Lễ hội biến thành thảm họa ở Ấn Độ. Trong khi Ấn Độ đang chiến đấu với đợt bùng phát dịch thứ 2 tàn khốc th́ hàng triệu tín đồ sùng đạo Hindu tập trung tại thị trấn Haridwar vào tháng trước để tham gia lễ hội Kumbh Mela. Thật khủng khiếp.
Những lo ngại về việc lễ hội này trở thành "sự kiện siêu lây nhiễm" đă trở thành sự thật. Những người trở về từ Kumbh có kết quả xét nghiệm dương tính với SARS-CoV-2 và có thể gây lây lan rộng khắp.
Lễ hội "siêu lây nhiễm"
Khi Mahant Shankar Das, tín đồ Hindu 80 tuổi đến thị trấn Haridwar vào ngày 15/3 để tham gia lễ hội, các ca mắc Covid-19 đă gia tăng ở nhiều vùng của Ấn Độ.
Ngày 4/4, chỉ 4 ngày sau khi lễ hội chính thức bắt đầu, ông Mahant Das đă có kết quả dương tính với SARS-CoV-2 và được khuyên nên cách ly trong một chiếc lều.
Nhưng thay v́ tự cách ly, ông đóng gói đồ đạc và lên chuyến tàu di chuyển 1.000 km đến thành phố Varanasi. Tại đây, con trai đón ông ở ga tàu, cả 2 cùng đi taxi về làng của họ cách thành phố Mirzapur kế bên 20 km.
Hơn 9 triệu tín đồ Hindu giáo đă hành hương về thị trấn Haridwar trong tháng 4 năm nay. Ảnh: BBC.
Nói chuyện qua điện thoại với phóng viên BBC mới đây, Mahant Das cho biết ông bây giờ "rất khỏe mạnh và vui vẻ" và vẫn đang cách ly tại nhà kể từ khi trở về. Ông khẳng định rằng ḿnh không truyền virus cho bất kỳ ai, nhưng chỉ trong vài ngày, con trai ông và một vài dân làng khác đă xuất hiện các triệu chứng Covid-19.
Con trai ông, anh Pathak, người đă hồi phục hoàn toàn khỏi Covid-19, cho biết làng của họ đă chứng kiến "13 người chết trong 2 tuần qua v́ sốt và ho".
Các ca mắc Covid-19 trong làng có thể - hoặc không - liên quan đến Mahant Das, nhưng các chuyên gia y tế cho rằng hành vi của ông là vô trách nhiệm. Bằng việc di chuyển trên một chuyến tàu đông đúc và đi chung taxi, ông có thể đă lây lan virus cho nhiều người trên đường đi.
Nhà dịch tễ học, tiến sĩ Lalit Kant cho biết "nhóm khổng lồ những người hành hương không đeo khẩu trang ngồi trên bờ sông hát về vinh quang của sông Hằng" đă tạo ra một môi trường lư tưởng cho virus lây lan nhanh chóng. "Chúng ta đă biết rằng hát đồng ca trong nhà thờ và đền thờ là những sự kiện siêu lây nhiễm", ông nói.
Tại Haridwar, các quan chức cho biết 2.642 tín đồ đă có kết quả dương tính, trong đó có hàng chục nhà lănh đạo tôn giáo hàng đầu. Ảnh: BBC.
Akhilesh Yadav, cựu thủ hiến bang Uttar Pradesh láng giềng, cựu Quốc vương Gyanendra Shah của Nepal và cựu Hoàng hậu Komal Shah nằm trong số những người có kết quả xét nghiệm dương tính sau khi trở về nhà. Nhà soạn nhạc Bollywood Shravan Rathod qua đời ở một bệnh viện Mumbai ngay sau khi trở về từ lễ hội Kumbh. Một nhóm 9 nhà tiên tri Ấn Độ giáo cũng đă tử vong.
Với lo ngại ngày càng tăng rằng những người trở về từ Kumbh có thể lây nhiễm cho những người khác, một số chính quyền bang đă ra lệnh cách ly bắt buộc 14 ngày và cảnh cáo sẽ trừng trị nghiêm khắc đối với những người che giấu thông tin về chuyến đi của họ. Tuy nhiên, rất ít bang có cơ sở dữ liệu về khách du lịch và không bang nào có hệ thống kiểm tra và truy t́m những người ra vào biên giới.
Trong 2 tuần qua, báo cáo về những người trở về từ Kumbh có kết quả xét nghiệm dương tính đến từ khắp Ấn Độ.
Tiến sĩ Kant nói: “Thật là tai hại. Những con số này chỉ là phần nổi của tảng băng ch́m. Những nhóm người hành hương đi trên xe lửa và xe buưt đông đúc sẽ làm số ca tăng theo cấp số nhân. Tôi có thể nói không chút do dự rằng lễ hội Kumbh Mela là một trong những lư do chính đằng sau đợt bùng phát dịch ở Ấn Độ".
V́ sao thảm họa xảy ra?
Ông Mahant Das tỏ ra gay gắt khi được hỏi rằng liệu có nên hủy bỏ lễ hội Kumbh vào thời điểm Ấn Độ đang ghi nhận số ca bệnh tăng vọt và các bệnh viện từ chối tiếp nhận bệnh nhân do thiếu giường, thuốc và oxy y tế.
"Tại sao chúng tôi, những người mộ đạo, bị cho là sai trái khi tụ tập?”, ông đặt vấn đề.
Lễ hội Kumbh được cho là vẫn diễn ra v́ lo ngại phản ứng từ các nhà lănh đạo tôn giáo Hindu như Mahant Das.
Ngày 12/4, ngày trọng đại đầu tiên của lễ hội - khi hơn 3 triệu tín đồ ngâm ḿnh trong sông Hằng với hy vọng đạt được sự cứu rỗi - Ấn Độ đă ghi nhận hơn 168.000 trường hợp mắc Covid-19 mới, vượt qua Brazil để trở thành quốc gia có số ca bệnh cao thứ 2 trên toàn cầu.
Tận một tuần sau quy mô lễ hội mới giảm xuống, sau khi một vị sư trưởng qua đời. Các biện pháp pḥng tránh Covid-19 đang được đẩy mạnh.
Tuy nhiên, mọi chuyện đă đi quá xa. Tuần trước, các nhà tổ chức sự kiện cho biết 9,1 triệu người hành hương đă đến thăm Haridwar.
Ngay từ đầu đă có những lo ngại rằng việc để lễ hội Kumbh diễn ra chứa đầy rủi ro. Các chuyên gia y tế đă cảnh báo chính phủ Ấn Độ vào đầu tháng 3 rằng "một biến chủng mới và dễ lây lan hơn của corona đang tồn tại trong nước" và việc để hàng triệu người không đeo khẩu trang tụ tập tham gia một lễ hội là khinh suất.
Cựu lănh đạo của bang Uttarakhand, Trivendra Singh Rawat, nói rằng ông đă lên kế hoạch để Kumbh là một "sự kiện có giới hạn, mang tính biểu tượng" ngay từ đầu v́ các chuyên gia nói với ông rằng đại dịch sẽ không sớm kết thúc.
"Lễ hội thu hút không chỉ người Ấn Độ mà c̣n cả các quốc gia khác. Tôi đă lo lắng rằng những người khỏe mạnh sẽ đến Haridwar và mang mầm mốm virus đi khắp nơi khi họ quay trở về”, ông nói.
Nhưng chỉ vài ngày trước lễ hội, ông đă bị thay thế bởi Tirath Singh Rawat, người nổi tiếng với câu nói "Với sự phù hộ của Ma Ganga (Nữ thần sông Hằng) trong ḍng chảy, sẽ không c̣n virus corona”.
Các tín đồ Hindu giáo tin rằng đắm ḿnh trong ḍng nước sông Hằng sẽ giúp họ rửa sạch tội lỗi. Ảnh: BBC.
Vị lănh đạo mới của bang này nói rằng "sẽ không có ai bị ngăn cấm", giấy chứng nhận âm tính với Covid-19 là không cần thiết khi tham gia và chỉ cần tuân theo các quy tắc an toàn là đủ.
Nhưng khi hàng triệu người đổ về thị trấn, các quan chức đă phải vật lộn để áp đặt các quy tắc pḥng chống dịch. Giám đốc y tế của bang Haridwar, tiến sĩ Shambhu Kumar Jha, nói rằng việc quản lư đám đông trở nên "rất khó khăn" v́ họ không thể bắt những người mộ đạo đă hành hương cả chặng đường dài quay trở về.
Báo cáo mới đây đă cho thấy bang Uttarakhand ghi nhận 557 ca nhiễm từ ngày 14 đến 20/3, thời điểm cuộc hành hương bắt đầu. Số ca nhiễm tăng nhanh sau đó, với 38.581 ca được ghi nhận trong khoảng thời gian từ ngày 25/4 đến ngày 1/5 - tuần cuối cùng của lễ hội.
Tiến sĩ Kant tỏ ra bi quan về chặng đường phía trước.
"Có người nói rằng những người sùng đạo sẽ coi virus corona như prasad (phước lành của thần linh) và lan truyền nó. Thật bi thảm khi những người hành hương đă mang bệnh truyền nhiễm đi khắp nơi", ông nói.
"Tôi không thể nghĩ ra bất cứ điều ǵ có thể làm bây giờ để khắc phục t́nh h́nh. Con tàu của chúng tôi đă đi quá xa bờ. Chúng tôi thậm chí không thể quay trở về bờ một cách an toàn nữa. T́nh cảnh rất, rất đau buồn. Tôi chỉ biết cầu nguyện cho dịch bệnh thuyên giảm và mọi người có thể vượt qua".
VietBF@ sưu tập
