Thế giới hiện nay đang trong giai đoạn chạy đua vũ trang chưa từng có. Loại vũ khí thông thường không c̣n đáng sợ, kể cả vũ khí hạt nhân. Hé lộ vũ khí đáng sợ hơn cả bom hạt nhân của Quân đội Nga.
Những năm gần đây, Quân đội Nga tích cực đẩy mạnh các chương tŕnh phát triển trang thiết bị tác chiến điện tử ở cả tŕnh độ cấp chiến thuật, chiến dịch với quy mô lớn, biến thứ vũ khí này trở thành "quân bài" chiến lược của Moscow.
Vũ khí của tương lai
Giới chuyên gia quân sự quốc tế cho rằng, mục tiêu của các chương tŕnh phát triển vũ khí, trang thiết bị tác chiến điện tử và không gian mạng của Nga là nhằm phát triển khả năng gây ảnh hưởng, chế áp, phá hoại trang thiết bị điện tử và môi trường điện từ của đối phương, trong đó đối thủ chủ yếu là Mỹ.
Theo đó, hiện nay Quân đội Nga đang triển khai các chương tŕnh chủ yếu gồm: Hệ thống trinh sát điện tử thế hệ mới 1L222 Avtobaza, hệ thống tác chiến điện tử thế hệ mới trang bị trên máy bay trực thăng Rychag-AV, hệ thống tác chiến điện tử trang bị trên máy bay chiến đấu thế hệ thứ 5 Himalaya và hệ thống tác chiến điện tử chuyên dụng thế hệ mới Krasukha-4 cho lực lượng lục quân.
Hệ thống tác chiến điện tử tiên tiến Krasukha 4 của Quân đội Nga. Nguồn ảnh: National Interest.
Các chuyên gia phân tích quân sự Nga cho rằng, sự phát triển vượt bậc của các hoạt động tác chiến điện tử và tác chiến không gian mạng của Quân đội Mỹ trong những năm qua là động lực chủ yếu để Nga đẩy mạnh chương tŕnh của ḿnh. Trong các cuộc chiến tranh gần đây do Washington tiến hành, Quân đội Mỹ luôn thể hiện khả năng vượt trội so với đối thủ về năng lực tác chiến điện tử và tác chiến không gian mạng điện từ. Tại các cuộc xung đột này, Quân đội Mỹ đă luôn vận dụng linh hoạt nhiều phương thức tác chiến khác nhau như tác chiến điện tử, tác chiến tấn công mạng, tấn công sát thương cứng kết hợp sát thương mềm... từ đó vô hiệu hóa một loạt các trang thiết bị, vũ khí hiện đại của quân đội đối phương, qua đó c̣n giảm thiểu đáng kể thương vong trên chiến trường.
Sự phát triển và ưu thế của Mỹ trong lĩnh vực này khiến Nga đứng ngồi không yên. Do đó, xây dựng các chương tŕnh phát triển vũ khí tác chiến điện tử và không gian điện từ mới là biện pháp đáp trả hữu hiệu nhất đối với Nga để cân bằng ưu thế tương đối so với Mỹ trong lĩnh vực này. Trong đó, mục tiêu hướng tới của các loại vũ khí tác chiến điện tử trên là biên đội tàu sân bay Mỹ.
Mục tiêu "sống c̣n" của tác chiến điện tử Nga
Theo các chuyên gia phân tích quân sự Nga, đội h́nh tác chiến của một biên đội tàu sân bay Mỹ được bố trí như sau: ở trung tâm của đội h́nh là tàu sân bay; lực lượng bảo đảm hậu cần được bố trí ở hai bên; phía trước đội h́nh là lực lượng trinh sát và lực lượng thu hút hỏa lực của đối phương nhằm bảo vệ an toàn tối đa cho tàu sân bay.
Trong khi đó, phương thức bảo vệ một biên đội tàu sân bay được bố trí thành 3 khu vực. Thứ nhất là khu vực pḥng thủ tầm gần với cự ly pḥng thủ từ 0 - 30m. Lực lượng bảo đảm pḥng thủ tại khu vực này là hệ thống pḥng thủ tầm gần được bố trí trên các tàu khu trục và các tên lửa pḥng thủ tầm gần đảm nhiệm. Đây là lớp bảo vệ cuối cùng cho tàu sân bay khi bị đối phương tấn công.
Thay v́ sử dụng tên lửa hay vũ khí hạt nhân, Quân đôi Nga trong tương lai hoàn toàn có thể sử dụng vũ khí công nghệ cao để vô hiệu hóa biên đội tàu sân bay của Mỹ. Nguồn ảnh: Sputnik.
Thứ hai là khu vực bảo vệ tầm trung với cự ly tác chiến là 30 - 150m. Thành phần lực lượng chủ yếu của khu vực pḥng thủ này là hệ thống Aegis, máy bay chiến đấu F/A-18, máy bay tác chiến điện tử EA-18. Lực lượng này h́nh thành một lớp pḥng thủ dày đặc với bán kính tác chiến là 500m và là khu vực pḥng thủ chủ yếu của tàu sân bay.
Thứ ba là khu vực pḥng thủ tầm xa với cư ly tác chiến từ 150 - 1.400m. Thành phần lực lượng chính gồm các biên đội tàu trinh sát, máy bay giám sát, trinh sát dưới sự chỉ huy tác chiến của các máy bay cảnh báo sớm E-3A và E-2C. Đây là tuyến bảo vệ ngoài cùng của một biên đội tàu sân bay Mỹ.
Phương án tấn công của Nga
Giới phân tích quân sự quốc tế nhận định, một trong những mục tiêu tấn công quan trọng nhất của các chương tŕnh vũ khí tác chiến điện tử Quân đội Nga đó là biên đội tàu sân bay của Mỹ. Theo đó, Nga đă xây dựng kịch bản tác chiến với biên đội tàu sân bay của Hải quân Mỹ gồm 4 giai đoạn:
- Giai đoạn thứ nhất, trinh sát, xác định vị trí biên đội tàu sân bay. Do tốc độ cơ động của tàu sân bay tương đối chậm, lượng lượng lớn, đội h́nh trải dài, đồng thời Mỹ thường công bố công khai lịch tŕnh hoạt động của các biên đội tàu sân bay nên dễ dàng nhận biết bằng các phương tiện trinh sát và vệ tinh trinh sát.
- Giai đoạn thứ hai, thực hiện cách ly khu vực. Thông qua các trang thiết bị tác chiến điện tử, tiến hành gây nhiễu, chế áp đối với các loại trang thiết bị điện tử, thông tin, dẫn đường vệ tinh, liên lạc được bố trí trên các tàu sân bay của Mỹ, khiến cho phạm vi trinh sát, phát hiện mục tiêu của biên đội tàu sân bay Mỹ giảm xuống chỉ c̣n từ 700 - 1.400m. Theo như các công bố chính thức về thông số kỹ thuật một số trang thiết bị tác chiến điện tử của Nga, hệ thống tác chiến điện tử cấp chiến dịch là Krasukha và hệ thống tác chiến điện tử cấp chiến lược là Murmansk-BN hoàn toàn có khả năng gây nhiễu, chế áp có hiệu quả đối với các thiết bị điện tử trên tàu sân bay của Mỹ từ cự ly từ hàng trăm cho tới hàng ngh́n km.
Không chỉ có thể vô hiệu hóa năng lực tấn công mà kể cả hệ thống pḥng thủ trong biên đội tàu sân bay Mỹ cũng sẽ bị tác chiến điện tử Nga "bắt sống" từ khoảng cách hàng ngh́n km. Nguồn ảnh: The Saker.
- Giai đoạn thứ ba, gây nhiễu, làm mất khả năng tác chiến của các hệ thống điện tử, thông tin liên lạc, định vị của đối phương. Sau khi chế áp khả năng phát hiện mục tiêu của đối phương, các máy bay và tàu chiến mặt nước của Nga sẽ tiếp cận biên đội tàu sân bay từ hai bên cánh, đồng thời phóng các thiết bị gây nhiễu điện tử. Mục tiêu là nhằm chế áp hệ thống thông tin liên lạc trên tàu sân bay; gây nhiễu và làm mất liên lạc giữa các biên đội tàu hộ vệ với máy bay tác chiến trên hạm; sử dụng gây nhiễu điện tử và đánh lừa điện tử để khống chế hệ thống nhận biết địch/ta trên tàu sân bay; làm gián đoạn hệ thống định vị toàn cầu GPS, từ đó khiến toàn bộ hệ thống chỉ huy, thông tin liên lạc, ra mệnh lệnh của biên đội tàu sân bay mất tác dụng.
- Giai đoạn thứ tư, sử dụng hỏa lực tấn công toàn diện. Sau khi vô hiệu hóa toàn bộ các thiết bị thông tin liên lạc, định vị của biên đội tàu sân bay và cách ly lực lượng này với các lượng tác chiến khác của Quân đội Mỹ ở khu vực khác, Nga sẽ sử dụng tổng lực các loại tàu chiến, tên lửa chống hạm để tấn công.