VKS ghi nhận bà Trương Mỹ Lan có nhiều t́nh tiết mới nên giảm một phần h́nh phạt tội Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng, song "không đủ" để giảm án tử h́nh đối với 2 tội c̣n lại.
Sáng 15/11, phiên ṭa phúc thẩm xét kháng cáo của bà Trương Mỹ Lan và 47 bị cáo cùng một số người liên quan bước sang phần tranh luận.
Nêu quan điểm giải quyết vụ án, đại diện VKSND Cấp cao tại TP HCM đánh giá hành vi của bà Lan là đặc biệt nghiêm trọng; là người chủ mưu, cầm đầu, cùng lúc phạm 3 tội Tham ô tài sản, Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng, Đưa hối lộ; tác động xấu đến hoạt động ngân hàng, mất an ninh trật tự, hoang mang dư luận và mất niềm tin của nhân dân. Do đó ṭa sơ thẩm tuyên bị cáo mức án tử h́nh về 3 tội này là "đúng người, đúng pháp luật, không oan sai".
Ngoài các t́nh tiết giảm nhẹ cấp sơ thẩm đă áp dụng như có nhiều thành tích trong hoạt động từ thiện, pḥng chống Covid -19... tại phiên ṭa phúc thẩm bị cáo có nhiều t́nh tiết mới: thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, cam kết khắc phục toàn bộ thiệt hại và đă cam kết giao toàn bộ 658 tài sản không thế chấp cho bất cứ khoản vay nào, cùng dự án 6A khu Trung Sơn để khắc phục hậu quả vụ án trong trường hợp 1.121 mă tài sản thế chấp không đủ...
VKS xác định đây là những t́nh tiết giảm nhẹ mới, cần xem xét giảm nhẹ cho bị cáo một phần h́nh phạt về tội Vi phạm quy định cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng. Từ đó, cơ quan công tố đề nghị giảm án từ 20 năm xuống 16-18 năm tù về tội này.
"Đối với 2 tội c̣n lại, bị cáo phạm tội đặc biệt nghiêm trọng, có tổ chức, tinh vi, phạm tội hai lần trở lên trong thời gian dài. Mặc dù bị cáo có thêm t́nh tiết giảm nhẹ mới như trên, nhưng căn cứ quy định của pháp luật th́ chưa đủ điều kiện để giảm h́nh phạt. Do đó không có cơ sở giảm nhẹ h́nh phạt cho bị cáo về tội Tham ô tài sản (tử h́nh), Đưa hối lộ (20 năm tù)", đại diện VKS nêu quan điểm.
Ngay sau khi VKS đề nghị y án tử h́nh đối với bà Lan, HĐXX ngắt lời, đề nghị cho bị cáo Lan được ngồi để tiếp tục nghe luận tội.
Về phần trách nhiệm dân sự, VKS đề nghị HĐXX giữ nguyên bản án sơ thẩm, buộc bà Lan phải bồi thường toàn bộ thiệt hại của vụ án là 677.000 tỷ đồng, được cấn trừ một số khoản vay đă được tất toán.
VKS ghi nhận việc SCB đă hoàn trả cho bà Lan 5.000 tỷ đồng tăng vốn điều lệ, song bác kháng cáo của ngân hàng này về việc yêu cầu bà Lan phải chịu trách nhiệm bồi thường số tiền lăi đối với 1.283 khoản vay cho đến ngày hoàn thành nghĩa vụ, và một số yêu cầu khác.
Cơ quan công tố cũng đề nghị ṭa bác kháng cáo của những cá nhân, tổ chức có quyền nghĩa vụ liên quan trong vụ án; giữ nguyên bản án sơ thẩm.
VKS: Cựu cục trưởng Đỗ Thị Nhàn 'lẽ ra phải chịu án tử h́nh'
Đối với bị cáo Đỗ Thị Nhàn, VKS cho rằng đáng lẽ phải chịu mức án tử h́nh về tội Nhận hối lộ. Do bị cáo đă nộp lại số tiền chiếm hưởng nên cấp sơ thẩm tuyên phạt bị báo mức án chung thân là phù hợp.
Tại ṭa phúc thẩm, bị cáo nộp thêm 500 triệu đồng để khắc phục hậu quả chung của vụ án và nộp phạt 100 triệu đồng. Tuy nhiên, số tiền không đáng kể so với mức độ phạm tội của bị cáo, đề nghị HĐXX bác kháng cáo xin giảm nhẹ h́nh phạt, tuyên y án sơ thẩm", đại diện VKS nêu quan điểm.
Bản án sơ thẩm hồi tháng 4 xác định bà Nhàn chỉ đạo đoàn thanh tra, chịu trách nhiệm chính về kết quả thanh tra SCB. Bị cáo đă gặp gỡ bà Trương Mỹ Lan (68 tuổi, Chủ tịch Vạn Thịnh Phát) thỏa thuận về việc "làm mờ sai phạm" và 4 lần nhận tiền từ SCB thông qua Vơ Tấn Hoàng Văn, tổng cộng 5,2 triệu USD. Từ đó, bà Nhàn chỉ đạo cấp dưới báo cáo và ban hành dự thảo kết luận thanh tra không trung thực, bao che, bưng bít sai phạm của SCB.
Đối với kháng cáo của ông Nguyễn Cao Trí và một số bị cáo khác, VKS đề nghị HĐXX giảm nhẹ h́nh phạt cho họ.
Theo đại diện VKS, căn cứ vào tài liệu chứng cứ, kết quả thẩm vấn công khai, có cơ sở xác định, từ năm 2011 bà Lan đă thâu tóm 3 ngân hàng tư nhân để hợp nhất thành SCB. Lợi dụng chính sách của Nhà nước trong đề án tái cơ cấu SCB, bị cáo đă thâu tóm nhà băng như một công cụ tài chính để huy động vốn phục vụ kinh doanh cá nhân và hệ sinh thái của Vạn Thịnh Phát.
Là người sở hữu 91,5% cổ phần của SCB, bà Lan đă chi phối toàn bộ hoạt động của ngân hàng, chỉ đạo lănh đạo chủ chốt tại SCB và Vạn Thịnh Phát lập các hồ sơ khống, rút tiền ngân hàng. Trong đó, từ năm 2012 đến 2017, bà Lan đă chỉ đạo lập hồ sơ khống cho 304 khách hàng, vay 368 khoản. Đến năm 2022, các khoản vay này c̣n dư nợ hơn 132.000 tỷ đồng cả gốc và lăi. Sau khi cấn trừ vào số tài sản đảm bảo các khoản vay này gây thiệt hại 64.600 tỷ đồng. Hành vi trong giai đoạn này của bà Lan là phạm tội Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng.
Từ tháng 2/2018 đến tháng 10/2022, bà Lan đă chỉ đạo lập khống 916 hồ sơ vay vốn của SCB 545.000 tỷ đồng, chiếm đoạt 304.000 tỷ; gây thiệt hại gần 130.000 tỷ đồng tiền lăi phát sinh. Do Bộ luật H́nh sự 2015 có sự thay đổi về đường lối xử lư đối với các sai phạm xảy ra tại thời điểm trước và sau ngày 1/1/2018 (Bộ luật H́nh sự 2015 có hiệu lực) nên hành vi này của bà Lan phạm tội Tham ô tài sản.
Trong suốt 10 năm thâu tóm SCB, bà Lan đă chỉ đạo đồng phạm giải ngân cho nhóm công ty trong hệ sinh thái Vạn Thịnh Phát tổng cộng hơn 2.500 khoản vay. Đến tháng 10/2022, nhóm bà Lan và Vạn Thịnh Phát c̣n gần 1.300 khoản vay dư nợ 677.000 tỷ đồng gốc và lăi. Theo VKS, đây số tiền thiệt hại của vụ án và bà Lan có nghĩa vụ phải bồi thường cho SCB.
Ngoài ra, để che giấu thực trạng yếu kém của SCB, giúp nhà băng thoát khỏi diện kiểm soát đặc biệt, bà Lan đă chỉ đạo thuộc cấp mua chuộc đoàn cán bộ thanh tra. Trong đó, Vơ Tấn Hoàng Văn (Tổng giám đốc SCB) đă 4 lần đưa cho bà Đỗ Thị Nhàn (Cục trưởng Thanh tra, giám sát của Ngân hàng Nhà nước) số tiền 5,2 triệu USD; đưa tiền và quà cho các thành viên đoàn thanh tra để bưng bít sai phạm, tạo điều kiện cho SCB được tiếp tục tái cơ cấu. Hành vi này là phạm tội Đưa hối lộ.
Quá tŕnh xét xử phúc thẩm, bà Lan cho biết không kêu oan về 3 tội danh bị cáo buộc, chỉ xin ṭa xem xét bối cảnh phạm tội để giảm nhẹ h́nh phạt tử h́nh. Đồng thời, bà cũng xin ṭa xem xét tính toán lại số tiền bị cáo buộc chiếm đoạt, định giá lại các tài sản bị kê biên. Giá trị của các tài sản này theo định giá của Công ty Hoàng Quân (công ty được chọn định giá tài sản trong vụ án) là quá thấp.
Ngoài ra, bà xin lại một số tài sản của người thân và gia đ́nh có nguồn gốc từ trước thời điểm tham gia tái cơ cấu ngân hàng như: căn biệt thự cổ 110-112 Vơ Văn Tần, ṭa nhà 19-25 Nguyễn Huệ, 24 Lê Lợi là những tài sản do mẹ bà mua cho các cháu và một số tài sản là trụ sở của Vạn Thịnh Phát.
Bà nhiều lần nói đang lên phương án chi tiết khắc phục hậu quả vụ án để gửi cho ṭa và cam kết chịu trách nhiệm về toàn bộ số tiền Ngân hàng nhà nước cho SCB mượn.
Chủ tịch Vạn Thịnh Phát cũng lần đầu nhắc đến khoản tiền 5.000 tỷ đồng tăng vốn điều lệ cho SCB nộp năm 2021 nhưng chưa được ngân hàng nhà nước ghi nhận nên đề nghị ṭa thu hồi. Bà cũng đề nghị ṭa thu hồi số tiền hơn 2.000 tỷ đồng bà và SCB cho một đối tác vay khi thực hiện thỏa thuận nhận chuyển nhượng dự án trên đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa.
Các bị cáo khác nguyên là lănh đạo cấp cao, nhân viên của SCB và Vạn Thịnh Phát đề nghị ṭa xem xét bối cảnh thực hiện hành vi phạm tội để giảm nhẹ một phần h́nh phạt. Các bị cáo này cho rằng, thực hiện hành vi phạm tội trong bối cảnh SCB gặp khó khăn về tài chính, áp lực v́ những khoản vay cũ quá lớn. Việc lập khống hồ sơ giải ngân chủ yếu là để đảo nợ cho những khoản vay cũ đă quá hạn.
|
|