Nghệ sĩ Hoài Trúc Phương tên thật là Dương Trúc Phương, sinh năm 1943, tại Rạch Giá, Kiên Giang, đă trút hơi thở cuối cùng lúc 14 giờ 40 phút ngày 19-8-2014 tại nhà riêng ở huyện B́nh Chánh, TPHCM, hưởng thọ 72 tuổi.
Nghệ sĩ Hoài Trúc Phương mắc bệnh đường ruột, gia đ́nh đưa vào điều trị tại Bệnh viện Nguyễn Tri Phương th́ phát hiện bị ung thư ruột. Mặc dù đă được các bác sĩ tận t́nh cứu chữa, nhưng sau hai ngày chống chọi với cơn nguy kịch, ông đă trút hơi thở cuối cùng trong sự thương tiếc của người thân, bạn bè, đồng nghiệp.
So với nhiều nghệ sĩ phải đi lên từ những vai kép nhỏ, sau 6 năm học nghề NS Hoài Trúc Phương đă nhảy vọt đóng vai kép chánh .
Là con thứ năm trong một gia đ́nh có năm chị em, cha người Quảng Đông – Trung Quốc sang lập nghiệp ở Rạch Giá, Kiên Giang, mẹ là người Việt Nam.
Gia đ́nh ông có tiệm bán hủ tiếu lớn kế bên rạp hát Châu Văn, Rạch Giá, ông có ba chị gái. Vốn mê đờn ca tài tử lại được đ́nh ủng hộ v́ có giọng ca hay, NS Hoài Trúc Phương đă tham gia biểu diễn ở các đám tiệc và cho đến năm lên 14 tuổi ông đă xin cha nghỉ học để đi theo gánh hát.
NS Hoài Trúc Phương và vợ là NS Diệu Huê trong vở "Chất ngọc không tan"
Duyên may đưa NS Hoài Trúc Phương đến với sân khấu chính là một lần NS Hoàng Nuôi (chồng của nghệ sĩ Bạch Cúc - em gái nghệ sĩ Minh Tơ, cha của đạo diễn Phượng Hoàng và là dượng rể của NSND Thanh Ṭng), đến ăn hủ tiếu ở quán nhà của ông, người nghệ sĩ này đă nhận ông làm đệ tử, rồi xin dẫn ông vô đoàn hát.
Nhờ có người cha thương và quư nghiệp hát, nên những lúc đoàn hát nào về Rạch Giá mà lâm vào cảnh khó khăn, không đủ tiền mua gạo ăn, cha của ông đă tiếp tế lương thực, tiền bạc để nuôi các đoàn. Sau 6 năm học nghề để thích nghi với môi trường mới, năm 1964 Trúc Phương đă gặt hái được những thành công với vai diễn ấn tượng đầu tiên là Thanh Sơn trong vở "Máu chảy về tim" ở đoàn Thúy Lan - Mỹ Ngọc.
Soạn giả, NSND Viễn Châu nhận xét: “Các kư giả kịch trường thời đó viết bài khen Hoài Trúc Phương và gọi anh là ngôi sao mới vừa được phát hiện sáng chói trên nền trời kịch nghệ miền Tây. V́ anh ca diễn rất nam tính, có khí chất khẳng khái nên vào những vai hiên ngang, hùng dũng, giọng ca sang sảng rất khí thế trên sàn diễn”.
Sau những lời khen tặng của báo chí thời đó, NS Hoài Trúc Phương đă vững vàng tiến lên những vai kép chánh - chính diện, nghĩa khí như chính bản tính của ông ngoài đời.
Soạn giả Kiên Giang cho biết: “ Hoài Trúc Phương được ông bầu Ba Bản mời về hát ở đoàn Thủ Đô và đặt nghệ danh cho anh là Hoài Trúc Phương. Lúc đó, đoàn này là một đại bang, có những đào kép rất nổi tiếng như: Tấn Tài, Dũng Thanh Lâm, Trương Ánh Loan, Tô Kim Hồng, Tô Kiều Lan, Như Ngọc...và sau đó Hoài Trúc Phương lọt vào mắt Bầu Long của công ty Bầu Long, nên bầu Long đă mời về kư giao kèo hai năm với số tiền 200.000 đồng và trả lương cao gấp 5 lần lương của anh lúc hát ở đoàn Thúy Loan - Mỹ Ngọc cách đó 2 năm. Khi về đoàn Kim Chung 1 rồi qua đoàn 3, đoàn 5, Hoài Trúc Phương đă hát chánh với các cô đào: Bích Hợp, Kim Chung, Kim Tuyến...và nữ nghệ sĩ Kim Tuyến chính là người vợ đầu tiên của anh. Khi anh về đoàn Thái Dương, anh tiếp tục hát chánh, chia vai với nghệ sĩ Thành Được, Thanh Hải, Văn Chung...vai nào cũng được khán giả yêu mến. Cái tâm làm nghề của Hoài Trúc Phương rất tốt. Lúc nào cũng tận tụy, kính trên, nhường dưới, chưa bao giờ quát nạt một ai”.
Trong sự nghiệp của nghệ sĩ Hoài Trúc Phương có nhiều vai diễn thành công như: Bạch Vệ (vở Quán trọ hoàng hôn), Vơ Đông Sơ (Vơ Đông Sơ - Bạch Thu Hà), Yên Lang (Manh áo quê nghèo), Từ Hải (Thúy Kiều), Nùng Cao (Người mang sông núi), Vũ Trường Giang (Cô gái bán gươm), Lư Đạo Thành (Nhiếp chính Ỷ Lan), ông Tám (Máu thắm đồng Nọc Nạn), Henri Thọ (Trận tuyến thầm lặng), quan thượng thư (Truyền thuyết t́nh yêu), đại úy ngụy (Áng ngọc đêm xuân)... Gần đây nhất, ông tham gia trong bộ phim "Anh hùng Nguyễn Trung Trực" (vai thầy dạy vơ của Nguyễn Trung Trực) và "B́nh Tây Đại nguyên soái" (vai Phan Thanh Giản) và cùng bà xă – NS Diệu Huê đóng vai vợ chồng ông bá hộ trong vở "Chất ngọc không tan" do kênh Thuần Việt HTVC và Mekong Artists thực hiện tại Nhà hát Thành Phố. Đây cũng là vai diễn cuối cùng của ông.
Vĩnh biệt nghệ sĩ Hoài Trúc Phương, người nghệ sĩ đă để lại cho đời nhiều vai diễn hay, nhiều số phận nhân vật đáng nể. Ông có giọng ca trầm ấm, khỏe khoắn và diễn những vai kép độc mùi, rất khẳng khái, chiếm được cảm t́nh người xem.
Bài và ảnh: Thanh Hiệp
NĐLO