Vietbf.com - Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận B́nh đă được đón tiếp một cách long trọng, với một buổi đại yến và nhất là một cơ hội hiếm thấy là phát biểu trước Quốc hội Việt Nam. V́ chuyến thăm Việt Nam của ông Tập Cận B́nh là một phần trong chủ trương « giành lại » Việt Nam bằng hợp tác kinh tế có lợi Trung - Việt, v́ vậy Việt Nam đă 'buông' Hoàng Sa cho Bắc Kinh để làm quà trong chuyến thăm ông Tập.

Ông Tập Cận B́nh thăm Việt Nam sau các diễn biến giàn khoan 981 và các xung đột với ngư dân trên Biển Đông
Cựu quan chức cao cấp của Hội Hữu nghị Việt - Trung nói 'dường như' Việt Nam trên thực tế đă từ bỏ chủ quyền đối với Hoàng Sa trước sức ép của Trung Quốc.
Tiến sỹ Vũ Cao Phan, nguyên Phó Chủ tịch và Tổng thư kư của hội nói ông đă khuyến cáo lănh đạo Việt Nam yêu cầu ông Tập Cận B́nh chấp nhận đàm phán về quần đảo Hoàng Sa, mà hiện Trung Quốc đang chiếm toàn bộ, trong chuyến đi này.
Tuy nhiên ông Phan nói với Nguyễn Hùng trong Bàn tṛn thứ Năm hàng tuần của BBC rằng phía Việt Nam đă bỏ ngoài tai.
Tiến sỹ Phan, người cũng là Viện trưởng Viện Chính trị và Nghiên cứu Quan hệ Quốc tế của Đại học B́nh Dương, nói:
"Theo tôi có lẽ bức xúc cơ bản của người dân là chính quyền chưa nh́n thẳng vào sự thực...
"Tôi đề xuất cũng có ǵ lớn đâu. Điều kiện như thế này ta có thể nói được mà cũng không nói...
"Chúng ta cứ tuyên truyền ở trong nước về Hoàng Sa và Trường Sa và triển vọng thế này thế khác...
"Chúng ta nói thế giới nào có biết đâu. Rất nhiều bạn bè quốc tế nói với tôi rằng đối với Hoàng Sa h́nh như Việt Nam buông."
'Nói măi đá cũng phải ṃn'
Tiến sỹ Vũ Cao Phan nói quan điểm "nh́n về đại cục" trong quan hệ Việt - Trung rất mơ hồ và Việt Nam c̣n có vẻ c̣n "sợ" khiến Trung Quốc dựa vào đó để lấn át.
Ông nói: "Rơ ràng trong quan hệ Việt Nam với Trung Quốc h́nh như là Việt Nam chịu sự dẫn dắt của Trung Quốc và Việt Nam thiếu chủ động.

Tiến sỹ Vũ Cao Phan nói ít nhất ngư dân Việt Nam phải được đánh cá tại những nơi họ từng hoạt động ở Hoàng Sa
"Chúng ta là nước nhỏ, chúng ta khiêm tốn, chúng ta tôn trọng Trung Quốc, chúng ta tôn trọng t́nh hữu nghị và chúng ta phấn đấu cho điều đó nhưng điều ǵ có thể th́ chúng ta phải nói chứ, ưỡn ngực, thẳng lưng lên mà nói chứ...
"Người dân người ta đánh giá có thể v́ một lợi ích nào chăng? Hay v́ bản thân ḿnh không tự đánh giá ḿnh cao hay tự ḿnh nh́n Trung Quốc quá cao, quá lớn chăng?"
Ông Phan nói quan hệ hai bên "phải hữu nghị, phải tốt đẹp nhưng phải b́nh đẳng" và rằng Việt Nam phải đ̣i Trung Quốc đặt Hoàng Sa lên bàn đàm phán và nêu giải pháp:
"Tôi đă nói có biện pháp nữa là ba tháng, sáu tháng một lần ta gửi công hàm qua đường ngoại giao yêu cầu đàm phán.
"Nói măi đá cũng phải ṃn chứ. Mà những chuyện này đàm phán cũng có lợi ích cho Trung Quốc chứ.
"Ít nhất h́nh ảnh của Trung Quốc đối với nhân dân Việt Nam và đối với dư luận thế giới sẽ khác đi...
"Mong muốn tối thiểu của tôi là ngư dân Việt Nam có quyền đánh cá hợp pháp trên ngư trường lịch sử và truyền thống của ḿnh."
'Hải quân đáng gờm'
Trong lúc đó bà Phương Nguyễn, chuyên gia Đông Nam Á của Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế gọi tắt là CSIS ở Washington cho rằng cần đặt Hoàng Sa và Trường Sa vào bối cảnh rộng hơn.

Bà Phương Nguyễn nói những ǵ Trung Quốc có hứa với Việt Nam 'chỉ là lời nói'
Bà nói với Bàn tṛn thứ Năm:
"Tôi nghĩ về các vấn đề trên biển chúng ta không nên chỉ nh́n vào những tiến triển giữa Trung Quốc và Việt Nam mà chúng ta phải đặt nó vào bối cảnh Trung Quốc muốn ǵ trong vùng biển này.
"Trung Quốc muốn dùng Trường Sa và Hoàng Sa để làm bàn đạp để thiết lập Trung Quốc là lực lượng hải quân đáng gờm ở tây Thái B́nh Dương.
"Về lâu dài, nếu việc này tiếp tục, mục tiêu của Trung Quốc là đẩy Hải Quân Hoa Kỳ khỏi vùng biển tây Thái B́nh Dương... Về lâu dài, nếu việc này tiếp tục, mục tiêu của Trung Quốc là đẩy Hải Quân Hoa Kỳ khỏi vùng biển tây Thái B́nh Dương..
Về lâu dài, nếu việc này tiếp tục, mục tiêu của Trung Quốc là đẩy Hải Quân Hoa Kỳ khỏi vùng biển tây Thái B́nh Dương.
Bà Phương Nguyễn, chuyên gia nghiên cứu Đông Nam Á từ Hoa Kỳ
"Trung Quốc có nói ǵ với Việt Nam, có kư kết ǵ với Việt Nam, có hứa ǵ với Việt Nam cũng chỉ là lời nói.
"Hành động trên biển của Trung Quốc sẽ không phụ thuộc ǵ vào những ǵ hai bên đàm phán hoặc là đồng ư với nhau mà phụ thuộc nhiều hơn vào tham vọng của Trung Quốc ở phía tây Thái B́nh Dương."
Bà Phương Nguyễn cũng nói Bắc Kinh hiện đang ở vào thế khó xử theo sau việc Hoa Kỳ cho tàu chiến áp sát đảo đá do Trung Quốc đang chiếm tại quần đảo Trường Sa mà Việt Nam cùng các nước khác cũng tuyên bố chủ quyền.
Nếu ngăn cản tàu Hoa Kỳ, bà Phương Nguyễn nói, Trung Quốc sẽ vi phạm luật quốc tế v́ hai đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây trên đá ngầm Subi và Vành Khăn (Trung Quốc gọi là Chử Bích và Mỹ Tế), không được hưởng 12 dặm hải lư xung quanh mà vẫn phải để tàu quốc tế qua lại.
Phản đối Tập Cận B́nh
Nhà hoạt động Nguyễn Ngọc Như Quỳnh từ Nha Trang nói khoảng 150 người đă xuống đường phản đối chuyến thăm của ông Tập Cận B́nh tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh hôm 5/11 khiến công an bắt giữ hàng chục người.

Bà Như Quỳnh nói Việt Nam cần bảo vệ quyền lợi của ngư dân ngay cả khi muốn có quan hệ tốt hơn với Trung Quốc
Cũng có những h́nh ảnh cho thấy người biểu t́nh bị đánh đổ máu.
Bà Như Quỳnh cho rằng chính quyền cần tôn trọng quyền tiếp đón ông Tập của người dân theo cách của riêng họ.
Nhà hoạt động từng được giải thưởng nhân quyền quốc tế cũng nói thêm về chuyện chính quyền cũng phải bảo vệ các ngư dân trên Biển Đông khi họ muốn có quan hệ tốt với Trung Quốc: "Nhà nước nào cũng tồn tại trên nguyện vọng và lợi ích của người dân bởi vậy một bộ phận dù nhỏ của người dân [đứng lên phản đối Trung Quốc] cũng phải được đảm bảo về đời sống, lợi ích và sự an toàn trong việc mưu sinh của họ, phải được đảm bảo và nhà nước phải xem đó là một phần cốt lơi tạo nên giá trị bền vững của nhà nước để đặt lên bàn ngoại giao."
(BBC)