6), trong khi Los Angeles leo lên hạng 13. Orlando không vào top 10 về tổng thể, nhưng lại dẫn đầu thế giới về hiệu quả du lịch nhờ cú hích của công viên giải trí Epic Universe, các nâng cấp ở Sea World, Disney World và cả việc đăng cai 6 trận FIFA Club World Cup – minh chứng rằng “đi chơi” bây giờ là tổ hợp của bóng đá + tàu lượn + nghỉ dưỡng.

KỶ LỤC MỚI TRÊN MÂY, DƯỚI BIỂN: KHÁCH SẠN CAO NHẤT, HẦM RAIL DƯỚI BIỂN DÀI NHẤT

Dubai lại một lần nữa chứng minh khẩu hiệu “chỉ có trời là giới hạn” bằng việc khai trương khách sạn cao nhất thế giới: Ciel Dubai Marina cao 377 mét, vươn lên từ một mảnh đất nhỏ hơn cả sân bóng. Kiến trúc sư buộc phải nghĩ theo chiều dọc: khi đất không thể nở ngang, chỉ còn cách cho tòa nhà mọc thẳng lên trời.

Ở đầu kia châu Á, Rosewood Hong Kong – tòa tháp bên bờ Cửu Long – được xướng tên là khách sạn tốt nhất thế giới năm 2025. Xếp ngay sau là Four Seasons Bangkok bên sông Chao Phraya. Giữa rừng lựa chọn, có vẻ như hai xu hướng vẫn thắng thế: hoặc là view sông, hoặc là view biển.

Trong khi đó, Na Uy âm thầm theo đuổi tham vọng khác: đường hầm đường sắt dài nhất và sâu nhất dưới biển. Dự án Rogfast dài khoảng 17 dặm, chui dưới đáy biển Bắc, sẽ rút ngắn thời gian di chuyển giữa các thành phố và biến những chuyến phà kéo dài thành câu chuyện quá khứ.

Trung Quốc thì tiếp tục “chơi lớn” bằng những cây cầu bay trong mây. Cầu Đại canyon Huaijang tại Quý Châu được gọi là cây cầu cao nhất thế giới, với mặt cầu cao hơn mặt sông bên dưới hơn 600 mét. Ở phía tây Ấn Độ, cây cầu Chenab tại Kashmir đã trở thành cầu đường sắt cao nhất thế giới, nối Kashmir với phần còn lại của Ấn Độ, vắt qua sông như một nét bút thép giữa núi non.

Và ở Seoul, có những người đàn ông lầm lũi làm việc ở độ cao mà chúng ta chỉ dám nhìn… qua kính máy bay. Jang Woo-seok – một thợ lau kính kỳ cựu – mỗi ngày treo mình trên 125 tầng của tháp Lotte World Tower, làm nghề chỉ có một sai sót là đổi bằng mạng sống. Trong khi khách du lịch chụp ảnh selfie với skyline, có những bàn tay lặng lẽ giữ cho bầu trời kính ấy luôn trong vắt.

DU LỊCH THẾ GIỚI CHUYỂN HƯỚNG: ÍT NGƯỜI HƠN, Ở LÂU HƠN, TRẢ NHIỀU HƠN

Nhưng không phải nơi nào cũng vui vẻ trước làn sóng du khách ập đến. Overtourism – quá tải du lịch – đã biến nhiều thành phố thành sân khấu đông nghẹt, nơi dân bản địa chỉ còn là diễn viên quần chúng trong đời sống chính mình. Vì vậy, một xu hướng mới đang nổi lên: nhắm vào “giá trị”, không còn chạy theo “số lượng”. Thành phố không mong thêm thật nhiều khách chỉ đến một ngày, mà muốn có những người ở lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn, tôn trọng môi trường và văn hóa bản địa hơn.

Hệ quả rất cụ thể: phí vào cửa, phí xin visa, phí ủy quyền du lịch điện tử… đồng loạt tăng. Anh, Mỹ đều đã tăng phí. Liên minh châu Âu chuẩn bị áp dụng hệ thống cấp phép du lịch điện tử mới với mức lệ phí cao hơn. Nhật cũng tính chuyện tăng phí visa, đồng thời lên kế hoạch cho một hệ thống tương tự có thể vận hành vào năm 2028. Khi thế giới “siết cổng”, du khách tương lai sẽ phải tính toán kỹ hơn: mỗi chuyến đi đắt đỏ hơn, nhưng có lẽ cũng vì thế mà đáng nhớ hơn.

VIÊNG CHĂN – THỦ ĐÔ XHCN TRẺ NHẤT VÀ “BÍ MẬT NHỎ” BÊN BỜ MÊ KÔNG

Giữa những bảng xếp hạng, những con số chạm trần và những cây cầu leo lên trời, có một nơi gần như đứng ngoài mọi cuộc thi đua – Viêng Chăn. Thủ đô của Lào, nằm bình thản bên sông Mê Kông, bước sang năm thứ 50 với vai trò trung tâm của nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào – thủ đô “non trẻ” nhất trong các thủ đô cộng sản còn tồn tại (Beijing, Havana, Hà Nội, Bình Nhưỡng là những cái tên còn lại).

Đây không phải “Bangkok trên sông Mê Kông”. Lào không có biển, lại bị kẹp giữa những người khổng lồ du lịch như Thái Lan, Việt Nam, Trung Quốc, nên lượng khách khiêm tốn hơn rất nhiều. Không có skyline rực sáng, không có tàu điện ngầm chằng chịt, sân bay ở Viêng Chăn chỉ vỏn vẹn vài gate với các chuyến bay ngắn trong khu vực.

Nhưng chính sự “thiếu” đó lại tạo nên một Viêng Chăn rất riêng. Một thành phố 850.000 dân, nóng ẩm, chậm rãi, nơi xe máy chạy ngang những ngôi chùa Phật giáo và các tòa nhà chính phủ kiểu brutalist thấp tầng. Nơi những buổi chiều, người ta ngồi trên ghế nhựa ngoài công viên, ăn đồ nướng, uống Beerlao, cờ đỏ xanh với vòng tròn trắng tung bay trên các xe hàng rong. Vài quán Starbucks vừa mở cửa, chiếc cốc in chữ “Vientiane” bất ngờ trở thành món đồ sưu tầm. Một khách sạn DoubleTree by Hilton lấp lánh như “người tiên phong” của các thương hiệu phương Tây.

Du khách tới đây thường ghé Tháp Chiến thắng Patuxai – Khải Hoàn Môn kiểu Lào – và chùa Wat Si Saket với hàng ngàn tượng Phật nhỏ xếp sát nhau trên các hốc tường. Trời nóng, ẩm, nắng đổ xuống những con đường thấp thoáng bóng cọ, nhưng trong cái nóng ấy là một nhịp sống mềm, không gấp gáp, không chen lấn.

LÀO TRÊN ĐƯỜNG THAY ĐỔI: TÀU CAO TỐC, KHÁCH TÀU VÀ GIẤC MƠ 5 TRIỆU DU KHÁCH

Kinh tế Lào một thập niên qua có tăng trưởng, nhưng bị bào mòn bởi lạm phát, đồng tiền mất giá, lương thực tế giảm. Nhiều lao động trẻ rời quê sang Thái Lan làm việc trong nhà hàng, khách sạn, công trường. Ngôn ngữ gần gũi, phim ảnh, âm nhạc Thái tràn ngập, khiến đường biên giữa hai nền văn hóa mờ đi. Ai ở lại, nếu có học vấn, lại càng được săn đón, bởi “chất xám” đang dần trở thành tài nguyên hiếm.

Du lịch được coi là một trong những bánh răng quan trọng để kéo kinh tế đi lên. Năm 2025, Lào đón khoảng 3 triệu khách, trong khi láng giềng Thái Lan là 32 triệu. Mục tiêu mà chính phủ đặt ra là 5 triệu khách mỗi năm – một con số không hề nhỏ với một đất nước còn nhiều bom mìn chưa nổ hơn là resort 5 sao.

Đòn bẩy rõ ràng nhất chính là đường sắt cao tốc do Trung Quốc hậu thuẫn, nối Côn Minh – Luang Prabang – Vang Vieng – Viêng Chăn. Hành trình Viêng Chăn – Luang Prabang giờ chỉ mất hai tiếng, thay vì cả ngày lắc lư trên đường đèo bụi bặm. Một thị trường mới được mở ra: du khách Trung Quốc đi tàu xuống Lào, được miễn visa nếu đặt tour với công ty phía Lào, mang theo dòng tiền, tiếng Hoa, những tấm ảnh check-in mới. Các biển hiệu tiếng Quan thoại bắt đầu mọc lên dọc đường ray, chào mời “hãy xuống đây, phía nam có nhiều điều thú vị”.

MỘT THÀNH PHỐ TỪNG BỊ DỘI BOM, VÀ GIẤC MƠ ĐƯỢC NHỚ BẰNG NỤ CƯỜI

Viêng Chăn không chỉ có chùa, bia lạnh và nhịp sống chậm. Nó còn mang trên mình một ký ức đen tối mà nhiều du khách không hề biết: từ 1964 đến 1973, trong “cuộc chiến bí mật”, Mỹ đã thả khoảng hai triệu tấn bom lên đất Lào, khiến nước này trở thành quốc gia bị ném bom nhiều nhất tính theo đầu người. Hơn 80 triệu bom bi chưa nổ còn nằm rải rác đâu đó, trở thành mối đe dọa âm thầm với nông dân, trẻ nhỏ.

Đó là lý do nhiều người sống ở đây khuyên khách du lịch nên dành thời gian ghé COPE – một trung tâm hỗ trợ nạn nhân bom mìn. Từ những chân giả treo trên tường, đến các câu chuyện về người mất người thân vì một vật kim loại nằm im suốt vài chục năm bỗng phát nổ, du khách bỗng hiểu rằng đằng sau vẻ hiền lành của Viêng Chăn là một lịch sử chằng chịt vết thương.

Vậy mà giữa bối cảnh ấy, vẫn có những người nước ngoài chọn ở lại, mở quán cà phê, dạy tiếng Anh, làm cho các tổ chức quốc tế hoặc làm việc từ xa. Sophie Steller – một phụ nữ Úc từng đến đây làm cho UNICEF năm 1999 – đã gắn bó với Viêng Chăn hơn hai thập kỷ, mở quán Sticky Fingers ngay trung tâm. “Tôi chưa bao giờ thấy chán ở đây – chưa từng,” cô nói. Những ngày rảnh, cô đạp xe, chèo thuyền quanh các mảng xanh, rồi lại trở về với quán nhỏ có nhân viên nói tiếng Anh, mở cửa cả Chủ nhật, để phục vụ những người đi qua thành phố này và bỗng thấy mình muốn ở lại lâu hơn dự kiến.

Giữa một thế giới du lịch đang lao đi bằng những kỷ lục mới – khách sạn cao nhất, cầu cao nhất, hầm dài nhất, thành phố đông khách nhất – vẫn có những nơi như Viêng Chăn, sống chậm bên bờ Mê Kông và không màng thứ hạng. Có lẽ, đó là lý do khiến bản đồ du lịch 2025 trở nên thú vị: bạn có thể xếp hàng trước Louvre ở Paris, chen chân trên phố đêm Bangkok, ngắm skyline Dubai từ căn phòng 70 tầng, rồi, một ngày nào đó, ngồi trên ghế nhựa ở Viêng Chăn, uống một chai Beerlao và nhận ra rằng đôi khi, “thành phố tốt nhất thế giới” chỉ là nơi làm bạn thấy mình thở dễ dàng hơn.

Theo như có một người con trai hiếu thảo đã thuê đoàn kinh kịch biểu diễn liên tục 3 ngày để tưởng niệm 20 năm ngày mất của mẹ. Đồng thời, để báo hiếu cho người mẹ nên đã mời cả làng xem kinh kịch, ăn uống miễn phí trong nhiều ngày nhân 20 năm ngày giỗ của người mẹ mình. Nhiều người cho rằng việc làm này vừa thể hiện chữ hiếu, vừa góp phần quảng bá nghệ thuật truyền thống. Một số ý kiến khác lại nhận định, khi cha mẹ còn sống mới là lúc cần báo hiếu.

Tại làng Nguyên Nhị Trang, trấn Mã Đầu Tiễn (An Dương, Hà Nam, Trung Quốc), một người con hiếu thảo đã thuê đoàn kinh kịch biểu diễn liên tục 3 ngày để tưởng niệm 20 năm ngày mất của mẹ. Đồng thời, người con trai còn mời dân làng ăn uống. Mọi hoạt động đều hoàn toàn miễn phí cho bà con, thông tin từ QQ.

Khung cảnh hàng vạn người chen kín trước sân khấu gây chú ý trên mạng xã hội, nhận về nhiều lượt bình luận. Đa số bày tỏ sự trân trọng, song vẫn có ý kiến cho rằng việc cúng giỗ nên tổ chức giản dị, phô trương quá lại thành không hay.

Ngày 1/12, ông Trương - thành viên đoàn kinh kịch Hà Nam - cho biết mỗi suất diễn có giá 40.000 tệ (gần 150 triệu). Trong 3 ngày, đoàn biểu diễn 6 suất, tổng chi phí 240.000 tệ (gần 900 triệu đồng), chưa tính tiền ăn uống do chủ lễ mời bà con.

Nhiều người cho rằng việc làm này vừa thể hiện chữ hiếu, vừa góp phần quảng bá nghệ thuật truyền thống. Một số ý kiến khác lại nhận định, khi cha mẹ còn sống mới là lúc cần báo hiếu.

Chia sẻ với phóng viên, ông Vương – người hỗ trợ tổ chức – cho biết, sự việc do anh trai ông chủ trì. Tuy nhiên, do bận việc, người này xin phép trao đổi lại sau. Đến ngày 2/12, phóng viên nhiều lần liên hệ nhưng không nhận được hồi đáp.

Trước đó, trong buổi lễ, anh trai ông Vương - người chủ trì, chủ chi buổi lễ nhưng không muốn lộ danh tính với truyền thông - từng lên sân khấu kể về cuộc đời người mẹ. Bà sinh năm 1942 trong một gia đình nông thôn ở Hà Bích, sớm mất cả cha lẫn mẹ.

Năm 1962, bà về làm dâu tại làng Nguyên Nhị Trang. Cuộc sống đói nghèo, chồng bà lại qua đời vì ung thư năm 1981, khi mới chỉ 40 tuổi. Một mình bà tảo tần nuôi 5 người con trưởng thành, dạy dỗ họ nên người. Bà mất năm 2005, hưởng thọ 63 tuổi.

Gia đình từng tổ chức lễ tưởng niệm 3 năm, 10 năm, và năm nay - giỗ 20 năm - họ tiếp tục làm giỗ lớn để nhắc nhớ con cháu về đức hy sinh của mẹ. Dù không còn sinh sống tại làng, gia đình cho biết có đến 200 tình nguyện viên trong thôn giúp nấu ăn, phát cơm, giữ gìn trật tự.

Một người dân trong làng kể rằng, riêng bữa trưa ngày 1/12 đã có hơn 10.000 người ở lại ăn uống. Trong 3 ngày, lượng người đổ về xem kinh kịch lên đến hàng chục nghìn, thậm chí có người lái xe từ tỉnh lân cận tới. Dù đông, sự kiện vẫn diễn ra trật tự nhờ lực lượng an ninh được bố trí dày.

Trước các ý kiến trái chiều trên mạng, nhiều cán bộ thị trấn Mã Đầu Tiễn xác nhận chương trình đã được báo cáo theo quy định. Đại diện Cục Dân chính khu vực cho biết, loại hình hoạt động này không bị hạn chế, chỉ cần được thông báo tới cơ quan chức năng địa phương.

MỘT CÚ ĐÁNH DRONE VÀ “LÁ CHẮN” KHÔNG CÒN TRỌN VẸN

Gần 40 năm sau thảm họa hạt nhân tồi tệ nhất lịch sử nhân loại, cái tên Chernobyl lại một lần nữa xuất hiện trên các bản tin báo động. Lần này không phải do lò phản ứng phát nổ hay một vụ rò rỉ bí ẩn, mà là vì chiến tranh hiện đại với những chiếc drone mang đầu đạn.
Theo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), vụ tấn công bằng drone ngày 14/2 năm nay đã “làm hư hại nghiêm trọng” lớp vỏ bảo vệ bên ngoài New Safe Confinement (NSC) – kết cấu thép khổng lồ đang bao phủ lò phản ứng số 4 của Chernobyl. Ngọn lửa bùng lên sau cú đánh trúng, lớp ốp bảo vệ bên ngoài bị phá vỡ, khiến lá chắn vốn được thiết kế để “giam chặt” phế tích phóng xạ nay “mất các chức năng an toàn cơ bản, trong đó có khả năng cô lập phóng xạ”, IAEA cảnh báo.
Ukraine cáo buộc Nga là bên phóng drone tấn công khu vực cấm Chernobyl, trong khi Moscow phủ nhận. Dù bên nào là thủ phạm, sự thật lạnh lùng vẫn không đổi: một công trình được xem là biểu tượng an toàn hạt nhân châu Âu vừa bị chiến tranh làm thủng lớp da bảo vệ.

VỎ BỌC THÉP KHỔNG LỒ TRỊ GIÁ 2,1 TỶ EURO

New Safe Confinement không phải một mái che bình thường. Đó là kết quả của một trong những nỗ lực hợp tác quốc tế lớn nhất trong lĩnh vực an toàn hạt nhân: một vòm thép dạng nhà chứa máy bay, có thể trượt trên đường ray, bao trùm toàn bộ lò phản ứng số 4 đã nổ. Được khởi công năm 2010 và hoàn tất năm 2019, công trình được thiết kế để tồn tại ít nhất 100 năm.
Chi phí xây dựng lên tới 2,1 tỷ euro, do hơn 45 quốc gia và tổ chức tài trợ thông qua Quỹ Chernobyl Shelter, dưới sự điều phối của Ngân hàng Tái thiết và Phát triển châu Âu. Châu Âu từng tự hào gọi đây là “sự hợp tác quốc tế lớn nhất trong lịch sử an toàn hạt nhân” – một lời cam kết rằng thảm họa 1986 sẽ bị nhốt chặt trong thép và bê tông.
Vì thế, khi IAEA tuyên bố lớp “áo giáp” ấy đã mất khả năng cô lập phóng xạ như thiết kế, cả thế giới hiểu đây không chỉ là chuyện vài tấm tôn bị thủng. Đó là câu hỏi đặt ra cho chính mô hình bảo vệ Chernobyl trong những thập kỷ tới.

IAEA: CẦN ĐẠI TU, KHÔNG THỂ CHỈ “DÁN BĂNG KÈO”

Trong báo cáo mới nhất, IAEA cho biết đã có những sửa chữa tạm thời trên mái NSC, nhưng đó chỉ là giải pháp cầm chừng. Tổng giám đốc Rafael Mariano Grossi nhấn mạnh cần “khôi phục kịp thời và toàn diện” để ngăn công trình xuống cấp thêm và bảo đảm an toàn hạt nhân lâu dài. Tin mừng duy nhất là hệ thống chịu lực và hệ thống giám sát vẫn không bị hư hại vĩnh viễn.
IAEA hiện có phái bộ thường trực tại Chernobyl và cam kết “tiếp tục làm mọi điều có thể” để hỗ trợ Ukraine trong việc khôi phục an toàn cho mái vòm che. Nhưng giữa một cuộc chiến dai dẳng, ngân sách cạn kiệt, hạ tầng dân sự khắp nơi bị đánh phá, câu chuyện “đại tu Chernobyl” không còn là dự án kỹ thuật thuần túy; nó là bài toán chính trị, tài chính và an ninh xuyên biên giới.

KHI CHIẾN TRANH CHẠM TAY VÀO VẾT THƯƠNG HẠT NHÂN CŨ

Đây không phải lần đầu Chernobyl trở thành điểm nóng trong cuộc chiến Nga–Ukraine. Ngay những ngày đầu khi Moscow mở chiến dịch xâm lược toàn diện năm 2022, quân Nga đã tràn vào vùng cấm, chiếm giữ nhà máy và bắt nhân viên Ukraine làm con tin trong hơn một tháng. Những hình ảnh binh sĩ đào chiến hào, chạy xe bọc thép trong khu vực nhiễm xạ từng khiến cộng đồng quốc tế “lạnh gáy”: chỉ một sai sót, bụi phóng xạ bị xới lên cũng đủ tạo nên một cuộc khủng hoảng môi trường mới.
Giờ đây, đến lượt drone – vũ khí tiêu biểu của chiến tranh thế kỷ 21 – bay qua mái vòm thép được thiết kế cho 100 năm yên ổn. Chernobyl từng là biểu tượng cho sự liều lĩnh và che đậy của một nhà nước; giờ nó lại trở thành biểu tượng cho việc chiến tranh hiện đại có thể chạm tới những nơi lẽ ra phải được để yên.

NHỚ LẠI ĐÊM 26/4/1986: VẾT CẮT CHƯA BAO GIỜ LIỀN DA

Đêm 26/4/1986, một vụ nổ làm rung chuyển lò phản ứng số 4 tại nhà máy điện hạt nhân Chernobyl, khi đó thuộc Liên Xô. Mái lò bị xé toạc, lửa bốc lên mang theo bụi phóng xạ bay qua bầu trời. Đám mây vô hình ấy rơi xuống Ukraine, Belarus, Nga và trôi xa hơn nữa, khiến cả một vùng rộng lớn nhiễm xạ.
Hơn 30 người tử vong trong những ngày đầu vì phơi nhiễm nặng, hàng ngàn người khác – lính cứu hỏa, công nhân, cư dân – sau này mang trong mình các triệu chứng của phóng xạ: ung thư tuyến giáp, bệnh máu, dị tật bẩm sinh. Những báo cáo của IAEA và Tổ chức Y tế Thế giới nhiều năm sau vẫn ghi nhận tỉ lệ ung thư và dị tật cao bất thường ở những khu vực từng bị mây phóng xạ che phủ.
Thành phố Pripyat gần đó bị bỏ hoang vĩnh viễn, trở thành một “bảo tàng ngoài trời” ghê rợn của thời Xô viết: đu quay rỉ sét, lớp học phủ bụi, nhà ở bị cỏ cây nuốt chửng. Người ta từng hy vọng NSC sẽ là dấu chấm hết cho cơn ác mộng ấy, để Chernobyl dần lùi vào quá khứ.

CẢNH BÁO TỪ TƯƠNG LAI: AN TOÀN HẠT NHÂN KHÔNG THỂ ĐẶT TRÊN LÀN RANH CHIẾN TRANH

Việc lá chắn thép ở Chernobyl bị drone đánh thủng không đồng nghĩa với một thảm họa hạt nhân ngay lập tức. Các kết cấu chịu lực, hệ thống giám sát vẫn hoạt động, và chưa có dấu hiệu bụi phóng xạ bị phát tán ra ngoài quy mô lớn. Nhưng đây là lời nhắc nhở rõ ràng rằng mọi thiết kế an toàn “trong thời bình” có thể bị phá vỡ chỉ bằng một thay đổi trong bối cảnh chính trị, một loại vũ khí mới, một lệnh tấn công vô trách nhiệm.
Chernobyl từng dạy thế giới bài học đắt giá về kỹ thuật, quản lý và minh bạch. Bây giờ, nơi đó lại buộc chúng ta phải học thêm một bài nữa: an toàn hạt nhân không thể đứng ngoài chiến tranh. Một mái vòm thép 2,1 tỷ euro, được thiết kế để yên ổn 100 năm, vẫn có thể trở thành mục tiêu chỉ trong một đêm.
Giữa những bản tin dồn dập về tiền tuyến, về drone, về tên lửa, câu chuyện Chernobyl có vẻ nhỏ hơn, xa hơn. Nhưng nếu có điều gì lịch sử hạt nhân từng dạy cho nhân loại, thì đó là: chỉ cần một lần chủ quan, một vết nứt nhỏ không được sửa kịp thời, tương lai của cả một vùng đất – và cả một thế hệ – có thể đổi màu.

Theo như giới mộ điệu ẩm thực và những người yêu cái đẹp mới đây phải "đứng ngồi không yên" của Nữ công tước xứ Sussex vừa bằng những thước phim gia đình bình dị trên Netflix mà còn đánh thức vị giác bằng một bộ sưu tập socola giới hạn, kết tinh từ sự tinh tế và niềm đam mê bếp núc bất tận. Không kèn không trống nhưng lại gây bão theo cách ngọt ngào nhất, khiến Meghan Markle lại gây sốt với món ăn vặt "hoàng gia" vừa lên sóng Netflix.

Mùa lễ hội năm nay, Meghan Markle không chỉ sưởi ấm trái tim khán giả bằng những thước phim gia đình bình dị trên Netflix mà còn đánh thức vị giác bằng một bộ sưu tập socola giới hạn, kết tinh từ sự tinh tế và niềm đam mê bếp núc bất tận. Chỉ mất chưa đầy một giờ để những thanh socola đầu tiên "bốc hơi" khỏi kệ hàng ảo, chứng minh sức hút của nàng dâu Hoàng gia trong lĩnh vực kinh doanh phong cách sống chưa bao giờ hạ nhiệt.

Cú bắt tay ngọt ngào giữa nàng Meghan và "phù thủy socola"

Bước sang tuổi 44, Meghan Markle dường như đang tận hưởng những ngày tháng rực rỡ nhất khi được thỏa sức vẫy vùng trong niềm đam mê sáng tạo thương hiệu "As ever" của riêng mình. Vào thứ Năm vừa qua (ngày 4/12), cô đã chính thức trình làng dòng sản phẩm socola mới, một bước đi đầy bất ngờ nhưng cũng vô cùng hợp lý cho mùa lễ hội cuối năm. Để tạo ra những thanh socola không chỉ ngon mà còn phải "có gu", Meghan đã bắt tay cùng Jonathan Grahm - nhà làm socola lừng danh và là linh hồn của thương hiệu Compartés. Sự kết hợp giữa khẩu vị tinh tế của một Nữ công tước và kỹ thuật thượng thừa của một nghệ nhân đã cho ra đời ba hương vị giới hạn, được lấy cảm hứng từ chính những nguyên liệu đặc trưng nhất trong các sản phẩm lifestyle mà Meghan từng ấp ủ.
Trong thông báo ra mắt, Meghan chia sẻ một cách đầy hào hứng nhưng cũng rất đỗi mộc mạc: "Đây là những món quà nhỏ xinh hoàn hảo để bỏ vào chiếc tất Giáng sinh, hay là một lựa chọn quà tặng phút chót nhưng vẫn đầy sự trân trọng để gửi đến những vị khách quý. Chúng tôi muốn khơi gợi một chút hoài niệm ngọt ngào qua ba công thức đặc biệt này, được làm từ những nguyên liệu mà chúng tôi yêu thích nhất".

Quả thực, sự chăm chút của Meghan không chỉ dừng lại ở hương vị. Mỗi thanh socola đều được gói ghém cẩn thận trong lớp giấy in họa tiết thực vật được thiết kế riêng (bespoke). Khi đặt ba thanh cạnh nhau, chúng tạo nên một bức tranh bộ ba (triptych) về một khu vườn rực rỡ sắc màu, đẹp đến mức người nhận chẳng cần thêm giấy gói cầu kỳ, chỉ cần thắt một chiếc nơ nhỏ là đã đủ trọn vẹn chân tình.

Ba hương vị "gây thương nhớ" và cơn sốt cháy hàng

Bộ sưu tập lần này mang đến ba trải nghiệm vị giác hoàn toàn khác biệt, đưa người thưởng thức đi từ bất ngờ này đến ngạc nhiên khác. Đó là thanh socola đen đậm đà kết hợp với mứt mâm xôi chua nhẹ và chút muối biển tinh tế; là thanh socola sữa ngọt ngào tan chảy quyện cùng bánh quy bơ giòn rụm và phấn hoa ong thơm lừng; và cuối cùng là thanh socola trắng thanh tao điểm xuyết những hạt gai dầu (hemp hearts) cùng những cánh hoa rắc đầy nghệ thuật. Sức hút của chúng lớn đến mức cả hai phiên bản socola đen đã "cháy hàng" hoàn toàn chỉ trong vòng một giờ sau khi mở bán, để lại bao tiếc nuối cho những ai chậm tay.

Trước đó vài ngày, Meghan đã khéo léo "nhá hàng" trên Instagram bằng bức ảnh chụp bàn tay đang cầm ba thanh socola với dòng chú thích đầy ẩn ý: "Mọi thứ sắp trở nên ngọt ngào hơn...". Những bao bì thanh lịch, đầy màu sắc ấy chính là gợi ý cho màn hợp tác với Compartés, và sau đó là những thước phim hậu trường ghi lại cảnh cô cùng Jonathan Grahm say sưa thử nếm và sáng tạo hương vị trong căn bếp ấm cúng.
Màn ra mắt ấn tượng này diễn ra chỉ đúng một ngày sau khi chương trình đặc biệt With Love, Meghan: Holiday Celebration chính thức lên sóng Netflix. Trong tập phim dài một giờ đồng hồ này, khán giả không còn thấy một Meghan xa cách hay hào nhoáng, mà là một người phụ nữ của gia đình, chia sẻ những bí quyết tiếp đãi khách khứa, những truyền thống lễ hội và những khoảnh khắc vui vẻ trong gian bếp cùng hội bạn thân như Kelly McKee Zajfen, nhà sản xuất Lindsay Jill Roth, hay những vị khách mới như ngôi sao quần vợt Naomi Osaka và giám khảo Top Chef Tom Colicchio.

Nhưng có lẽ, khoảnh khắc khiến người xem "tan chảy" nhất chính là sự xuất hiện chớp nhoáng của Vương tử Harry ở phần cuối chương trình. Anh ghé qua bếp, trao cho vợ một nụ hôn ngọt ngào và lém lỉnh "ăn vụng" vài món ngon mà Meghan đang chuẩn bị. Hình ảnh đời thường, hạnh phúc ấy đã làm mềm lòng cả những khán giả khó tính nhất, cho thấy một khía cạnh rất khác, rất ấm áp của cặp đôi Hoàng gia này.
Chương trình cũng là dịp để Meghan khéo léo giới thiệu các sản phẩm khác từ bộ sưu tập lễ hội đầu tiên của "As ever", ra mắt hồi tháng trước. Từ rượu vang sủi bọt, nến thơm thủ công, mứt trái cây nghệ thuật cho đến mật ong vàng óng của vùng California – tất cả đều hiện diện một cách tự nhiên khi Meghan chia sẻ các mẹo vặt nhà bếp. Đáng chú ý, hộp quà mứt trái cây đặc trưng của "As ever" đã vinh dự lọt vào danh sách "Những món đồ yêu thích của Oprah" (Oprah's Favorite Things) năm nay.

Oprah Winfrey, người hàng xóm và cũng là bạn thân lâu năm của vợ chồng Harry - Meghan, đã không tiếc lời khen ngợi trong cẩm nang quà tặng của mình: "Trước khi cô hàng xóm Meghan của tôi bắt đầu kinh doanh, cô ấy đã thường xuyên chia sẻ những công thức nấu ăn tại nhà với chúng tôi. Tôi mê mẩn việc rưới loại mứt này lên bánh muffin kiểu Anh, sữa chua hay kem. Đây cũng là món quà tuyệt vời để mang đến biếu chủ nhà trong các bữa tiệc. Với hộp quà xinh xắn gồm mứt cam, mâm xôi và dâu tây này, bạn chỉ cần thắt thêm cái nơ là đã có ngay một món quà hoàn hảo".

Hiện tại, With Love, Meghan: Holiday Celebration đang được chiếu trên Netflix, mang đến không khí lễ hội ngập tràn và những gợi ý quà tặng đầy tinh tế cho mùa Giáng sinh năm nay.

Theo như Trung Quốc duy trì chiến lược “bức tường thành công nghiệp”, tức là tập trung quyền lực, không chia sẻ công nghệ, giữ tất cả phân khúc sản xuất ở lại trong nước. Trước đây, khi nước này tăng trưởng thêm 1%, GDP toàn cầu tăng thêm khoảng 0,2% nhờ nước này gia tăng nhập khẩu. Nhưng nay, mô hình đó đã đảo chiều. Tính đến năm 2029, Goldman dự đoán thặng dư tài khoản vãng lai của Trung Quốc sẽ đạt tới 1% GDP toàn cầu, mức cao nhất kể từ sau Thế chiến II.

Trong năm nay, quốc gia nào đóng góp nhiều hơn vào tăng trưởng của phần còn lại của thế giới, Trung Quốc hay Mỹ? Câu trả lời là Mỹ và không có gì phải bàn cãi.

Dù Mỹ đang triển khai các biện pháp thuế quan nhằm bảo vệ sản xuất trong nước, kim ngạch nhập khẩu của nước này vẫn tăng 10% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong khi đó, Trung Quốc lại ghi nhận kim ngạch nhập khẩu giảm 3% tính theo giá trị đồng USD.

Tình trạng này không phải là nhất thời. Trong 5 năm qua, xuất khẩu của Trung Quốc tăng vọt, còn nhập khẩu gần như không tăng. Quốc gia này đang “nuốt chửng” thị phần toàn cầu trong ngành hàng chế tạ. Điều đó cho thấy một thực tế khó chấp nhận đó là Trung Quốc đang theo đuổi mô hình tăng trưởng “làm giàu cho mình, làm nghèo hàng xóm”.

Trong một báo cáo mới đây của Goldman Sachs, các nhà kinh tế học nhấn mạnh sự thay đổi trong mối quan hệ giữa tăng trưởng Trung Quốc và phần còn lại của thế giới. Trước đây, khi Trung Quốc tăng trưởng thêm 1%, GDP toàn cầu tăng thêm khoảng 0,2% nhờ nước này gia tăng nhập khẩu. Nhưng nay, mô hình đó đã đảo chiều.

Goldman Sachs cho rằng động lực tăng trưởng hiện tại của Trung Quốc đến từ “quyết tâm thúc đẩy sức cạnh tranh sản xuất và đẩy mạnh xuất khẩu” của chính phủ nước này. Điều này có thể có lợi cho người tiêu dùng toàn cầu nhờ giá hàng rẻ hơn, nhưng cái giá phải trả là ngành sản xuất tại các quốc gia khác đang bị bóp nghẹt.
Theo ước tính, mỗi năm Trung Quốc sẽ tăng trưởng nhanh hơn 0,5 đến 0,8 điểm phần trăm, nhưng điều đó đồng nghĩa với việc phần còn lại của thế giới mất đi khoảng 0,1 điểm tăng trưởng mỗi năm. Những quốc gia như Đức, Hàn Quốc, Mexico - vốn có nền công nghiệp chế tạo mạnh, sẽ chịu thiệt thòi nặng nề nhất.

Sau nhiều thập kỷ phát triển dựa trên nhập khẩu công nghệ phương Tây, Trung Quốc hiện chuyển sang mô hình gọi là “tuần hoàn kép”. Theo đó, Trung Quốc vừa muốn làm cho thế giới ngày càng phụ thuộc vào mình về công nghiệp, nhất là chuỗi cung ứng. Nhưng ngược lại, Bắc Kinh muốn nền sản xuất nội địa tự chủ tuyệt đối.

Trung Quốc không chỉ đầu tư mạnh vào sản xuất công nghệ cao như chip bán dẫn hay máy bay, mà còn khăng khăng giữ ngành công nghiệp giá rẻ như đồ chơi, dệt may. Chính quyền nước này không khuyến khích doanh nghiệp đầu tư ra nước ngoài nếu điều đó đồng nghĩa với việc tiết lộ bí quyết công nghệ. Đồng thời, Bắc Kinh cũng không cải cách chính sách tài khóa nhằm chuyển nền kinh tế từ xuất khẩu, tiết kiệm sang tiêu dùng - nhập khẩu.

Tất nhiên, Trung Quốc không phải nước đầu tiên theo đuổi mô hình xuất khẩu dẫn dắt (export-led growth). Tây Đức, Nhật Bản và Hàn Quốc cũng từng làm như vậy. Nhưng điểm khác biệt là các quốc gia đó không ngại sự phụ thuộc kinh tế và họ sẵn sàng chuyển dần công nghiệp cơ bản sang các nước nghèo hơn.

Trong khi đó, Trung Quốc duy trì chiến lược “bức tường thành công nghiệp”, tức là tập trung quyền lực, không chia sẻ công nghệ, giữ tất cả phân khúc sản xuất ở lại trong nước.

Khi nền kinh tế Trung Quốc tăng mạnh, hệ quả là thặng dư thương mại cũng tăng tương ứng. Tính đến năm 2029, Goldman dự đoán thặng dư tài khoản vãng lai của Trung Quốc sẽ đạt tới 1% GDP toàn cầu, mức cao nhất kể từ sau Thế chiến II.

Hệ quả được thể hiện rõ ở ngành xe điện. Trước năm 2020, các hãng xe nước ngoài chiếm 60% thị phần xe bán ra tại Trung Quốc. Giờ đây, con số đó chưa đến 40%. Khi năng lực sản xuất nội địa dư thừa, các liên doanh nước ngoài bắt đầu xuất khẩu ngược trở lại.
Ví dụ, 4 trong 5 mẫu xe Chevrolet bán chạy nhất tại Mexico hiện đều được sản xuất tại Trung Quốc, thay vì Mexico hay Hàn Quốc như trước kia. Đây là tình trạng “ăn thịt chính mình” trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Trong khi đó, nhiều quốc gia đang “ngột ngạt” vì chiến lược của Trung Quốc, nhưng không có cách gì phản đòn hiệu quả. Việc Trung Quốc kiểm soát hàng loạt ngành sản xuất khiến nước này có đòn bẩy khổng lồ.

Khi Hà Lan siết quyền sở hữu của công ty chip Nexperia vì lý do an ninh, Trung Quốc đã cấm xuất khẩu chip từ các nhà máy đặt tại Trung Quốc, khiến chuỗi cung ứng ô tô tại châu Âu bị đình trệ. Kết quả là Hà Lan buộc phải “xuống nước”.

Một giải pháp khả dĩ là Mỹ cần phối hợp cùng các đồng minh cùng chí hướng để thiết lập cơ chế thuế quan chung, vừa bảo vệ thị trường nội địa, vừa giảm phụ thuộc vào Trung Quốc. Tuy nhiên, chính quyền của Tổng thống Trump không tỏ ra mặn mà với các hiệp định đa phương. Thay vào đó, họ thích các thỏa thuận song phương, kèm theo những điều kiện có lợi cho Mỹ.

Đại tiệc sao trong đám cưới của vợ chồng Tiên Nguyễn và Justin quy tụ dàn sao đình đám tham dự. Trong không gian tiệc cưới được trang trí lộng lẫy đẹp như mơ thì màn đổ bộ của Hà Tăng, Linh Rin. Bên cạnh đó, Lan Khuê, Hương Giang, Tóc Tiên, Diễm My 9X, Quỳnh Anh Shyn, Huyền Baby, Hoa hậu Lương Thuỳ, Phương Khánh,... liên tục đổ bộ đến đám cưới. Ai cũng diện trang phục thanh lịch, đọ sắc bất phân thắng bại.

Tối 7/12, đám cưới của Tiên Nguyễn và hôn phu gốc Dubai - Justin Cohen trở thành tâm điểm showbiz khi quy tụ dàn khách mời toàn sao khủng. Trong không gian tiệc cưới được trang trí lộng lẫy đẹp như mơ thì màn đổ bộ của Hà Tăng, Linh Rin, Tóc Tiên và loạt gương mặt đình đám khiến không khí trở nên nóng hơn bao giờ hết.

Hà Tăng xuất hiện từ sớm, diện thiết kế thanh lịch, thần thái đúng chuẩn biểu tượng sắc đẹp của Vbiz. Sánh đôi bên Louis Nguyễn, cả hai ghi điểm với hình ảnh tinh tế, sang trọng và lúc nào cũng kè kè nhau. Song song đó, Linh Rin cũng được Phillip Nguyễn hộ tống đến đám cưới. Nhan sắc của mẹ bỉm 1 con khiến dân tình xuýt xoa vì ngày càng sang trọng và mặn mà.

Bên cạnh đó, Lan Khuê, Hương Giang, Tóc Tiên, Diễm My 9X, Quỳnh Anh Shyn, Huyền Baby, Hoa hậu Lương Thuỳ, Phương Khánh,... liên tục đổ bộ đến đám cưới. Ai cũng diện trang phục thanh lịch, đọ sắc bất phân thắng bại.

Theo như công chúng mới đây lại khen nữ diễn viên là "ngôi sao đẹp nhất lứa tiểu hoa sinh sau năm 1995". Sau khi xuất hiện tại sự kiện Scream Night 2025 do iQiyi tổ chức, người đẹp Vương Sở Nhiên gây thương nhớ với nhan sắc lộng lẫy, tính cách thân thiện trở thành trung tâm gây chú ý với truyền thông và khán giả. Theo thống kê từ trang QQ, các chủ đề về Vương Sở Nhiên thu hút hơn 60 triệu lượt đọc, hàng chục triệu khán giả bày tỏ sự ngưỡng mộ trước sắc vóc của nữ diễn viên.

Theo như có một từ trong tiếng Việt khi nghe lại rất bình thường, nhưng ai cũng dùng gần như hằng ngày, nhưng càng nói nhiều lại càng dễ bị đánh giá là nông cạn, thiếu cân nhắc và kém khôn ngoan, nhưng về bản chất là sự phỏng đoán. Nó thể hiện việc người nói tin rằng mình đã hiểu, đã biết, đã nắm rõ tình huống. Đó là từ gì?

Trong giao tiếp tiếng Việt, có rất nhiều từ ngữ mang sắc thái tinh tế, chỉ cần đặt sai chỗ hoặc lạm dụng quá mức sẽ làm người nói mất điểm trong mắt người khác. Một trong số đó là từ "tưởng", một từ nghe rất bình thường, ai cũng dùng gần như hằng ngày, nhưng càng nói nhiều lại càng dễ bị đánh giá là nông cạn, thiếu cân nhắc và kém khôn ngoan.
"Tưởng" về bản chất là sự phỏng đoán. Nó thể hiện việc người nói tin rằng mình đã hiểu, đã biết, đã nắm rõ tình huống.

Nhưng phần lớn các trường hợp sử dụng từ này lại cho thấy điều ngược lại: người nói không thật sự chắc chắn, không tìm hiểu đầy đủ, không kiểm chứng thông tin, nhưng vẫn vội vàng kết luận. Và chính sự vội vã ấy khiến từ "tưởng" trở thành biểu hiện của lối tư duy chủ quan, điều mà xã hội thường xem là thiếu thông minh.

Hãy để ý những câu nói quen thuộc:

"Tưởng thế là đúng rồi."

"Tưởng người ta tốt thật."

"Tưởng làm vậy không sao."

"Tưởng bạn hiểu ý tôi."

Ở mỗi câu, "tưởng" luôn đi kèm một hậu quả, một sự hiểu nhầm, hoặc một sai lầm nào đó. Nó báo hiệu rằng người nói đã không nhìn rõ bản chất sự việc. Càng nói nhiều "tưởng…", người khác càng cảm thấy bạn dễ bị cảm xúc dẫn dắt hơn là lý trí, dễ ảo tưởng hơn là suy xét. Từ đó, hình ảnh "kém khôn ngoan" xuất hiện một cách tự nhiên.

Lý do sâu xa nằm ở tâm lý: nhiều người dùng "tưởng" như cách rút ngắn quá trình phân tích. Thay vì hỏi thêm, kiểm tra lại, hoặc dành thời gian xem xét tình huống, họ dựa vào cảm giác ban đầu rồi đưa ra kết luận. Cơ chế này khiến cuộc sống nhanh hơn, nhưng đối với những vấn đề quan trọng, quan hệ, công việc, tài chính, sự "tưởng" đó có thể dẫn đến những kết quả đau đầu. Xã hội vì vậy đánh giá thấp những người quá dễ "tưởng", vì đó là dấu hiệu của tư duy vội vàng và thiếu chiều sâu.

Một vấn đề nữa là "tưởng" thường đi kèm với sự ảo tưởng tích cực về bản thân. Người ta "tưởng mình giỏi", "tưởng mình hiểu hết", "tưởng người khác đánh giá cao mình". Nhưng trí tuệ cảm xúc cao luôn bắt đầu từ việc nhìn thẳng vào thực tế, chứ không phải sống trong những suy đoán mang màu sắc tự an ủi. Càng nói "tưởng", người khác càng có cảm giác bạn ít quan sát thực tế và nhiều mơ hồ hơn, điều không bao giờ gắn với hình ảnh khôn ngoan.

Trong giao tiếp, những người nói nhiều "tưởng" còn bị xem là thiếu trách nhiệm với lời nói. Bởi "tưởng" là cách đẩy lỗi sang hoàn cảnh: "Tôi tưởng… nên mới vậy". Nó giảm nhẹ trách nhiệm cá nhân, khiến người khác cảm thấy bạn đang né tránh hoặc không sẵn sàng chịu trách nhiệm cho quyết định của mình. Một người trưởng thành thật sự không giải thích bằng "tưởng", họ sẽ nói: "Tôi chưa tìm hiểu kỹ", "Tôi đã sai ở điểm này", hoặc "Tôi cần kiểm chứng trước khi kết luận".

Ngược lại, người khôn ngoan rất ít dùng từ này. Không phải vì họ sợ sai, mà vì họ biết rằng "tưởng" là một vùng mờ trong nhận thức. Nếu chưa chắc, họ hỏi lại. Nếu chưa rõ, họ tìm thêm thông tin. Nếu chưa hiểu hết, họ lắng nghe. Chính sự cẩn trọng ấy khiến họ vững vàng hơn trong hành động và được tôn trọng trong giao tiếp.

Đặc biệt, trong các mối quan hệ, từ "tưởng" có thể trở thành nguyên nhân chính của hiểu lầm. Bao nhiêu cuộc cãi vã, tổn thương và im lặng kéo dài bắt đầu từ việc một người "tưởng" người kia thế này, "tưởng" người ta có ý kia. Nếu thay "tưởng" bằng một câu hỏi thẳng thắn, biết bao nhiêu vấn đề đã được giải quyết nhẹ nhàng.

Điều quan trọng nhất là: "tưởng" là biểu hiện của tư duy chủ quan, còn khôn ngoan là kết quả của tư duy khách quan. Càng lạm dụng "tưởng", ta càng để cảm xúc lấn át lý trí. Càng giảm nó, ta càng để lý trí dẫn đường.

Vì vậy, trong tiếng Việt, "tưởng" tuy vô hại nhưng lại là từ mà nói càng nhiều, người khác càng dễ nhìn thấy sự thiếu tinh tế trong suy nghĩ. Người khôn ngoan không sống bằng suy đoán. Họ sống bằng quan sát, kiểm chứng và đối thoại, ba điều thay thế hoàn hảo cho từ "tưởng", và cũng là ba chìa khóa để trở thành người sâu sắc trong mắt người khác.

Theo như có những con giáp dưới đây cần chú ý để giữ bình an trong gia đình trong những tháng cuối năm này, bởi thời điểm tới đây khiến có nhiều con giáp này sẽ đối mặt với những chuyện phiền lòng liên quan đến gia đình, con cái và người thân. Dù không phải là vận hạn quá nặng, nhưng những tình huống mâu thuẫn, hiểu lầm hay tranh cãi nhỏ cũng có thể làm cho những con giáp sau tinh thần bất an nên cần chú ý để giữ bình an trong gia đình trong những tháng cuối năm 2025.

Tuổi Dần – Cẩn trọng lời nói với người thân

Tuổi Dần vốn thẳng thắn, nóng tính nhưng cũng đầy trách nhiệm. Cuối năm 2025, họ dễ xảy ra mâu thuẫn với người lớn tuổi hoặc con cháu do lời nói thiếu suy nghĩ. Chỉ một câu nói bốc đồng cũng có thể tạo ra căng thẳng không đáng có.

Chuyện phiền lòng: Cãi vã nhỏ, hiểu nhầm từ những câu nói hờn trách hay đánh giá người khác.

Lời khuyên: Hãy giữ bình tĩnh, lựa lời nhẹ nhàng và kiên nhẫn lắng nghe. Tránh tranh luận khi nóng giận, để tránh đẩy tình hình đi quá xa.
Tuổi Thìn – Chú ý tài chính gia đình

Tuổi Thìn thông minh, chu toàn, nhưng cuối năm 2025 có thể gặp phiền phức liên quan đến chi tiêu, tài chính trong gia đình. Việc chi tiêu thiếu kế hoạch hoặc những khoản hỗ trợ người thân không kiểm soát có thể gây căng thẳng.

Chuyện phiền lòng: Mâu thuẫn liên quan tiền bạc, cảm giác áp lực trong việc lo lắng cho gia đình.

Lời khuyên: Lập kế hoạch chi tiêu hợp lý, bàn bạc minh bạch với các thành viên liên quan và tránh đưa ra quyết định vội vàng. Khi tài chính rõ ràng, gia đình cũng bớt căng thẳng.
Tuổi Mão – Quan hệ con cháu cần kiên nhẫn

Tuổi Mão dịu dàng, nhẫn nhịn nhưng dễ bị cảm xúc chi phối. Cuối năm, họ có thể gặp chuyện phiền lòng liên quan đến con cháu, đặc biệt khi các thế hệ trẻ có quan điểm khác nhau, hoặc xảy ra mâu thuẫn trong việc học hành, công việc của cháu.

Chuyện phiền lòng: Hiểu lầm, tranh cãi nhỏ, lo lắng về con cháu khiến tâm trạng người lớn bất an.

Lời khuyên: Dành thời gian trò chuyện, hướng dẫn nhẹ nhàng thay vì la mắng. Kiên nhẫn và thấu hiểu sẽ giúp duy trì hòa khí, đồng thời củng cố mối quan hệ gia đình.
Kết luận:

Cuối năm 2025, Tuổi Dần, Thìn và Mão cần đặc biệt chú ý để tránh phiền lòng từ gia đình và người thân. Giữ bình tĩnh, kiên nhẫn, quản lý chi tiêu hợp lý và thấu hiểu con cháu là những cách đơn giản nhưng hiệu quả giúp gia đình hòa thuận, tinh thần an nhiên.

Lời nhắn: Cuộc sống gia đình vốn nhiều thử thách, nhưng bình tĩnh, thấu hiểu và yêu thương sẽ giúp bạn vượt qua mọi phiền lòng, giữ được hạnh phúc trọn vẹn trong những tháng cuối năm.

Theo như có những con giáp dưới đây được dự báo bước vào thời điểm thuận lợi và họ cần lưu ý điều gì để tận dụng tốt cơ hội cho nhiều người đang tìm kiếm các từ khóa về vận may, tài vận trong thời điểm này. Cũng vì vậy, đây là lúc hàng triệu người quan tâm hơn đến sức khỏe tinh thần, tài chính và những tín hiệu tích cực trong cuộc sống. Tháng 12 luôn là thời điểm đặc biệt: vừa khép lại một năm dài, vừa mở ra kỳ vọng mới cho giai đoạn chuyển giao sắp đến.
Trong bài viết 3 con giáp gặp may trong tháng 12 được đăng tải trên Sohu, chỉ 3 con giáp được cho là sẽ “đổi vận” rõ rệt, đặc biệt ở khía cạnh tài chính, thu nhập phụ. Dù không thể xem đây là yếu tố quyết định, những nhận định này vẫn phản ánh phần nào tâm lý chung của nhiều người: mong muốn có thêm động lực, sự may mắn và nguồn lực mới trước khi bước sang năm tiếp theo. Dưới đây là 3 con giáp được dự báo bước vào thời điểm thuận lợi và họ cần lưu ý điều gì để tận dụng tốt cơ hội.

1. Tuổi Mão - Giai đoạn thu hoạch và củng cố tài chính

Tháng 12 được đánh giá là thời gian tuổi Mão bước vào “chu kỳ thu hoạch”, khi các khoản đầu tư hoặc kế hoạch tài chính dài hạn bắt đầu cho thấy kết quả. Theo dự báo của một số chuyên trang, tuổi Mão có khả năng nhận lại dòng tiền từ quỹ tiết kiệm, chứng chỉ đầu tư hoặc việc góp vốn với người quen trước đây.

Nhiều phân tích cho rằng cuối năm thường là lúc các dự án tài chính đáo hạn, dễ mang lại cảm giác “dòng tiền về” trùng khớp với năng lượng ổn định của tuổi Mão trong giai đoạn này.

Vậy, người tuổi Mão nên làm gì? Một vài lời khuyên được đưa ra là r à soát lại các khoản đầu tư, tránh tiêu dùng cảm tính khi vừa nhận được tiền; ưu tiên phân bổ lại nguồn lực cho những mục tiêu rõ ràng của năm mới; duy trì sự thận trọng với rủi ro, nhất là các cơ hội có lợi nhuận quá cao,...

2. Tuổi Thìn - Thời điểm dễ gặp may trong các hoạt động bất ngờ

Tháng 12 được xem là thời điểm tuổi Thìn có nhiều cơ hội “vận may ngẫu nhiên”: chương trình bốc thăm, khuyến mãi cuối năm, sự kiện công ty hay quà tặng từ người thân. Ngoài ra, công việc của họ có thể xuất hiện đơn hàng mới hoặc một lời đề nghị hợp tác.

Vì sao được xem là "đổi vận"? Các dự báo lý giải rằng tuổi Thìn thường có năng lượng mạnh, dễ thu hút cơ hội vào thời điểm cuối năm - giai đoạn nhiều hoạt động, sự kiện và giao tiếp xã hội.

Bởi thế, người tuổi Thìn nên cố gắng tận dụng các chương trình cuối năm nhưng giữ sự tỉnh táo, không chạy theo mua sắm quá đà; nếu nhận được khoản thu nhập phụ, nên dành một phần cho tài khoản dự phòng; cởi mở với các mạng lưới quan hệ mới, vì đây có thể là nguồn mang lại cơ hội trong tương lai.

3 . Tuổi Tỵ - Dòng tiền “ẩn” có thể xuất hiện bất ngờ

Trong tháng 12, tuổi Tỵ được dự báo có thể nhận lại những khoản tưởng như “để đó”: đầu tư nhỏ từng thực hiện nhiều năm trước, đồ sưu tầm bất ngờ bán được giá, hoặc những món nợ lâu ngày được hoàn trả. Đây đều là nguồn thu mang tính một lần nhưng tạo cảm giác đổi vận rất rõ.

Tuổi Tỵ vốn kiên trì và theo đuổi các kế hoạch dài hạn. Cuối năm là lúc những nỗ lực này có cơ hội “đơm hoa”, trùng với chu kỳ thu hồi vốn của nhiều hạng mục tài chính.

Người tuổi Tỵ nên làm gì? Đó là: g iữ kín đáo, tránh chia sẻ quá rộng về các khoản thu bất ngờ; kiểm tra tính pháp lý của mọi giao dịch, đặc biệt khi bán tài sản hoặc nhận tiền từ người khác; không vội mang khoản thu này đi đầu tư rủi ro, nên xem đây là quỹ ổn định cho năm tới.

Nếu thuộc một trong những con giáp kể trên, tháng 12 có thể là thời điểm đáng để kỳ vọng vào những chuyển biến nhỏ nhưng mang lại sự dễ chịu, nhẹ nhõm và động lực mới trong cuộc sống.

Theo như không phải ai cũng biết rằng có một số loại rau/củ thuộc nhóm gia vị rất quen thuộc trong bếp Việt lại còn ẩn chứa sức mạnh bảo vệ sức khoẻ, chống ung thư bên cạnh nhiệm vị gia tăng hương vị món ăn là điều đáng mừng cho loại gia vị biết ăn sống là những "người hùng" chống ung thư này toàn là gia vị thì ung thư cũng phải… SỢ.

Trong gian bếp của mỗi gia đình, các loại gia vị là không thể thiếu. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết rằng một số loại rau/củ thuộc nhóm gia vị này còn ẩn chứa sức mạnh bảo vệ sức khoẻ, chống ung thư bên cạnh nhiệm vị gia tăng hương vị món ăn.

Theo Hoàng Thư Huy, chuyên gia dinh dưỡng tại Bệnh viện Bưu điện (Đài Loan, Trung Quốc), có 3 loại gia vị mà chỉ khi ăn sống mới tận dụng tối đa được khả năng chống ung thư. Bởi khả năng đáng quý này của chúng nằm ở các hợp chất hoạt tính sinh học, vốn rất dễ bị phân hủy khi gặp nhiệt độ cao.

Nếu muốn khoẻ mạnh và ung thư phải "sợ" mà tránh xa, hãy thường xuyên ăn sống 3 loại gia vị sau đây nhé:

1. Tỏi

Nếu bạn cảm thấy khó chịu với mùi tỏi, thì đó chính là bằng chứng cho khả năng chống ung thư của nó! Tỏi được Trung tâm Nghiên cứu Ung thư Hoa Kỳ xếp hạng là loại thực vật có tiềm năng chống ung thư cao nhất thế giới.
Các chất chống ung thư nổi bật trong tỏi gồm:

- Allicin: Đây là hợp chất tạo nên mùi hăng đặc trưng và nổi tiếng với tác dụng kháng khuẩn tuyệt vời. Allicin cũng có khả năng ức chế enzyme và quá trình sinh sản của tế bào ung thư. Để tối ưu hóa lượng Allicin (chất nhạy cảm với nhiệt), bạn nên ăn tỏi sống hoặc để tỏi được nghiền/cắt nhỏ 10-15 phút trước khi chế biến để enzyme hoạt hóa tối đa.

- Germanium và Selen: Tỏi chứa hai nguyên tố vi lượng này, đóng vai trò quan trọng trong việc ức chế sự phát triển của khối u và tế bào ung thư.

Lưu ý khi chọn và ăn tỏi tươi: Tỏi còn nguyên vỏ và có màng khô là tốt nhất. Không nên mua tỏi đã bóc vỏ sẵn hoặc tỏi có nhiều mảng màu vì dễ bị nhiễm nấm mốc. Tỏi đã mọc mầm vẫn ăn được, nhưng một số chất dinh dưỡng sẽ bị mất đi. Ăn tỏi triong vòng 15 phút sau khi đập dập hoặc băm nhuyễn rồi ăn sống được xem là giữ nhiều chất chống ung thư nhất.

2. Gừng

Không chỉ là gia vị, gừng từ lâu đã được biết đến là vị thuốc giúp chống viêm và làm ấm cơ thể. Đặc biệt, các thành phần chống oxy hóa mạnh mẽ trong gừng có thể ức chế sự hình thành và phát triển của một số loại ung thư. Hiệu quả cao là với khối u đại tràng.
Đó là nhờ gừng chứa Gingerol và Shogaol. Gừng già chứa hàm lượng Gingerol cao nhất, thể hiện tác dụng chống gốc tự do mạnh mẽ. Quan trọng hơn, Shogaol (thường được tìm thấy trong gừng già) có khả năng loại bỏ tổn thương oxy hóa lipid máu và ức chế sự tăng sinh và hình thành mạch máu mới (angiogenesis) trong các tế bào ung thư đại tràng.

Cách ăn gừng chống ung thư: Như đã nói, tốt nhất là chọn gừng già. Hãy tìm những củ có bề mặt nhẵn, đầy đặn và chắc khỏe, tránh những quả có nhiều vết lồi lõm. Việc sử dụng gừng tươi (thái lát mỏng hoặc giã nhỏ) để pha trà hoặc ăn kèm các món gỏi sẽ giúp giữ trọn vẹn các thành phần chống oxy hóa, đặc biệt là Gingerone và Gingerol, tốt hơn nhiều so với khi nấu chín kỹ.

3. Hành tây

Hành tây vừa được dùng như gia vị nhưng cũng có thể sử dụng như rau củ/thực phẩm chính tromng món ăn. Không chỉ mang lại hương vị cay nồng mà còn là một kho báu chống ung thư. Hiệu quả này chủ yếu đến từ các chất:

- Selenium và hợp chất lưu huỳnh: Đây là các chất chống oxy hóa mạnh mẽ, giúp tăng cường khả năng miễn dịch, chống ung thư, và thúc đẩy nhu động ruột. Selen là một thành phần của chất chống oxy hóa glutathione.

- Quercetin: Hành tây cũng chứa hợp chất Quercetin, một chất kháng histamine tự nhiên, giúp làm giảm viêm đường hô hấp và các triệu chứng dị ứng.
Lưu ý khi chọn và ăn hành tây sống: Chọn những củ khô, bóng, không có sâu bệnh và không bị thối. Hành tây phải chắc khi chạm vào. Hành tây đã cắt có thể được bảo quản trong nước. Mùi cay nồng và tinh dầu dễ bay hơi của hành tây (có chứa các hợp chất lưu huỳnh có lợi) dễ bị mất đi khi nấu. Vì vậy, việc ăn hành tây sống trong các món salad hoặc ngâm giấm nhẹ sẽ giúp bảo toàn tối đa các chất chống ung thư quý giá.

Hệ vi sinh vật đường ruột của người sống trăm tuổi có những đặc điểm tương đồng với người trẻ tuổi, điều này có thể góp phần vào quá trình lão hóa khỏe mạnh và tuổi thọ. Sức khỏe đường ruột liên quan đến tuổi thọ, và chế độ ăn uống có liên quan mật thiết đến sức khỏe đường ruột. Một môi trường vi khuẩn đường ruột khỏe mạnh sẽ kích thích phản ứng miễn dịch và quá trình trao đổi chất, duy trì hệ sinh thái đường ruột ở trạng thái ổn định.

Ông Lưu năm nay 52 tuổi. Khoảng một tháng trở lại đây, ông bị đầy hơi, chán ăn và khó ăn. Trước đó, ông luôn khỏe mạnh, chưa bao giờ kiêng thuốc lá hay uống rượu, ăn uống ngon miệng và chưa bao giờ phải đến bệnh viện để kiểm tra sức khỏe.

Tuy nhiên, lần này các triệu chứng kéo dài một thời gian và ngày càng nghiêm trọng hơn, nên ông đã đến bệnh viện để kiểm tra. Thật bất ngờ, sau một loạt các xét nghiệm bao gồm nội soi dạ dày và chụp CT bụng, ông được chẩn đoán mắc ung thư dạ dày di căn gan, tức là ung thư dạ dày giai đoạn cuối.
Điều này khiến ông khó chấp nhận, làm sao anh có thể đột nhiên mắc bệnh ung thư dạ dày giai đoạn cuối?

Một điểm chung của những người sống trăm tuổi: Sức khỏe đường ruột của họ tương đương với người trẻ tuổi

Khi nói đến rối loạn chức năng đường ruột, điều đầu tiên người ta nghĩ đến là ảnh hưởng của nó đến hệ tiêu hóa. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, ngày càng nhiều nghiên cứu đã tìm thấy mối tương quan giữa hệ vi sinh vật đường ruột và các vấn đề sức khỏe khác nhau như béo phì, rối loạn chuyển hóa, ung thư và trầm cảm, thậm chí có thể ảnh hưởng đến tuổi thọ.

Vào tháng 4 năm 2023, các nhà nghiên cứu Wang Shuai, Luo Weifei và những người khác từ Viện nghiên cứu ngành công nghiệp sức khỏe lớn thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Quảng Tây (Trung Quốc), đã công bố một bài báo nghiên cứu trên tạp chí Nature về đặc điểm của hệ vi khuẩn đường ruột ở những người sống trăm tuổi có thể liên quan đến tuổi thọ.

Các nhà nghiên cứu đã phân tích dữ liệu hệ vi sinh vật đường ruột của 1.575 người tham gia, bao gồm 297 người sống thọ. Những người tham gia được chia thành năm nhóm: 20-44 tuổi, 45-65 tuổi, 66-85 tuổi, 90-99 tuổi và 100-117 tuổi. Hệ vi sinh vật đường ruột của những người sống thọ được so sánh với bốn nhóm còn lại.

Kết quả cho thấy hệ vi sinh vật đường ruột của các đối tượng biểu hiện bốn loại vi khuẩn đường ruột khác nhau. Những người sống trăm tuổi có một loại vi khuẩn đường ruột độc đáo, kết hợp giữa Bacteroides và Escherichia coli-Shigella. Trong bốn nhóm còn lại, chỉ có một loài không biểu hiện sự kết hợp này.

Hệ vi sinh vật đường ruột của người sống trăm tuổi có những đặc điểm tương đồng với người trẻ tuổi, điều này có thể góp phần vào quá trình lão hóa khỏe mạnh và tuổi thọ. Hơn nữa, sự đa dạng của các chủng vi khuẩn và sự chiếm ưu thế của các vi khuẩn có lợi trong hệ vi sinh vật đường ruột của người sống trăm tuổi giúp chống lại các bệnh tật và lão hóa liên quan đến tuổi tác, mang lại cho người cao tuổi cơ hội sống lâu hơn.

Một môi trường vi khuẩn đường ruột khỏe mạnh sẽ kích thích phản ứng miễn dịch và quá trình trao đổi chất, duy trì hệ sinh thái đường ruột ở trạng thái ổn định. Khi hệ vi khuẩn đường ruột mất cân bằng, nguy cơ mắc một số bệnh thông thường sẽ tăng cao.

- Béo phì: Sự mất cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột có thể dẫn đến rối loạn chuyển hóa, tích tụ lipid và tăng nguy cơ béo phì.

- Bệnh đường tiêu hóa và ung thư: Nhiều nghiên cứu đã phát hiện ra rằng hệ vi sinh vật đường ruột có thể làm tăng nguy cơ mắc hội chứng ruột kích thích, ung thư dạ dày và ung thư trực tràng.

- Bệnh tiểu đường: Các nghiên cứu đã phát hiện ra rằng, so với những người khỏe mạnh, bệnh nhân mắc bệnh tiểu đường loại 2 có lượng vi khuẩn đường ruột tăng đáng kể trong khi lượng vi khuẩn khác lại giảm đáng kể.

- Bệnh gan: Hệ vi sinh vật đường ruột tương tác với hệ miễn dịch và các loại tế bào khác theo nhiều cách khác nhau. Khi hệ vi sinh vật đường ruột mất cân bằng, nó dễ dàng dẫn đến thoái hóa mỡ, xơ hóa và viêm gan, làm tăng tỷ lệ mắc các bệnh về gan.
Những người thể hiện 5 đặc điểm này khi ăn uống có nhiều khả năng sống lâu hơn

Sức khỏe đường ruột liên quan đến tuổi thọ, và chế độ ăn uống có liên quan mật thiết đến sức khỏe đường ruột. Nếu bạn có những đặc điểm này khi ăn uống, bạn có nhiều khả năng sống lâu hơn.

1. Ăn uống điều độ

Tránh ăn quá nhiều và kiểm soát khẩu phần ăn là một chi tiết quan trọng để sống lâu. Ăn quá nhiều trong thời gian dài sẽ gây gánh nặng đáng kể cho đường tiêu hóa, gan và thận, và dễ dẫn đến béo phì.

Nên ăn đến khi no khoảng 70-80%. Nếu thấy đói giữa các bữa ăn, bạn có thể ăn thêm trái cây để thỏa mãn cơn đói.

2. Chế độ ăn uống cân bằng

Những người sống lâu thường có chế độ ăn uống cân bằng và đa dạng, bao gồm nhiều chất dinh dưỡng, tập trung vào protein, vitamin, khoáng chất, carbohydrate và chất béo. Họ thường xuyên ăn các loại đậu, cá, thịt nạc, rau, trái cây, các loại hạt và các sản phẩm từ sữa và không kén ăn, luôn chú trọng đến sự cân bằng dinh dưỡng.

3. Ăn ba bữa đúng giờ

Dạ dày là một cơ quan có nhịp điệu, và việc ăn uống đều đặn giúp dạ dày duy trì hoạt động đều đặn, cải thiện hiệu quả tiêu hóa. Ăn uống điều độ cũng giúp duy trì lượng đường trong máu ổn định, ngăn ngừa biến động quá mức.

Tóm lại, các bữa ăn đều đặn giúp duy trì quá trình trao đổi chất của cơ thể ở trạng thái ổn định, ngăn ngừa các bệnh chuyển hóa như béo phì và tiểu đường.

4. Nhai chậm và kỹ

Nhai kỹ thức ăn trước khi nuốt giúp giảm gánh nặng cho đường tiêu hóa. Nếu ăn quá nhanh, ruột không kịp tiết enzyme trước khi thức ăn đi qua, dễ dẫn đến chứng khó tiêu và các vấn đề khác. Lâu dài, điều này cũng có thể gây táo bón và béo phì.

5. Không khó chịu sau bữa ăn

Người khỏe mạnh không bị đầy hơi, đau bụng hoặc tiêu chảy sau bữa ăn. Tuy nhiên, nếu bạn thường xuyên cảm thấy khó chịu sau khi ăn, đó có thể là dấu hiệu của vấn đề về hệ tiêu hóa. Những triệu chứng này cũng có thể xuất hiện ở giai đoạn đầu của một số bệnh nghiêm trọng.

Vụ nổ súng ở Washington, D.C. vào ngày 26/11/2025 đã làm cho một binh sĩ Vệ binh Quốc gia bị thiệt mạng và một người khác bị thương là chuyện hết sức đau lòng! Nghi phạm Rahmanullah Lakanwal là một người tỵ nạn gốc Afghanistan, từng được phép đến Mỹ để định cư. Nhưng điều đáng lo hơn nữa là, ngay lập tức, vụ này đã bị biến thành chuyện chính trị lớn lao, rồi sau đó được dùng làm cái cớ để cho siết chặt visa, ngừng đón nhận người tỵ nạn và gây khó khăn cho hàng chục ngàn người, trong khi họ chẳng hề có liên quan đến.

Trong một đất nước tự do dân chủ, luật pháp thể hiện rất rõ ràng: Ai làm, người nấy chịu. Người nào đã gây án thì chỉ có người đó phải ra tòa. Thế nhưng, trong mấy ngày vừa qua, thay vì tập trung vào việc điều tra vụ án, tìm hiểu động cơ nào gây án, nhiều giới chức và các nhóm chính trị gia lại quay sang đổ hết mọi nghi ngờ lên đầu cộng đồng người Afghanistan, người tỵ nạn và tất cả những người nhập cư, nói chung.

Một người phạm tội tự nhiên đã bị biến thành cái cớ để cho nhiều người nhìn vào cả một cộng đồng đang sống đàng hoàng, tử tế ở Mỹ với con mắt méo mó, đầy hận thù. Không có cách nào hay và dễ hơn để gây ra chia rẽ và gieo rắc sợ hãi bằng cách này.

Chính sách được hình thành từ nỗi sợ thì sẽ chỉ có tệ thêm hơn

Ngay sau vụ nổ súng, hàng loạt biện pháp được nhà chức trách tung ra: Ngừng việc xét đơn tỵ nạn, thắt chặt chương trình cho tái định cư, siết chặt việc cấp giấy phép làm việc và mở rộng danh sách các nước bị xem là "có nguy cơ phạm tội". Tất cả những quyết định này đều được gắn với một cụm từ nghe rất đẹp: "Bảo vệ an ninh quốc gia".

Thực tế cho thấy, không hề có bằng chứng nào chứng minh rằng hàng trăm ngàn người tỵ nạn còn lại là mối đe dọa cho bất cứ ai cả. Điều duy nhất được viện dẫn chỉ là… nỗi sợ hãi và kỳ thị di dân!

Nhưng vấn đề nằm ở chỗ: Khi nỗi sợ tập thể được nâng cấp trở thành chính sách, đó không chỉ là cái cớ để né tránh trách nhiệm về đạo đức, mà còn biến thành công cụ nhằm hợp pháp hóa sự kỳ thị. Và khi sự kỳ thị ấy được đóng dấu bởi chính quyền, những người sẽ lãnh đủ đầu tiên luôn là những nhóm yếu thế: Những người không có tiếng nói, không có quyền lực để tự bảo vệ, và thường bị xem như "vật tế thần" mỗi khi xã hội cần người để trút đổ lỗi xuống đầu họ.

Cái giá không chỉ là số phận của những người đang chạy trốn chiến tranh và bạo lực ở Afghanistan. Cái giá còn là niềm tin của cả xã hội, bởi vì họ đã từng tin rằng luật pháp Mỹ vốn công bằng, rằng nước Mỹ không trừng phạt những con người vô tội chỉ vì sai lầm của người khác.

Không phải ai cũng may mắn có được cuộc sống an toàn

Rất nhiều người Afghanistan từng đứng sát vai cùng với quân đội Mỹ, tin vào lời hứa bảo vệ của chính phủ Mỹ. Khi Taliban quay lại, những người cùng chiến tuyến với người Mỹ đã không bỏ chạy vì muốn sang Mỹ để được ăn "bơ thừa, sữa cặn", mà họ bỏ chạy bởi vì họ muốn sống sót. Nhiều người bị săn đuổi, bị đe dọa, thậm chí bị giết… Họ đến nước Mỹ để làm lại cuộc đời. Vậy mà, giờ đây chỉ vì một vụ án, họ đã bị nhìn bằng ánh mắt nghi ngờ, thù hằn. Họ bị xem như "nguy cơ hiện hửu", dù đa số trong họ đang sống rất bình thường: Đi làm, đóng thuế, nuôi con, hòa nhập…

Đáng lẽ ra Mỹ phải bảo vệ cho họ, nhưng thay vào đó, các chính trị gia Mỹ lại biến họ thành nạn nhân của một kiểu "công lý tập thể", thứ công lý không bao giờ là công lý thật sự.

Một tay súng không thể đại diện cho cả một dân tộc

Chúng ta không bao che cho tội ác dù lớn hay nhỏ. Nhưng chính sách di dân không thể được viết ra chỉ vì một cơn giận ai đó đã phạm tội. Cả một cộng đồng không thể bị kết tội vì hành động của một vài cá nhân.

Nếu một người Mỹ phạm tội, chúng ta đâu có kết luận rằng, tất cả người Mỹ đều nguy hiểm. Một quân nhân Mỹ nếu gây án, chúng ta đâu có nói cả quân đội Mỹ đều có vấn đề. Vậy thì, tại sao một người nhập cư phạm tội bỗng nhiên biến cả cộng đồng nhập cư thành "có nguy cơ phạm tội"? Đó không phải công lý mà đó là thành kiến, là lợi dụng sự kiện để làm lợi cho ai đó.

Và lịch sử từng chứng minh: Khi chính quyền bắt đầu xem nhóm thiểu số như kẻ thù, thì nền dân chủ bắt đầu bị lung lay.

Công lý nằm ở đâu?

Công lý trong vụ án này rất đơn giản: Xử người gây án bằng pháp luật, nghiêm minh và minh bạch. Nhưng hãy bảo vệ những người vô tội, không bị vơ đũa cả nắm.

Mỹ có đủ khả năng điều tra, có đủ công cụ để làm điều này. Cho nên, không có lý do gì để trút bỏ cơn giận lên đầu những người khác, những người chỉ giống nghi phạm ở màu da hay quốc tịch.

Nếu công lý bị bóp méo, thì không chỉ viên đạn trong vụ án làm tổn thương đến xã hội Mỹ, mà chính cách đối xử sau đó của lãnh đạo Mỹ mới là điều gây nguy hại lâu dài.

Đừng biến bi kịch trở thành chính sách

Ra một quyết định dựa trên nỗi sợ hãi thì dễ quá. Chỉ có quyết định dựa trên lý trí và lòng nhân đạo mới khó. Nhưng một đất nước mạnh không phải là đất nước đóng cửa vì sợ, mà là đất nước vẫn mở cửa, nhưng mở một cách công bằng, có trách nhiệm, và không chà đạp lên phẩm giá con người.

Một viên đạn không đại diện cho một cộng đồng; một kẻ phạm tội không thể quyết định số phận của hàng chục ngàn người; và một vụ án không thể trở thành nền tảng cho chính sách di dân của cả một quốc gia.

Nếu điều đó xảy ra, thứ bị đạn xuyên thủng không chỉ là một sinh mạng, mà là những giá trị về đạo lý đã làm nên một nước Mỹ văn minh, tự do và hùng mạnh như ngày hôm nay.

Sưu tầm